Η ίδια η βιομηχανική επεξεργασία βλάπτει ανεξάρτητα από τα θρεπτικά στοιχεία των τροφίμων
Η επιστημονική κοινότητα συζητά εδώ και χρόνια αν ο κίνδυνος από τα υπέρ-επεξεργασμένα τρόφιμα πηγάζει από τα ίδια τα θρεπτικά τους χαρακτηριστικά, δηλαδή η υψηλή περιεκτικότητα σε κορεσμένα λιπαρά, νάτριο και ζάχαρη, ή από κάτι άλλο που σχετίζεται με τον τρόπο παρασκευής τους. Νέα μελέτη που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό American Journal of Public Health από ερευνητές του Food is Medicine Institute του Πανεπιστημίου Tufts δίνει μια σαφή απάντηση: Και τα δύο, αλλά η επεξεργασία από μόνη της φέρει ανεξάρτητο κίνδυνο που δεν μπορεί να εξηγηθεί από τη θρεπτική σύνθεση των τροφίμων.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Κοτόπουλα Νιτσιάκος: Πώς η πώληση της εταιρείας σε Ουκρανό πολυεκατομμυριούχο φέρνει τα πάνω κάτω στην πτηνοτροφία
Οι ερευνητές ανέλυσαν δεδομένα από 10 διαδοχικούς κύκλους της Εθνικής Έρευνας Υγείας και Διατροφής των ΗΠΑ από το 1999 έως το 2018, συνδεδεμένα με το Εθνικό Ευρετήριο Θανάτων. Κάθε συμμετέχων βαθμολογήθηκε τόσο για την κατανάλωση υπέρ-επεξεργασμένων τροφίμων όσο και για τη συνολική ποιότητα της διατροφής του. Το κρίσιμο μεθοδολογικό βήμα ήταν ακριβώς αυτό: Ο έλεγχος για τη θρεπτική ποιότητα επέτρεψε στους ερευνητές να απομονώσουν την επίδραση της επεξεργασίας ως ανεξάρτητη μεταβλητή.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλείται αλεύρι με θανατηφόρες τοξίνες – Πωλήθηκε σε μεγάλες αλυσίδες σούπερ μάρκετ
Επιδείνωση σε κάθε δείκτη υγείας για κάθε 10% αύξηση
Για κάθε αύξηση 10% στις θερμίδες που προέρχονται από υπέρ-επεξεργασμένα τρόφιμα, οι ερευνητές βρήκαν σταθερή επιδείνωση σε μια σειρά δεικτών υγείας, όπως υψηλότερο σωματικό βάρος, χειρότερο έλεγχο σακχάρου, υψηλότερη αρτηριακή πίεση και δυσμενέστερα επίπεδα χοληστερόλης. Τα άτομα που κατανάλωναν περισσότερα υπέρ-επεξεργασμένα τρόφιμα εμφάνιζαν επίσης υψηλότερα ποσοστά διαβήτη, μεταβολικού συνδρόμου και καρκίνου, και ελαφρώς αυξημένο κίνδυνο θανάτου κατά τη διάρκεια της μελέτης. Τα πρότυπα αυτά παρέμειναν σταθερά σε όλες τις υποομάδες του πληθυσμού. Αξίζει να σημειωθεί ότι πρόκειται για παρατηρητική μελέτη, που σημαίνει ότι δεν αποδεικνύει αιτιώδη σχέση αλλά ισχυρή συσχέτιση.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Η «σωστή σειρά» στο φαγητό για καλύτερη υγεία του εντέρου, σύμφωνα με τους γαστρεντερολόγους
Οι ερευνητές υποστηρίζουν ότι παράγοντες όπως η αλλαγή στη φυσική δομή των τροφίμων κατά την επεξεργασία, η απώλεια ευεργετικών χημικών ενώσεων και η προσθήκη πρόσθετων ουσιών δημιουργούν κινδύνους που δεν καταγράφονται από τις παραδοσιακές μετρήσεις θρεπτικής αξίας. Αυτό έχει άμεσες συνέπειες για την πολιτική δημόσιας υγείας, καθώς οι ετικέτες θρεπτικής αξίας και τα όρια σε κορεσμένα λιπαρά ή ζάχαρη δεν αρκούν για να αποτυπώσουν τον πλήρη κίνδυνο. Τα υπέρ-επεξεργασμένα τρόφιμα αντιστοιχούν ήδη σε περισσότερο από το 50% των θερμίδων που καταναλώνουν οι ενήλικες στις ΗΠΑ και περίπου το 60% των παιδιών, κάτι που καθιστά το ζήτημα από τις κορυφαίες προτεραιότητες δημόσιας υγείας. Οι ερευνητές ζητούν εθνικό ορισμό για τα υπέρ-επεξεργασμένα τρόφιμα, προειδοποιητικές ετικέτες και περιορισμούς στα σχολικά γεύματα.
