Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι τα βιοδραστικά συστατικά του χαρουπιού περνούν στην κυκλοφορία του αίματος, όμως απαιτούνται μεγαλύτερες μελέτες για να επιβεβαιωθούν τα οφέλη τους στην υγεία.
Η αυξανόμενη αναζήτηση εναλλακτικών πρώτων υλών για τη βιομηχανία τροφίμων έχει στρέψει το ενδιαφέρον στο χαρούπι, ένα μεσογειακό προϊόν που τα τελευταία χρόνια επανέρχεται δυναμικά τόσο στην έρευνα όσο και στην παραγωγή τροφίμων. Η ανθεκτικότητα της χαρουπιάς στην ξηρασία, οι χαμηλές απαιτήσεις της σε νερό και η δυνατότητα αξιοποίησης του καρπού σε πλήθος προϊόντων την έχουν αναδείξει ως μία από τις καλλιέργειες που αποκτούν ολοένα μεγαλύτερη σημασία σε μια περίοδο κατά την οποία η παραγωγή κακάο δοκιμάζεται από την κλιματική αλλαγή. Είναι αξιοσημείωτο ότι η Κρήτη φιλοξενεί το μεγαλύτερο φυσικό χαρουπόδασος της Ευρώπης (στις Τρεις Εκκλησιές) και η καλλιέργεια του φυτού έχει εγγραφεί στο Εθνικό Ευρετήριο Άυλης Πολιτιστικής Κληρονομιάς της UNESCO ως «Αγροδιατροφική παράδοση του χαρουπιού στην Κρήτη».
Παράλληλα, διεθνείς ερευνητικές ομάδες αναζητούν τρόπους ώστε το χαρούπι να προσεγγίσει ακόμη περισσότερο τα γευστικά χαρακτηριστικά του κακάο. Πρόσφατα, επιστήμονες του National University of Singapore (NUS) παρουσίασαν τεχνολογίες που αξιοποιούν ένζυμα για την ενίσχυση του αρώματος και της γεύσης του χαρουπιού, με στόχο την ανάπτυξη νέων προϊόντων που θα μπορούν να χρησιμοποιηθούν ως εναλλακτική λύση στη σοκολάτα. Την ίδια στιγμή, νέα ελληνική επιστημονική μελέτη έρχεται να εξετάσει ένα διαφορετικό ερώτημα: τι συμβαίνει στον ανθρώπινο οργανισμό αμέσως μετά την κατανάλωση χαρουπιού.
Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από επιστήμονες του Χαροκοπείου Πανεπιστημίου και του Πανεπιστημίου Δυτικής Αττικής και δημοσιεύθηκε στο διεθνές επιστημονικό περιοδικό Nutrients. Οι ερευνητές μελέτησαν 15 υγιείς άνδρες, οι οποίοι κατανάλωσαν ένα ρόφημα που περιείχε 30 γραμμάρια σκόνης χαρουπιού διαλυμένης σε νερό. Στη συνέχεια, συλλέχθηκαν δείγματα αίματος ανά τακτά χρονικά διαστήματα για έξι ώρες, προκειμένου να καταγραφεί η πορεία των ουσιών που απορροφώνται από τον οργανισμό.
Οι αναλύσεις εντόπισαν συνολικά 24 διαφορετικούς μεταβολίτες στο αίμα μετά την κατανάλωση του ροφήματος. Πρόκειται για ουσίες που προέρχονται είτε απευθείας από το χαρούπι είτε δημιουργούνται καθώς ο οργανισμός και το μικροβίωμα του εντέρου επεξεργάζονται τα συστατικά του. Ανάμεσά τους βρέθηκαν πολυφαινόλες, λιπαρά οξέα, αμινοξέα, φυσικά σάκχαρα, βιταμίνη Β6 και μεταβολίτες που σχετίζονται με τη δράση των μικροοργανισμών του εντέρου.
Οι επιστήμονες εξέτασαν επίσης αν η κατανάλωση του χαρουπιού αυξάνει άμεσα την αντιοξειδωτική ικανότητα του αίματος. Αν και παρατηρήθηκαν ορισμένες μεταβολές σε επιμέρους δείκτες, η συνολική αντιοξειδωτική δράση δεν παρουσίασε στατιστικά σημαντική ενίσχυση μετά από μία μόνο κατανάλωση του ροφήματος. Σύμφωνα με τους ερευνητές, αυτό δείχνει ότι οι πιθανές επιδράσεις του χαρουπιού δεν μπορούν να εξηγηθούν αποκλειστικά από τις πολυφαινόλες που κυκλοφορούν στο αίμα και ενδέχεται να εμπλέκονται περισσότεροι βιολογικοί μηχανισμοί.
Οι ίδιοι επισημαίνουν ότι τα αποτελέσματα δεν αναιρούν προηγούμενες μελέτες που έχουν αναδείξει τις βιοδραστικές ιδιότητες του χαρουπιού. Αντίθετα, επιβεβαιώνουν ότι τα συστατικά του απορροφώνται από τον οργανισμό, ενώ παράλληλα δείχνουν ότι η επίδρασή τους είναι πιο σύνθετη από όσο είχε αρχικά εκτιμηθεί. Για τον λόγο αυτό προτείνουν μεγαλύτερες κλινικές μελέτες με περισσότερους συμμετέχοντες, παρουσία ομάδας ελέγχου και μακροχρόνια παρακολούθηση, ώστε να διευκρινιστεί ο ρόλος του χαρουπιού στην ανθρώπινη υγεία.
Το ενδιαφέρον για το χαρούπι ενισχύεται και από τα ιδιαίτερα χαρακτηριστικά του ως πρώτη ύλη. Δεν περιέχει καφεΐνη και θεοβρωμίνη, είναι φυσικά γλυκό, περιέχει φυτικές ίνες, πολυφαινόλες και σημαντικές ποσότητες ασβεστίου, ενώ η καλλιέργειά του απαιτεί σημαντικά λιγότερο νερό σε σχέση με το κακάο. Οι ιδιότητες αυτές έχουν οδηγήσει την επιστημονική κοινότητα και τη βιομηχανία τροφίμων να εξετάζουν ολοένα και περισσότερο τις δυνατότητες αξιοποίησής του σε νέα προϊόντα, ιδιαίτερα σε μια περίοδο που η παραγωγή κακάο αντιμετωπίζει αυξανόμενες προκλήσεις λόγω των κλιματικών και οικονομικών συνθηκών.
Σύνδεσμος για την επιστημονική δημοσίευση https://www.mdpi.com/2072-6643/18/13/2190
Αναφορά: Kleftaki Stamatia-Angeliki, Thalia Tsiaka, Charalampia Amerikanou, Demetra Sigala, Aikaterini Mavroudi, Maria-Myrto Karagiorgou, Altenisa Kuci, Chara Tzavara, Vasiliki Dima, Maria Morfiadaki, and et al. 2026. “Postprandial Metabolite and Antioxidant Kinetics Following Intake of a Carob Beverage in Healthy Males” Nutrients 18, no. 13: 2190. https://doi.org/10.3390/nu18132190.
Εικόνα άρθρου shutterstock