Νέα δεδομένα συνδέουν την κατανάλωση πρωινού πριν τις 9 το πρωί με χαμηλότερες τιμές και μικρότερο καρδιαγγειακό κίνδυνο
Νέα ερευνητικά δεδομένα αμφισβητούν αυτό που επί δεκαετίες θεωρείτο αυτονόητο στη διαχείριση της υπέρτασης, ότι σημασία έχει κυρίως τι τρώμε, όχι πότε. Τα τελευταία χρόνια, ένας αυξανόμενος αριθμός μελετών αναδεικνύει ότι η ώρα κατανάλωσης του πρωινού γεύματος σχετίζεται με ουσιώδεις διαφορές στην αρτηριακή πίεση, ανεξάρτητα από την ποιότητα της δίαιτας. Η σύνδεση αυτή εδράζεται στη χρονοβιολογία, τη μελέτη δηλαδή του τρόπου με τον οποίο ο οργανισμός λειτουργεί σε σχέση με τον βιολογικό ρολόι της ημέρας. Ο μεταβολισμός, η ινσουλινοευαισθησία και η ρύθμιση της αρτηριακής πίεσης ακολουθούν κιρκαδικούς ρυθμούς. Η κατανάλωση τροφής σε ώρες που δεν συμβαδίζουν με αυτούς τους ρυθμούς φαίνεται να διαταράσσει τη φυσιολογική λειτουργία του καρδιαγγειακού συστήματος. Ειδικά το πρωί, ο οργανισμός εμφανίζει μεγαλύτερη ευαισθησία στην ινσουλίνη και αποδοτικότερη μεταβολική λειτουργία, καθιστώντας το πρωί τη βέλτιστη χρονική ζώνη για το πρώτο γεύμα.
Το παράθυρο πριν τις 9 το πρωί
Συστηματική ανασκόπηση που δημοσιεύτηκε στο Journal of Hypertension ανέλυσε δέκα μελέτες που εξέτασαν τη σχέση ανάμεσα στην ώρα κατανάλωσης τροφής και την αρτηριακή πίεση σε ενήλικες με υπέρταση ή υψηλή αρτηριακή πίεση. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι η αργοπορημένη λήψη τροφής, καθώς και η παράλειψη πρωινού, σχετίζονταν με σημαντικά υψηλότερες τιμές αρτηριακής πίεσης. Αντίθετα, η κατανάλωση μεγαλύτερης αναλογίας ημερήσιων θερμίδων κατά την ώρα του πρωινού συνδεόταν με 30% μικρότερη πιθανότητα υπέρτασης σε σχέση με εκείνους που έτρωγαν ελάχιστα το πρωί. Μεγάλη πληθυσμιακή μελέτη 1.152 συμμετεχόντων διαπίστωσε ότι η κατανάλωση σημαντικού μέρους των ημερήσιων θερμίδων αργά το βράδυ συνδεόταν με 5 mmHg υψηλότερη συστολική και 2,8 mmHg υψηλότερη διαστολική πίεση, καθώς και με 55% μεγαλύτερη πιθανότητα ανάπτυξης υπέρτασης σε ορίζοντα δεκαετίας. Το χρονικό παράθυρο που αναδεικνύεται ως βέλτιστο για το πρωινό τοποθετείται μεταξύ 7 και 9 το πρωί, εντός δύο ωρών από την αφύπνιση. Αυτό το διάστημα συμπίπτει με τη φυσιολογική κορύφωση της ινσουλινοευαισθησίας και με τον προφυσιολογικό ρυθμό ρύθμισης της πίεσης κατά τις πρώτες πρωινές ώρες.
Η Αμερικανική Καρδιολογική Εταιρεία, σε επιστημονική της τοποθέτηση, επισήμανε ότι τα ακανόνιστα πρότυπα κατανάλωσης τροφής φαίνεται να είναι λιγότερο ευνοϊκά για την καρδιαγγειακή υγεία σε σύγκριση με τακτικά γεύματα σε σταθερές ώρες. Η παράλειψη πρωινού έχει συνδεθεί ανεξάρτητα με αυξημένο κίνδυνο υπέρτασης, υψηλότερους δείκτες μάζας σώματος και δυσμενές λιπιδαιμικό προφίλ. Πληθυσμιακή μελέτη που διεξήχθη στην Κορέα σε 3.880 ενήλικες διαπίστωσε ότι η παράλειψη πρωινού συνδεόταν με 6,5% υψηλότερες πιθανότητες εμφάνισης υπέρτασης, ακόμη και μετά από διόρθωση για παράγοντες όπως η ηλικία, το φύλο και η σωματική δραστηριότητα. Αξίζει να σημειωθεί ότι η ποιότητα του πρωινού παραμένει εξίσου σημαντική με την ώρα κατανάλωσής του. Τρόφιμα πλούσια σε κάλιο, φυτικές ίνες και χαμηλά σε νάτριο, όπως η βρώμη, τα φρούτα και τα λαχανικά, ενισχύουν τη θετική επίδραση της έγκαιρης λήψης πρωινού στην αρτηριακή πίεση. Η έρευνα δεν αρκείται πλέον στο τι υπάρχει στο πιάτο. Θέτει εξίσου επιτακτικά το ερώτημα για το πότε το πιάτο αυτό τοποθετείται στο τραπέζι.
