Η υπέρταση έχει αυξηθεί κατά 115% παγκοσμίως από το 1990 και αποτελεί τον πιο διαδεδομένο παράγοντα κινδύνου για καρδιοπάθεια και εγκεφαλικό
Η υπέρταση επηρεάζει σήμερα περίπου 1,4 δισεκατομμύριο ανθρώπους παγκοσμίως, από 66 εκατομμύρια κρούσματα το 1990, καταγράφοντας αύξηση 115% σε τριάντα χρόνια. Είναι ο πιο διαδεδομένος παράγοντας κινδύνου για καρδιοπάθεια, εγκεφαλικό, νεφροπάθεια και έμφραγμα, και σύμφωνα με τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας, οι μη μεταδοτικές παθήσεις στις οποίες συμβάλλει σκότωσαν τουλάχιστον 43 εκατομμύρια ανθρώπους το 2021, αντιστοιχώντας στο 75% των θανάτων που δεν σχετίζονται με πανδημίες. Σε αυτό το πλαίσιο, νέα συστηματική ανασκόπηση και μετα-ανάλυση που δημοσιεύτηκε στο BMJ Nutrition, Prevention & Health από ερευνητές της οργάνωσης Plant-Based Health Professionals UK με υποστήριξη του Dr. Dagfinn Aune από το Imperial College του Λονδίνου, έρχεται να τεκμηριώσει τη σχέση μεταξύ κατανάλωσης οσπρίων και σόγιας και μειωμένου κινδύνου υπέρτασης.
Η ανάλυση κάλυψε 12 προοπτικές μελέτες κοόρτης με συμμετέχοντες από 1.152 έως 88.475 άτομα ανά μελέτη. Τα ευρήματα έδειξαν «πιθανή αιτιώδη σχέση» μεταξύ της κατανάλωσης οσπρίων και σόγιας και μειωμένου κινδύνου ανάπτυξης υπέρτασης. Ιδιαίτερα σημαντικό είναι το εύρημα ότι σχετικά μικρές ποσότητες αρκούν: 170 γραμμάρια οσπρίων και 60 έως 80 γραμμάρια τροφίμων με βάση τη σόγια ημερησίως φαίνεται να είναι επαρκή για τη μείωση του κινδύνου. Στην ελληνική πραγματικότητα, αυτό μεταφράζεται σε μια μερίδα φακές, ρεβίθια ή φασόλια και μερικά κομμάτια τόφου ή edamame κατά τη διάρκεια της ημέρας.
Γιατί αυτές οι τροφές επηρεάζουν την αρτηριακή πίεση
Ο μηχανισμός πίσω από αυτή τη σχέση είναι πολυπαραγοντικός. Τα όσπρια και η σόγια είναι πλούσια σε κάλιο, το οποίο αντισταθμίζει τις επιδράσεις του νατρίου στην αρτηριακή πίεση βοηθώντας τα νεφρά να αποβάλλουν νάτριο μέσω των ούρων. Περιέχουν επίσης μαγνήσιο, που βοηθά στη χαλάρωση των τοιχωμάτων των αιμοφόρων αγγείων, και φυτικές ίνες, που μειώνουν την απορρόφηση χοληστερόλης και σακχάρου με τρόπους που ωφελούν έμμεσα την αρτηριακή πίεση. Η σόγια επιπλέον περιέχει ισοφλαβόνες που έχουν δειχθεί να βελτιώνουν την ελαστικότητα των αρτηριών και να μειώνουν τη φλεγμονή, παράγοντες που συνδέονται με υπέρταση.
Ο επικεφαλής συγγραφέας Michael Metoudi τόνισε ότι τα ευρήματα θα μπορούσαν να έχουν «σημαντική θετική επίδραση στη δημόσια υγεία», ιδίως δεδομένης της ανόδου της υπέρτασης τα τελευταία χρόνια. Η πρακτική σημασία είναι ότι πρόκειται για τρόφιμα που είναι ταυτόχρονα οικονομικά, διαδεδομένα και βιώσιμα από περιβαλλοντική άποψη, χαρακτηριστικά που κάνουν αυτή τη διατροφική σύσταση εφαρμόσιμη για ευρύ πληθυσμό. Τα φασόλια στη φρυγανιά, μια κλασική βρετανική επιλογή που αναφέρει ο Metoudi, ή ένα κάρι με ρεβίθια ή τόφου, αρκούν ημερησίως για να επιτευχθεί η ωφέλιμη δόση.
