Το νερό με λεμόνι έχει γίνει τα τελευταία χρόνια ένα από τα πιο δημοφιλή ροφήματα που συνδέονται με την «αποτοξίνωση» και την καλή λειτουργία των νεφρών. Ωστόσο, η επιστημονική εικόνα είναι πιο συγκεκριμένη: η καθημερινή κατανάλωσή του μπορεί να έχει οφέλη, κυρίως στην πρόληψη ορισμένων τύπων νεφρολιθίασης, αλλά δεν αποτελεί κάποιο ειδικό «καθαριστικό» των νεφρών.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Σκουλήκια, μούχλα και κατσαρίδες σε εγκαταστάσεις catering Διεθνούς Αεροδρομίου – Καταγγελία εργαζομένων με συγκλονιστικό βίντεο
Τα υγιή νεφρά διαθέτουν από μόνα τους έναν εξαιρετικά αποτελεσματικό μηχανισμό φιλτραρίσματος του αίματος. Απομακρύνουν άχρηστα προϊόντα του μεταβολισμού, ρυθμίζουν τα επίπεδα των ηλεκτρολυτών και συμβάλλουν στη διατήρηση της ισορροπίας των υγρών του οργανισμού. Επομένως, δεν χρειάζονται λεμόνι ή κάποιο άλλο πρόσθετο για να «ξεπλύνουν» τις τοξίνες.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ποιο είδος θαλασσινού συγκεντρώνει τα υψηλότερα επίπεδα χαλκού που συνδέεται με σοβαρές επιπτώσεις στην υγεία – Νέα μελέτη
Ο ρόλος του κιτρικού οξέος στις πέτρες στα νεφρά
Ένα από τα σημαντικότερα πιθανά οφέλη του λεμονιού αφορά τις πέτρες που αποτελούνται από οξαλικό ασβέστιο. Πρόκειται για τον συχνότερο τύπο νεφρικών λίθων, οι οποίοι σχηματίζονται όταν ορισμένα μέταλλα και άλατα στα ούρα βρίσκονται σε υψηλές συγκεντρώσεις και αρχίζουν να κρυσταλλώνονται. Ο χυμός λεμονιού περιέχει κιτρικό οξύ, το οποίο στον οργανισμό μετατρέπεται σε κιτρικά άλατα, γνωστά ως citrate. Τα κιτρικά που φτάνουν στα ούρα μπορούν να δεσμεύσουν ασβέστιο και έτσι να δυσκολέψουν τον σχηματισμό κρυστάλλων από ασβέστιο και οξαλικά. Παράλληλα, μπορούν να επιβραδύνουν την ανάπτυξη μικρών κρυστάλλων προτού εξελιχθούν σε μεγαλύτερους λίθους.
Ενδιαφέρον παρουσιάζει μελέτη του 2021 σε 203 ενήλικες με ιστορικό λίθων οξαλικού ασβεστίου. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρατίθενται, η κατανάλωση 60 ml φρέσκου χυμού λεμονιού δύο φορές την ημέρα συνδέθηκε με μείωση κατά 38% του κινδύνου υποτροπής των λίθων. Ωστόσο, το όφελος μειώθηκε με την πάροδο του χρόνου, καθώς η καθημερινή εφαρμογή αυτού του σχήματος αποδείχθηκε δύσκολη για αρκετούς συμμετέχοντες. Αυτό έχει σημασία, καθώς δεν σημαίνει ότι ένα ποτήρι νερό με λίγες σταγόνες λεμονιού καθημερινά παρέχει απαραίτητα το ίδιο αποτέλεσμα. Η ποσότητα του κιτρικού που καταναλώνεται και τελικά αποβάλλεται στα ούρα παίζει ρόλο.
Το σημαντικότερο όφελος μπορεί να είναι απλώς το νερό
Για την πρόληψη των νεφρικών λίθων, πάντως, δεν είναι απαραίτητο να προσθέσει κάποιος λεμόνι στο νερό. Η ίδια η επαρκής πρόσληψη υγρών αποτελεί βασικό παράγοντα πρόληψης, επειδή αυξάνει την παραγωγή ούρων και μειώνει τη συγκέντρωση των ουσιών που μπορούν να σχηματίσουν κρυστάλλους. Οι συστάσεις για ανθρώπους που έχουν ιστορικό νεφρολιθίασης δίνουν ιδιαίτερη έμφαση στην παραγωγή τουλάχιστον 2 λίτρων ούρων την ημέρα. Αυτό σημαίνει ότι η πρόσληψη υγρών πρέπει να είναι αρκετή και κατανεμημένη μέσα στην ημέρα, ώστε τα ούρα να μην γίνονται υπερβολικά συμπυκνωμένα.
Ως γενική αναφορά, οι συνολικές ημερήσιες ανάγκες σε υγρά αναφέρονται περίπου στα 3,7 λίτρα για υγιείς ενήλικες άνδρες και στα 2,7 λίτρα για υγιείς ενήλικες γυναίκες. Οι αριθμοί αυτοί αφορούν συνολικά υγρά από όλες τις πηγές, όχι αποκλειστικά το νερό που πίνουμε, και οι πραγματικές ανάγκες μεταβάλλονται ανάλογα με τη θερμοκρασία, τη σωματική δραστηριότητα, τη διατροφή και άλλους παράγοντες.
Το λεμόνι δεν προλαμβάνει κάθε τύπο πέτρας
Είναι επίσης σημαντικό να μην γενικεύεται το πιθανό όφελος του λεμονιού σε όλους τους τύπους νεφρολιθίασης. Οι πέτρες ουρικού οξέος, για παράδειγμα, σχετίζονται κυρίως με πολύ όξινα ούρα. Σε αυτές τις περιπτώσεις, η αύξηση του pH των ούρων και η αντιμετώπιση παραγόντων της διατροφής που αυξάνουν το ουρικό οξύ μπορεί να έχουν μεγαλύτερη σημασία από την κατανάλωση λεμονιού.
Οι στρουβίτες, από την άλλη πλευρά, συνδέονται συνήθως με συγκεκριμένες λοιμώξεις του ουροποιητικού και χρειάζονται ιατρική αντιμετώπιση. Υπάρχουν επίσης οι πέτρες κυστίνης, οι οποίες σχετίζονται με μια σπάνια κληρονομική πάθηση, την κυστινουρία. Η πρόληψή τους απαιτεί ιδιαίτερα υψηλή πρόσληψη υγρών και ειδική θεραπευτική προσέγγιση.
Για τον λόγο αυτό, σε ανθρώπους που εμφανίζουν επανειλημμένα πέτρες στα νεφρά, έχει σημασία να προσδιορίζεται ο τύπος του λίθου. Σε ορισμένες περιπτώσεις πραγματοποιείται και εξέταση ούρων 24ώρου, η οποία μπορεί να δείξει αν το πρόβλημα σχετίζεται με χαμηλό κιτρικό, μικρή ποσότητα ούρων, υψηλό ασβέστιο, αυξημένα οξαλικά ή άλλους παράγοντες.
Υπάρχουν και μειονεκτήματα;
Το νερό με λεμόνι είναι γενικά ασφαλές όταν ο χυμός είναι επαρκώς αραιωμένος. Η υπερβολική κατανάλωση, ωστόσο, μπορεί να δημιουργήσει προβλήματα κυρίως λόγω της υψηλής οξύτητας του λεμονιού. Η συστηματική έκθεση των δοντιών σε όξινα υγρά μπορεί να προκαλέσει διάβρωση του σμάλτου. Έρευνες έχουν δείξει ότι επίπεδα pH 2,7 ή χαμηλότερα μπορούν να προκαλέσουν μετρήσιμη διάβρωση του οδοντικού σμάλτου, ενώ ο χυμός λεμονιού έχει pH περίπου 2,25. Η μεγάλη ποσότητα χυμού λεμονιού μπορεί επίσης να προκαλέσει καούρα, παλινδρόμηση ή πόνο στο πάνω μέρος της κοιλιάς, ιδιαίτερα σε ανθρώπους που είναι ευαίσθητοι στα όξινα τρόφιμα.
Η αραίωση του λεμονιού σε αρκετό νερό περιορίζει την οξύτητα του ροφήματος. Για την προστασία των δοντιών μπορεί επίσης να βοηθήσει η χρήση καλαμακιού και το ξέπλυμα του στόματος με νερό μετά την κατανάλωση. Το άμεσο βούρτσισμα των δοντιών μετά την κατανάλωση όξινων ροφημάτων γενικά δεν είναι καλή πρακτική, καθώς το σμάλτο έχει προσωρινά εκτεθεί στα οξέα.
Τι ισχύει για όσους έχουν χρόνια νεφρική νόσο
Το νερό με λεμόνι δεν θεωρείται από μόνο του απαγορευμένο για ανθρώπους με χρόνια νεφρική νόσο. Ωστόσο, σε προχωρημένα στάδια της νόσου, ιδιαίτερα στα στάδια 4 και 5, οι ανάγκες και οι περιορισμοί είναι διαφορετικοί. Σε αυτούς τους ασθενείς μπορεί να απαιτείται περιορισμός της συνολικής ποσότητας υγρών, επειδή τα νεφρά δεν μπορούν να απομακρύνουν αποτελεσματικά την περίσσεια υγρών. Μπορεί επίσης να χρειάζεται προσεκτική παρακολούθηση της πρόσληψης καλίου.
Ο χυμός λεμονιού δεν θεωρείται ιδιαίτερα πλούσια πηγή καλίου, όμως οι μεγάλες ποσότητες μπορούν να προσθέσουν σημαντικό φορτίο. Σύμφωνα με τα στοιχεία που παρατίθενται, μισό φλιτζάνι χυμού λεμονιού περιέχει περίπου 126 mg καλίου.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Πώς τα απόβλητα της Αγγλίας καταλήγουν στις ακτές της Μεσογείου μέσω Τουρκίας – Η αποκαλπτική έρευνα του Guardian
- Μηλόξιδο: Φυτοφάρμακα και προβληματικές συσκευασίες – Τι έδειξε εργαστηριακό τεστ
- 6 τροφές που αποφεύγουν οι γαστρεντερολόγοι – Τι λένε για το έντερο, το φούσκωμα και τον καρκίνο του παχέος εντέρου
- Ο επικίνδυνος μύκητας που κρύβεται στους θύλακες των τριχών και «ξεγελά» το ανοσοποιητικό
- Tanmaxxing: Καμπανάκι κινδύνου από τους επιστήμονες για πρόκληση καρκίνου από το νέο trend που ενθαρρύνει την υπερβολική έκθεση στον ήλιο
- Κυβερνοεπιθέσεις: Γιατί η βιομηχανία τροφίμων και ποτών έχει γίνει «πρώτος στόχος» των χάκερ
Το Cibum είναι εξειδικευμένο site ενημέρωσης για την ασφάλεια τροφίμων. Οι πληροφορίες του άρθρου έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα. Για περισσότερες λεπτομέρειες πατήστε ΕΔΩ.