Η Επιτροπή Χημικών REACH καλείται να αποφασίσει για δεσμευτικούς περιορισμούς
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή κινείται προς την επιβολή δεσμευτικών περιορισμών σε καρκινογόνες, μεταλλαξιογόνες και αναπαραγωγικά τοξικές ουσίες (CMR) κατηγορίας 1A και 1B σε βρεφικά και παιδικά προϊόντα. Τον Απρίλιο του 2026, το Μητρώο Κομιτολογίας της Επιτροπής ανακοίνωσε ότι σχέδιο κανονισμού για τον περιορισμό αυτών των ουσιών στα παιδικά προϊόντα διαβιβάστηκε στην Επιτροπή REACH για περαιτέρω εξέταση. Η πρόταση θα προσθέσει νέα καταχώρηση στο Παράρτημα XVII του Κανονισμού REACH, που αποτελεί τον κατάλογο χημικών ουσιών των οποίων η παραγωγή, η διάθεση στην αγορά ή η χρήση είναι περιορισμένη ή απαγορευμένη στην ΕΕ.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μαζικές ανακλήσεις τυριών από σούπερ μάρκετ και καταστήματα τροφίμων λόγω σοβαρού βιολογικού κινδύνου με ακραία μικροβιακά φορτία
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πρόστιμο σε ΑΒ Βασιλόπουλο για το χαρτί περιτυλίγματος
Η διαδικασία ξεκίνησε το 2022 όταν δύο ΜΚΟ, το European Environmental Bureau και το ClientEarth, έστειλαν επιστολή στα μέλη της Επιτροπής REACH ζητώντας περιορισμό επικίνδυνων ουσιών σε παιδικά προϊόντα. Τον Αύγουστο του 2023, ο Ευρωπαϊκός Οργανισμός Χημικών Ουσιών (ECHA) δημοσίευσε εκτενή έκθεση που τεκμηρίωνε την παρουσία CMR ουσιών σε βρεφικά και παιδικά αντικείμενα, βασισμένη σε 48 διαφορετικές πηγές, δύο δημόσιες προσκλήσεις υποβολής στοιχείων και διαβούλευση με 233 ενδιαφερόμενα μέρη. Το εύρος των προϊόντων που καλύπτει η πρωτοβουλία είναι εκτεταμένο, περιλαμβάνοντας κάθε προϊόν που προορίζεται για ύπνο, χαλάρωση, υγιεινή όπως μπάνιο, αλλαγή πάνας και φροντίδα σώματος, σίτιση, πιπίλισμα και μεταφορά παιδιών.
Ποιες ουσίες ανιχνεύθηκαν και σε ποια προϊόντα
Οι συχνότερα εντοπιζόμενες ουσίες CMR στα παιδικά προϊόντα είναι κοβάλτιο και μόλυβδος από βαρέα μέταλλα, καθώς και φθαλικές ενώσεις όπως η DEHP (di(2-ethylhexyl) phthalate), μια ουσία που έχει ήδη περιοριστεί στα παιχνίδια αλλά εξακολουθεί να απαντάται σε άλλα παιδικά αντικείμενα. Τα προϊόντα στα οποία βρέθηκαν συχνότερα CMR ουσίες είναι παιδικά καθίσματα αυτοκινήτου, σαλιάρες, προϊόντα υγιεινής, στρώματα και σκεπάσματα. Αξίζει να σημειωθεί ότι στις 11 Μαρτίου 2026 η Επιτροπή αποφάσισε την παύση της διαδικασίας περιορισμού για τις ουσίες σε μονόχρηστες πάνες βρεφών, ένα κεφάλαιο που είχε ανοίξει με αίτημα των ΜΚΟ το 2022, κρίνοντας ότι τα υπάρχοντα δεδομένα δεν δικαιολογούσαν νέα ρυθμιστική δράση για αυτή την κατηγορία.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | «Υγιεινά σνακ» με τοξικό θάλλιο: Δηλητηρίαση καταναλωτή αποκάλυψε το πρόβλημα, η εταιρεία αρνείται να αποσύρει τα προϊόντα
Γιατί τα παιδιά είναι πιο ευάλωτα
Τα παιδιά και ιδιαίτερα τα βρέφη είναι δυσανάλογα πιο ευάλωτα σε CMR ουσίες για πολλούς λόγους. Ο μεταβολισμός τους είναι διαφορετικός από αυτόν των ενηλίκων, τα συστήματα αποτοξίνωσης δεν έχουν ακόμα ωριμάσει, η αναλογία επιφάνειας δέρματος προς σωματικό βάρος είναι πολύ μεγαλύτερη, και η συμπεριφορά τους αυξάνει σημαντικά την έκθεση μέσω δερματικής επαφής και στοματικής επαφής με αντικείμενα. Στην ΕΕ, οι CMR ουσίες κατηγορίας 1A και 1B απαγορεύονται γενικά σε καλλυντικά προϊόντα και περιορίζονται σε παιχνίδια, ενώ ο Κανονισμός REACH έχει ήδη θεσπίσει περιορισμούς για ορισμένες φθαλικές ενώσεις σε παιχνίδια και παιδικά αντικείμενα μέσω της καταχώρησης 51 του Παραρτήματος XVII, και για 33 CMR ουσίες σε ιματισμό, υφάσματα και υποδήματα μέσω της καταχώρησης 72. Ωστόσο, ο ευρύτερος τομέας βρεφικών και παιδικών αντικειμένων παρέμενε σε μεγάλο βαθμό χωρίς ενιαίο πλαίσιο, και αυτό ακριβώς το κενό επιχειρεί να καλύψει η νέα πρωτοβουλία που βρίσκεται τώρα ενώπιον της Επιτροπής REACH.
Πηγές:
- https://echa.europa.eu/-/echa-s-investigation-finds-toxic-chemicals-present-in-childcare-products
- https://natlawreview.com/article/echa-calls-evidence-analytical-methods-to-measure-cmr-substances-childcare-articles
- https://single-market-economy.ec.europa.eu/sectors/chemicals/reach/restrictions_en
