Μια πρωτεΐνη που συσσωρεύεται στους σκελετικούς μυς ανθρώπων με διαβήτη τύπου 2 ενδέχεται να αποτελεί έναν από τους μηχανισμούς που δυσκολεύουν τον οργανισμό να ρυθμίσει αποτελεσματικά το σάκχαρο στο αίμα. Πρόκειται για την Miro1, πρωτεΐνη που βρίσκεται στην εξωτερική μεμβράνη των μιτοχονδρίων, των κυτταρικών δομών που παράγουν ενέργεια. Νέα μελέτη που δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Nature Communications δείχνει ότι η συσσώρευσή της συνδέεται με μειωμένη ανταπόκριση των μυών στην ινσουλίνη, ενώ η άσκηση φαίνεται να συμβάλλει στη μείωση των επιπέδων της.
Η αντίσταση στην ινσουλίνη αποτελεί βασικό χαρακτηριστικό του διαβήτη τύπου 2. Υπό φυσιολογικές συνθήκες, η ορμόνη βοηθά τη γλυκόζη να περάσει από το αίμα στα κύτταρα, ώστε να χρησιμοποιηθεί ως πηγή ενέργειας. Όταν οι μύες δεν ανταποκρίνονται επαρκώς στα σήματά της, η πρόσληψη γλυκόζης δυσκολεύει και η ρύθμιση του σακχάρου επιβαρύνεται. Οι ερευνητές αναζήτησαν τους κυτταρικούς μηχανισμούς που μπορεί να συμβάλλουν σε αυτή τη δυσλειτουργία, εξετάζοντας τον ρόλο της Miro1 σε κύτταρα, προκλινικά μοντέλα και ανθρώπους με τη νόσο.
Τι έδειξαν τα πειράματα και η μελέτη σε ανθρώπους
Η ερευνητική ομάδα διαπίστωσε ότι η συσσώρευση της Miro1 επηρεάζει αρνητικά την απόκριση των μυών στην ινσουλίνη. Στα προκλινικά μοντέλα, η απομάκρυνση της πρωτεΐνης αποκατέστησε την ανταπόκριση αυτή, ενισχύοντας την ένδειξη ότι η Miro1 δεν αποτελεί απλώς έναν δείκτη της μεταβολικής δυσλειτουργίας, αλλά ενδέχεται να συμμετέχει ενεργά στην ανάπτυξή της. Οι ερευνητές εξέτασαν επίσης τον ρόλο της άσκησης μέσω τυχαιοποιημένης ελεγχόμενης δοκιμής σε ανθρώπους με παχυσαρκία και διαβήτη τύπου 2. Οι συμμετέχοντες στην ομάδα αερόβιας άσκησης παρουσίασαν μείωση των επιπέδων της Miro1 στους σκελετικούς μυς, παράλληλα με βελτίωση της ευαισθησίας στην ινσουλίνη και της ικανότητας των μυών να παράγουν ενέργεια. Η ομάδα αυτή συγκρίθηκε με ομάδα που ακολουθούσε τη συνήθη ιατρική φροντίδα.
Τα αποτελέσματα προσφέρουν μια πιθανή εξήγηση για μέρος των μεταβολικών οφελών της σωματικής δραστηριότητας. Η άσκηση είναι ήδη σημαντικό εργαλείο στη διαχείριση του διαβήτη τύπου 2, καθώς μπορεί να βελτιώσει την ευαισθησία στην ινσουλίνη και τη λειτουργία των μυών. Η συγκεκριμένη μελέτη υποδεικνύει ότι η μείωση της Miro1 ενδέχεται να αποτελεί έναν από τους βιολογικούς μηχανισμούς που συμβάλλουν σε αυτές τις αλλαγές.
Ένας πιθανός στόχος για μελλοντικές θεραπείες
Η μελέτη πραγματοποιήθηκε υπό την καθοδήγηση του John P. Kirwan, ο οποίος διεξήγαγε την έρευνα στο Pennington Biomedical Research Center του Πανεπιστημίου της Λουιζιάνα και πλέον συνεχίζει το ερευνητικό του έργο στο Harold Hamm Diabetes Center του Πανεπιστημίου της Οκλαχόμα. Πρώτη συγγραφέας είναι η Elizabeth Heintz, υποψήφια διδάκτορας που εργάστηκε στο εργαστήριο Ολοκληρωμένης Φυσιολογίας και Μοριακής Ιατρικής του Pennington Biomedical. Οι ερευνητές εκτιμούν ότι η Miro1 θα μπορούσε να αποτελέσει πιθανό θεραπευτικό στόχο για την αντιμετώπιση της αντίστασης στην ινσουλίνη. Ωστόσο, η αποκατάσταση της μυϊκής λειτουργίας μετά την αφαίρεση της πρωτεΐνης σε προκλινικά μοντέλα δεν σημαίνει ότι υπάρχει ήδη διαθέσιμη θεραπεία για τους ανθρώπους. Απαιτούνται πρόσθετες μελέτες για να διευκρινιστεί πώς ακριβώς δρα η Miro1, αν η στοχευμένη παρέμβαση σε αυτήν είναι ασφαλής και αν μπορεί να προσφέρει κλινικό όφελος στους ασθενείς.
Η έρευνα δεν υποδηλώνει ότι η άσκηση θεραπεύει από μόνη της τον διαβήτη ούτε ότι μπορεί να αντικαταστήσει τη φαρμακευτική αγωγή ή την ιατρική παρακολούθηση. Δείχνει, όμως, ότι η επίδρασή της στους μυς μπορεί να συνδέεται με συγκεκριμένες μοριακές μεταβολές, οι οποίες ενδέχεται να αξιοποιηθούν μελλοντικά στην ανάπτυξη νέων θεραπευτικών προσεγγίσεων.
