ΑρχικήΝέαΑνάκλησηΑνάκληση τροφίμων στην Ελλάδα: Γιατί ο ΕΦΕΤ δεν εκδίδει πάντα ανακοίνωση για...

Ανάκληση τροφίμων στην Ελλάδα: Γιατί ο ΕΦΕΤ δεν εκδίδει πάντα ανακοίνωση για τα μη ασφαλή προϊόντα;

Πώς γίνεται η ανάκληση τροφίμων και γιατί δεν συνοδεύεται κάθε περιστατικό από ανακοίνωση του ΕΦΕΤ.

13 λεπτά ανάγνωσης

Ένα τρόφιμο χαρακτηρίζεται μη ασφαλές, αποσύρεται από την αγορά και συγκεντρώνεται από την επιχείρηση. Θα περίμενε κανείς ότι το επόμενο βήμα είναι πάντα μια δημόσια ανακοίνωση του ΕΦΕΤ. Στην πράξη, όμως, αυτό δεν συμβαίνει σε κάθε περίπτωση. Και αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα ότι η ανάκληση δεν πραγματοποιήθηκε ή ότι οι αρμόδιες αρχές δεν ενημερώθηκαν.

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ενεργειακά ποτά: 8 περιστατικά καρδιακής ανακοπής, κολπικής μαρμαρυγής και κοιλιακής μαρμαρυγής σε νέους – Μελέτη του ΑΠΘ

- Advertisement -

Η νομοθεσία διακρίνει την απόσυρση ενός προϊόντος από την αγορά, την ανάκλησή του από τους καταναλωτές και τη δημόσια ενημέρωση. Ανάλογα με το πού έχει φτάσει το προϊόν, τη φύση του κινδύνου και την αποτελεσματικότητα των μέτρων που έχουν ήδη ληφθεί, μια υπόθεση μπορεί να αντιμετωπιστεί χωρίς να απαιτηθεί δημόσια ανακοίνωση προς τους καταναλωτές. Πότε, λοιπόν, αρκεί η απόσυρση ενός μη ασφαλούς τροφίμου και πότε πρέπει να ενημερωθεί το κοινό; Για να απαντηθεί αυτό, πρέπει πρώτα να δούμε πώς λειτουργεί η διαδικασία ανάκλησης στην Ελλάδα.

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | H&M: Συναγερμός στην Ευρώπη για παιδικό ρούχο – Τι εντοπίστηκε στο ύφασμα και προκάλεσε την απόσυρσή του (φωτογραφία)

- Advertisement -

Πότε ξεκινά μια ανάκληση ή απόσυρση

Η διαδικασία μπορεί να ξεκινήσει με δύο βασικούς τρόπους. Ο πρώτος είναι με πρωτοβουλία της ίδιας της επιχείρησης. Σύμφωνα με το άρθρο 19 του Κανονισμού (ΕΚ) 178/2002, εάν ένας υπεύθυνος επιχείρησης τροφίμων κρίνει ή έχει λόγους να πιστεύει ότι ένα τρόφιμο που έχει εισαγάγει, παράγει, παρασκευάσει, μεταποιήσει ή διανείμει δεν συμμορφώνεται με τις απαιτήσεις ασφάλειας και το προϊόν έχει φύγει από τον άμεσο έλεγχό του, πρέπει να ξεκινήσει αμέσως διαδικασία απόσυρσής του από την αγορά και να ενημερώσει τις αρμόδιες αρχές. Με άλλα λόγια, η επιχείρηση δεν περιμένει υποχρεωτικά να της δοθεί πρώτα εντολή από τον ΕΦΕΤ.

Ο δεύτερος τρόπος είναι η παρέμβαση της αρμόδιας αρχής. Ένα πρόβλημα μπορεί να εντοπιστεί έπειτα από επίσημο έλεγχο, δειγματοληψία και εργαστηριακή εξέταση ή από πληροφορία που φτάνει στις ελληνικές αρχές, όπως μεταξύ άλλων, μέσω του ευρωπαϊκού Συστήματος Έγκαιρης Προειδοποίησης για Τρόφιμα και Ζωοτροφές, RASFF ή ακόμα και από καταγγελίες καταναλωτών, ή και από το ΕΟΔΥ όταν αναφερθούν τροφικές δηλητηριάσεις. Σε αυτές τις περιπτώσεις μπορεί να δοθεί στην επιχείρηση εντολή για άμεση απόσυρση ή ανάκληση του προϊόντος.

Απόσυρση και ανάκληση δεν είναι ακριβώς το ίδιο

Οι όροι «απόσυρση» και «ανάκληση» χρησιμοποιούνται συχνά σαν να σημαίνουν ακριβώς το ίδιο πράγμα. Στην πράξη, όμως, υπάρχει μια σημαντική διαφορά. Η απόσυρση αφορά την απομάκρυνση του προϊόντος από την αλυσίδα διακίνησης. Η ανάκληση αποκτά ιδιαίτερη σημασία όταν το προϊόν έχει ήδη φτάσει ή ενδέχεται να έχει φτάσει στον τελικό καταναλωτή και πρέπει να ληφθούν μέτρα ώστε να επιστραφεί ή να μη χρησιμοποιηθεί. Αυτή η διάκριση είναι κρίσιμη και για να καταλάβουμε γιατί δεν συνοδεύεται κάθε περιστατικό μη ασφαλούς τροφίμου από δημόσια ανακοίνωση.

Τι πρέπει να κάνει άμεσα η επιχείρηση

Όταν μια επιχείρηση διαπιστώσει ότι ένα προϊόν μπορεί να είναι μη ασφαλές, η πρώτη ενέργεια δεν είναι η έκδοση μιας ανακοίνωσης. Είναι ο έλεγχος του προϊόντος και της διακίνησής του. Πρέπει να προσδιοριστεί με ακρίβεια ποιο προϊόν αφορά το πρόβλημα, ποιες παρτίδες επηρεάζονται και ποιες ποσότητες έχουν παραχθεί, εισαχθεί ή διακινηθεί. Η επιχείρηση πρέπει να σταματήσει την περαιτέρω διάθεση του προϊόντος και να ενεργοποιήσει το σύστημα ιχνηλασιμότητάς της.

Το κρίσιμο ερώτημα είναι: Πού βρίσκεται το προϊόν; Βρίσκεται ακόμη στην αποθήκη της επιχείρησης; Έχει αποσταλεί σε χονδρεμπόρους; Έχει φτάσει στα καταστήματα; Έχει ήδη πωληθεί σε καταναλωτές; Η απάντηση σε αυτό το ερώτημα επηρεάζει καθοριστικά και τα μέτρα που θα ακολουθήσουν. Η επιχείρηση ενημερώνει την αρμόδια αρχή και παρέχει στοιχεία σχετικά με το προϊόν, τις παρτίδες, τις ποσότητες και τη διανομή του, καθώς και στοιχεία για την εξέλιξη της απόσυρσης ή ανάκλησης.

Η ιχνηλασιμότητα είναι το κλειδί

Μια ανάκληση είναι τόσο αποτελεσματική όσο το σύστημα ιχνηλασιμότητας της επιχείρησης. Αν μια εταιρεία δεν μπορεί να γνωρίζει γρήγορα ποια παρτίδα επηρεάζεται, πόσο προϊόν έχει παραχθεί, σε ποιους πελάτες έχει αποσταλεί και πόσο παραμένει στην αποθήκη της, η διαδικασία γίνεται πολύ δυσκολότερη. Ιδιαίτερη σημασία έχει και η πρόβλεψη του άρθρου 14 του Κανονισμού (ΕΚ) 178/2002: όταν ένα μη ασφαλές τρόφιμο αποτελεί μέρος παρτίδας ή αποστολής τροφίμων της ίδιας κατηγορίας ή περιγραφής, θεωρείται ότι όλα τα τρόφιμα της συγκεκριμένης παρτίδας ή αποστολής είναι επίσης μη ασφαλή, εκτός εάν, έπειτα από λεπτομερή αξιολόγηση, δεν υπάρχουν στοιχεία που να αποδεικνύουν ότι και το υπόλοιπο της παρτίδας είναι μη ασφαλές. Επομένως, ο σωστός προσδιορισμός της παρτίδας είναι καθοριστικός τόσο για την προστασία του καταναλωτή όσο και για την έκταση της ανάκλησης.

Γιατί δεν εκδίδεται δημόσια ανακοίνωση για κάθε μη ασφαλές τρόφιμο

Η διαπίστωση ότι ένα τρόφιμο είναι μη ασφαλές δεν σημαίνει από μόνη της ότι θα ακολουθήσει δημόσια ανακοίνωση του ΕΦΕΤ. Το κρίσιμο είναι αν απαιτείται ενημέρωση των καταναλωτών για την αποτελεσματική προστασία τους. Ο Κανονισμός (ΕΚ) 178/2002 προβλέπει ότι όταν μια επιχείρηση θεωρεί ή έχει λόγους να πιστεύει ότι τρόφιμο που έχει διαθέσει δεν πληροί τις απαιτήσεις ασφάλειας και αυτό έχει φύγει από τον άμεσο έλεγχό της, πρέπει να ξεκινήσει αμέσως τις διαδικασίες απόσυρσής του και να ενημερώσει τις αρμόδιες αρχές.

Εάν όμως το προϊόν ενδέχεται να έχει φτάσει στον καταναλωτή, η επιχείρηση οφείλει να τον ενημερώσει αποτελεσματικά και με ακρίβεια για τους λόγους της απόσυρσης και, εφόσον είναι αναγκαίο, να ανακαλέσει από τους καταναλωτές προϊόντα που τους έχουν ήδη παραδοθεί. Αυτό εξηγεί γιατί δύο περιστατικά που αφορούν μη ασφαλή τρόφιμα δεν οδηγούν υποχρεωτικά στην ίδια μορφή δημοσιότητας.

Για παράδειγμα, μια προβληματική παρτίδα μπορεί να έχει διανεμηθεί μόνο σε λίγες επιχειρήσεις, να εντοπιστεί εγκαίρως και να αποσυρθεί αποτελεσματικά πριν φτάσει στον τελικό καταναλωτή. Υπάρχει πραγματικό περιστατικό μη ασφαλούς τροφίμου και επίσημη διαδικασία απόσυρσης, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι απαιτείται δημόσια προειδοποίηση προς το σύνολο των καταναλωτών.

Αντίθετα, όταν το προϊόν έχει ήδη πωληθεί και μπορεί να βρίσκεται στα σπίτια των καταναλωτών, η απλή απομάκρυνσή του από τα καταστήματα μπορεί να μην επαρκεί. Τότε η ενημέρωση των καταναλωτών και, όπου απαιτείται, η ανάκληση προϊόντων που έχουν ήδη παραδοθεί σε αυτούς αποκτούν κρίσιμη σημασία. Χαρακτηριστικό είναι ότι και η επίσημη διαδικασία «Ανάκληση τροφίμων» του Εθνικού Μητρώου Διοικητικών Διαδικασιών αναφέρει ότι «εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις» εκδίδεται σχετικό Δελτίο Τύπου για την ενημέρωση των καταναλωτών. Επομένως, η απουσία ενός προϊόντος από τα δημόσια δελτία Τύπου ανακλήσεων δεν αρκεί από μόνη της για να συμπεράνει κανείς ότι δεν υπήρξε μη ασφαλές προϊόν ή ότι δεν πραγματοποιήθηκε απόσυρση.

Όταν τους καταναλωτές ενημερώνει η ίδια η επιχείρηση

Η απουσία δελτίου Τύπου από τον ΕΦΕΤ δεν σημαίνει απαραίτητα ότι δεν υπήρξε ενημέρωση των καταναλωτών. Σύμφωνα με το άρθρο 19 του Κανονισμού (ΕΚ) 178/2002, όταν ένα μη ασφαλές τρόφιμο ενδέχεται να έχει φτάσει στον καταναλωτή, η επιχείρηση οφείλει να τον ενημερώσει αποτελεσματικά και με ακρίβεια για τους λόγους της απόσυρσης και, εφόσον είναι αναγκαίο, να ανακαλέσει προϊόντα που έχουν ήδη παραδοθεί. Η ενημέρωση αυτή αποτελεί υποχρέωση της επιχείρησης και δεν ταυτίζεται με την έκδοση δελτίου Τύπου από τον ΕΦΕΤ.

Η ίδια η επιχείρηση μπορεί, ανάλογα με την περίπτωση, να χρησιμοποιήσει πρόσφορα μέσα για να φτάσει η πληροφορία στους καταναλωτές, όπως ανακοίνωση στον εταιρικό της ιστότοπο. Παράλληλα, η επίσημη διαδικασία προβλέπει ότι ο ΕΦΕΤ εκδίδει σχετικό δελτίο Τύπου «εφόσον πληρούνται οι προϋποθέσεις», ακόμη και όταν η διαδικασία ανάκλησης έχει ξεκινήσει από την ίδια την επιχείρηση. Επομένως, σε ένα περιστατικό μπορεί να υπάρξει ενημέρωση μόνο από την επιχείρηση ή να ακολουθήσει και ανακοίνωση του ΕΦΕΤ, χωρίς η επιχείρηση να είναι αυτή που αποφασίζει αν ο ΕΦΕΤ θα εκδώσει δικό του δελτίο Τύπου. Γι’ αυτό η αναζήτηση αποκλειστικά στα δελτία Τύπου του ΕΦΕΤ δεν αποτυπώνει κατ’ ανάγκη το σύνολο των ανακλήσεων και αποσύρσεων που πραγματοποιούνται στην ελληνική αγορά.

Ένα απλό παράδειγμα

Ας υποθέσουμε ότι σε μια παρτίδα τροφίμου εντοπίζεται παθογόνος μικροοργανισμός. Στην πρώτη περίπτωση, η επιχείρηση διαπιστώνει ότι ένα μέρος της παρτίδας βρίσκεται ακόμη στην αποθήκη της και το υπόλοιπο έχει αποσταλεί σε δύο χονδρεμπόρους, οι οποίοι δεν το έχουν διαθέσει στη λιανική. Το προϊόν μπορεί να εντοπιστεί και να απομακρυνθεί από την αλυσίδα πριν φτάσει στον τελικό καταναλωτή. Υπό αυτές τις συνθήκεςσεις, μπορεί να μην απαιτείται δημόσια προειδοποίηση των καταναλωτών. Στη δεύτερη περίπτωση, το ίδιο ακριβώς πρόβλημα εντοπίζεται αφού χιλιάδες συσκευασίες έχουν ήδη διατεθεί μέσω καταστημάτων λιανικής και ένα μέρος τους έχει πωληθεί. Τώρα το πρόβλημα είναι διαφορετικό: προϊόν μπορεί να βρίσκεται ήδη στο σπίτι του καταναλωτή.

Η απόσυρση των συσκευασιών που έχουν απομείνει στα καταστήματα δεν αρκεί για να προστατεύσει όσους έχουν ήδη αγοράσει το προϊόν. Η ενημέρωση των καταναλωτών και η ανάκληση από αυτούς μπορεί πλέον να είναι αναγκαία. Το προϊόν είναι μη ασφαλές και στις δύο περιπτώσεις. Αυτό που αλλάζει είναι πού βρίσκεται και ποιος πρέπει να ενεργήσει για να απομακρυνθεί ο κίνδυνος.

Τι ελέγχει ο ΕΦΕΤ

Η αρμόδια υπηρεσία παρακολουθεί και επαληθεύει την αποτελεσματικότητα της διαδικασίας απόσυρσης ή ανάκλησης και μπορεί να λάβει πρόσθετα μέτρα όταν αυτό κρίνεται αναγκαίο. Μπορεί επίσης να πραγματοποιηθεί επιτόπιος έλεγχος στην εγκατάσταση της επιχείρησης. Στην πράξη, πρέπει να μπορεί να επαληθευτεί ότι έχουν προσδιοριστεί σωστά οι επηρεαζόμενες παρτίδες, ότι έχει σταματήσει η διάθεσή τους, ότι έχουν ενημερωθεί οι επιχειρήσεις στις οποίες διανεμήθηκαν και ότι οι ποσότητες που δηλώνονται ως ανακληθείσες ή αποσυρθείσες αντιστοιχούν στα στοιχεία παραγωγής και διακίνησης. Όταν πληρούνται οι σχετικές προϋποθέσεις, μπορεί επίσης να εκδοθεί Δελτίο Τύπου για την ενημέρωση των καταναλωτών και να πραγματοποιηθεί κοινοποίηση μέσω του ευρωπαϊκού συστήματος RASFF.

Τι γίνεται με τα τρόφιμα που συγκεντρώνονται

Η επιστροφή του προϊόντος από τα καταστήματα ή τους πελάτες δεν αποτελεί το τέλος της διαδικασίας. Σύμφωνα με τον Ν. 4235/2014, τα τρόφιμα που αποσύρονται ή ανακαλούνται πρέπει να απομακρύνονται από το δίκτυο διακίνησης και να αποθηκεύονται χωριστά, σε ειδικό χώρο, με κατάλληλη σήμανση και σχετική τεκμηρίωση. Από εκεί και πέρα, η τύχη τους εξαρτάται από το είδος του προβλήματος και από το εάν μπορούν να καταστούν ασφαλή ή να χρησιμοποιηθούν νόμιμα για διαφορετικό σκοπό. Ο Ν. 4235/2014 προβλέπει ότι η επιχείρηση οφείλει να καταστρέψει τα τρόφιμα που αποσύρθηκαν ή ανακλήθηκαν, εφόσον αυτά δεν επιδέχονται εξυγίανση ή αλλαγή χρήσης.

Επομένως, ανάκληση δεν σημαίνει αυτομάτως καταστροφή. Ανάλογα με την περίπτωση μπορεί να εξεταστεί η δυνατότητα εξυγίανσης ή αλλαγής χρήσης. Εάν όμως αυτό δεν είναι δυνατό, τα προϊόντα οδηγούνται σε καταστροφή σύμφωνα με τις προβλεπόμενες διαδικασίες. Για μη ασφαλή τρόφιμα μπορεί επίσης να ακολουθήσει κατάσχεση σύμφωνα με το άρθρο 7 του Ν. 4235/2014. Στην περίπτωση αυτή η τελική διαχείριση πραγματοποιείται στο πλαίσιο της διαδικασίας κατάσχεσης και υπό τον έλεγχο της αρμόδιας αρχής. Με απλά λόγια, ένα ανακληθέν προϊόν δεν «εξαφανίζεται» όταν επιστρέψει στην αποθήκη. Πρέπει να μπορεί να τεκμηριωθεί πόση ποσότητα ανακλήθηκε, πού συγκεντρώθηκε και ποια ήταν τελικά η τύχη της.

Πόσο διαρκεί μια ανάκληση

Το Εθνικό Μητρώο Διοικητικών Διαδικασιών αναφέρει εκτιμώμενο χρόνο από δύο ημέρες έως έναν μήνα για τη διαδικασία. Αυτό όμως δεν σημαίνει ότι η επιχείρηση διαθέτει δύο ημέρες για να αρχίσει να ενεργεί. Όταν υπάρχουν λόγοι να θεωρείται ένα τρόφιμο μη ασφαλές και έχουν συντρέξει οι σχετικές προϋποθέσεις, η έναρξη της απόσυρσης πρέπει να είναι άμεση. Η συνολική διάρκεια εξαρτάται από την έκταση της διανομής, τον αριθμό των πελατών και σημείων πώλησης, την ποιότητα του συστήματος ιχνηλασιμότητας και την ταχύτητα με την οποία μπορούν να εντοπιστούν και να συγκεντρωθούν οι επηρεαζόμενες ποσότητες.

Τι πρέπει να έχει έτοιμο μια επιχείρηση πριν συμβεί το πρόβλημα

Η στιγμή που εντοπίζεται ένα μη ασφαλές τρόφιμο δεν είναι η κατάλληλη στιγμή για να αρχίσει μια επιχείρηση να σχεδιάζει από το μηδέν τη διαδικασία ανάκλησης. Χρειάζεται λειτουργικό σχέδιο ανάκλησης, σαφώς καθορισμένες αρμοδιότητες, ενημερωμένα στοιχεία πελατών και προμηθευτών και σύστημα ιχνηλασιμότητας που να επιτρέπει την ταχεία ανάκτηση των απαραίτητων πληροφοριών. Χρήσιμη πρακτική είναι και η περιοδική πραγματοποίηση mock recall, δηλαδή εικονικής άσκησης ανάκλησης.

Η επιχείρηση επιλέγει μια συγκεκριμένη παρτίδα και ελέγχει αν μπορεί μέσα σε σύντομο χρονικό διάστημα να προσδιορίσει τις πρώτες ύλες που χρησιμοποιήθηκαν, την ποσότητα που παρήχθη, το απόθεμα που παραμένει στις εγκαταστάσεις της, τους πελάτες στους οποίους διανεμήθηκε και τις αντίστοιχες ποσότητες. Μια τέτοια άσκηση μπορεί να αποκαλύψει κενά στην ιχνηλασιμότητα πριν αυτά εμφανιστούν σε μια πραγματική κρίση.

Συμπέρασμα

Δεν καταλήγει κάθε περιστατικό μη ασφαλούς τροφίμου σε δημόσια ανακοίνωση ανάκλησης. Η απόσυρση από την αγορά, η ανάκληση από τον καταναλωτή και η δημόσια ενημέρωση αποτελούν διαφορετικά, αν και αλληλένδετα, μέτρα διαχείρισης ενός περιστατικού ασφάλειας τροφίμων. Το κρίσιμο ερώτημα δεν είναι απλώς αν ένα προϊόν χαρακτηρίστηκε μη ασφαλές, αλλά πού βρίσκεται το προϊόν όταν εντοπίζεται το πρόβλημα και αν απαιτείται ενέργεια από τον καταναλωτή για την προστασία της υγείας του.

Γι’ αυτό και η απουσία ενός προϊόντος από τις δημόσιες ανακοινώσεις του ΕΦΕΤ δεν αποδεικνύει ότι δεν υπήρξε πρόβλημα ή ότι δεν πραγματοποιήθηκε απόσυρση. Μια μη ασφαλής παρτίδα μπορεί να έχει εντοπιστεί, απομονωθεί και απομακρυνθεί αποτελεσματικά από την αλυσίδα πριν απαιτηθεί δημόσια προειδοποίηση. Όταν, αντίθετα, το προϊόν έχει ήδη φτάσει στους καταναλωτές και απαιτείται δική τους ενέργεια, η αποτελεσματική ενημέρωσή τους αποτελεί ουσιώδες μέρος της διαδικασίας. Πίσω λοιπόν από μια δημόσια ανακοίνωση ανάκλησης υπάρχει μια πολύ μεγαλύτερη διαδικασία ελέγχου, ιχνηλασιμότητας, απόσυρσης, συγκέντρωσης και τελικής διαχείρισης των προϊόντων — μεγάλο μέρος της οποίας ο καταναλωτής δεν βλέπει ποτέ.

Βασικό θεσμικό πλαίσιο

  • Εθνικό Μητρώο Διοικητικών Διαδικασιών, διαδικασία «Ανάκληση τροφίμων»
  • Κανονισμός (ΕΚ) 178/2002, ιδίως άρθρα 10, 14 και 19.
  • Κανονισμός (ΕΕ) 2017/625, ιδίως οι διατάξεις για τους επίσημους ελέγχους και τα μέτρα των αρμόδιων αρχών.
  • Ν. 4235/2014, ιδίως άρθρα 7 και 8.

Μείνετε ενημερωμένοι

Σας άρεσε το αρθρο; Εγγραφείτε για να λαμβάνεται εβδομαδιαία τα πιο σημαντικά άρθρα με θέμα τα τρόφιμα.


Google news

Ακολουθήστε μας για την άμεση ενημέρωση σας στο google news.

Must read

Ενεργειακά ποτά: 8 περιστατικά καρδιακής ανακοπής, κολπικής μαρμαρυγής και κοιλιακής μαρμαρυγής σε νέους – Μελέτη του ΑΠΘ

Ανασκόπηση του ΑΠΘ αποκαλύπτει τους κινδύνους των ενεργειακών ποτών για την καρδιά εφήβων και νεαρών ενηλίκων.

PFAS στις συσκευασίες τροφίμων: Τι αλλάζει από σήμερα στην ευρωπαϊκή αγορά

Οι νέοι περιορισμοί εφαρμόζονται πλέον στις συσκευασίες που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα και θέτουν συγκεκριμένα όρια για την παρουσία των ουσιών

Η απάτη με τον σολομό: Πανεπιστημιακή έρευνα αποκαλύπτει πόσο μπορεί να «αποδώσει» το κόλπο πώλησης του Νορβηγικού ως Σκωτσέζικου

Η πραγματική υπόθεση που ερευνήθηκε στη Βρετανία και οι υπολογισμοί των ερευνητών για το οικονομικό όφελος της παραποίησης.