Η πολωνική Κρατική Υγειονομική Επιθεώρηση ανακοίνωσε στις 17 Αυγούστου 2026 την ανίχνευση κερεουλίδης (cereulide) σε μία παρτίδα βρεφικού γάλακτος NAN OPTIpro 1 των 650 g. Η ανάκληση αφορά την παρτίδα L-53430346BA, με ημερομηνία ελάχιστης διατηρησιμότητας 06/2027, ενώ η Nestlé Polska αποσύρει προληπτικά και την αμέσως επόμενη παρτίδα παραγωγής L-53440346BA με την ίδια ημερομηνία ελάχιστης διατηρησιμότητας. Το προϊόν αναφέρεται ως προέλευσης Ολλανδίας και τα στοιχεία παρτίδας βρίσκονται στο κάτω μέρος της συσκευασίας.
Κατά την ανακοίνωση των πολωνικών αρχών, η συγκέντρωση σερεουλίδης που εντοπίστηκε σε δείγματα ενός κύκλου παραγωγής ήταν χαμηλότερη από το επίπεδο παρέμβασης που είχε καθοριστεί σε ευρωπαϊκό επίπεδο μετά την αξιολόγηση της EFSA τον Φεβρουάριο του 2026. Η εκτίμηση κινδύνου του πολωνικού Εθνικού Ινστιτούτου Δημόσιας Υγείας ανέφερε ότι μία μεμονωμένη κατανάλωση δεν αναμένεται να προκαλέσει τοξική δράση, χωρίς όμως να μπορεί να αποκλειστεί δυσμενής επίδραση από παρατεταμένη κατανάλωση της συγκεκριμένης παρτίδας.
Η κερεουλίδη είναι θερμοανθεκτική εμετική τοξίνη που παράγεται από ορισμένα στελέχη του Bacillus cereus. Πρόκειται για προσχηματισμένη τοξίνη, δηλαδή μπορεί να έχει παραχθεί στο τρόφιμο πριν από την κατανάλωσή του. Παρουσιάζει ιδιαίτερα υψηλή σταθερότητα στη θερμότητα, στα οξέα και στα πεπτικά ένζυμα, χαρακτηριστικό κρίσιμο για τη βιομηχανία τροφίμων, επειδή η παρουσία της δεν αντιμετωπίζεται αξιόπιστα με τη συνήθη θερμική επεξεργασία του τελικού προϊόντος. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας αναφέρει ότι μπορεί να παραμένει ενεργή ακόμη και σε θερμοκρασίες έως 121°C.
Η EFSA καθόρισε τον Φεβρουάριο του 2026 οξεία δόση αναφοράς (ARfD) 0,014 μg κερεουλίδης ανά κιλό σωματικού βάρους για τα βρέφη, χρησιμοποιώντας τον έμετο ως κρίσιμη οξεία ανεπιθύμητη ενέργεια. Για τα βρεφικά γάλατα, συγκέντρωση άνω των 0,054 μg/L στο ανασυσταμένο προϊόν μπορεί, με βάση το συντηρητικό σενάριο υψηλής κατανάλωσης που χρησιμοποιήθηκε στην αξιολόγηση, να οδηγήσει σε υπέρβαση της ARfD.
Η επιμόλυνση με κερεουλίδη απαιτεί διαφορετική προσέγγιση από έναν συμβατικό μικροβιολογικό κίνδυνο. Ο Bacillus cereus είναι σπορογόνος μικροοργανισμός ευρέως διαδεδομένος στο περιβάλλον και μπορεί να εισέλθει σε εγκαταστάσεις παραγωγής μέσω πρώτων υλών, συστατικών και του παραγωγικού περιβάλλοντος. Η κοινή επιτροπή εμπειρογνωμόνων FAO/WHO για τα κονιοποιημένα παρασκευάσματα επισημαίνει ότι η επιμόλυνση μπορεί να συμβεί σε πολλαπλά στάδια της αλυσίδας και ότι ο έλεγχος μόνο του αριθμού των βακτηρίων δεν επαρκεί για την εκτίμηση της πιθανής παρουσίας κερεουλίδης. Η τοξίνη μπορεί να παραμένει σε ένα συστατικό ακόμη και όταν ο ίδιος ο μικροοργανισμός έχει απομακρυνθεί κατά την επεξεργασία.
Το ζήτημα έχει ιδιαίτερη τεχνολογική διάσταση για τους παραγωγούς βρεφικής διατροφής. Στο διεθνές συμβάν του 2025-2026, οι έρευνες συνέδεσαν την επιμόλυνση βρεφικών παρασκευασμάτων με έλαιο αραχιδονικού οξέος (ARA) που χρησιμοποιήθηκε ως συστατικό. Ο WHO ανέφερε τον Μάρτιο του 2026 ότι μολυσμένα προϊόντα και συστατικά είχαν διανεμηθεί σε 99 χώρες και περιοχές, ενώ η πλήρης διερεύνηση της αρχικής αιτίας παρέμενε σε εξέλιξη. Για τις επιχειρήσεις, η πρόληψη απαιτεί έλεγχο των προμηθευτών και των πρώτων υλών, αξιολόγηση των συνθηκών που επιτρέπουν ανάπτυξη εμετικών στελεχών B. cereus και παραγωγή τοξίνης, αποτελεσματική ιχνηλασιμότητα και εργαστηριακή επιτήρηση που να λαμβάνει υπόψη την ίδια την κερεουλίδη και όχι αποκλειστικά την παρουσία του βακτηρίου.
Η δηλητηρίαση από κερεουλίδη χαρακτηρίζεται κυρίως από αιφνίδια ναυτία, έμετο και κοιλιακό άλγος, συνήθως μέσα σε 30 λεπτά έως έξι ώρες από την κατανάλωση. Μπορεί επίσης να εμφανιστεί διάρροια. Στα βρέφη, οι επαναλαμβανόμενοι έμετοι και η διάρροια μπορούν να προκαλέσουν γρήγορα αφυδάτωση και διαταραχές ηλεκτρολυτών. Τα βρέφη κάτω των έξι μηνών θεωρούνται περισσότερο ευάλωτα, ενώ στην ευρωπαϊκή διερεύνηση του 2026 οι περισσότερες καταγεγραμμένες περιπτώσεις είχαν ήπια γαστρεντερική εικόνα, με ορισμένες νοσηλείες λόγω αφυδάτωσης.
Οι γονείς και οι φροντιστές που διαθέτουν NAN OPTIpro 1 των 650 g με ημερομηνία 06/2027 πρέπει να ελέγξουν τον αριθμό παρτίδας και να μη χορηγήσουν προϊόν των παρτίδων L-53430346BA ή L-53440346BA. Η θέρμανση ή η διαφορετική προετοιμασία του γάλακτος δεν μπορεί να θεωρηθεί τρόπος εξουδετέρωσης της κερεουλίδης λόγω της θερμοανθεκτικότητάς της. Εάν βρέφος που κατανάλωσε ανακληθέν προϊόν εμφανίσει επίμονο ή έντονο έμετο, διάρροια ή ενδείξεις αφυδάτωσης, συνιστάται ιατρική αξιολόγηση, καθώς οι γαστρεντερικές απώλειες υγρών μπορούν να έχουν μεγαλύτερη κλινική βαρύτητα στις μικρές ηλικίες.
Το Cibum είναι εξειδικευμένο site ενημέρωσης για την ασφάλεια τροφίμων. Οι πληροφορίες του άρθρου έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα. Για περισσότερες λεπτομέρειες πατήστε ΕΔΩ.
