Η δοκιμή ανέδειξε μεταφορά υπολειμμάτων χημικής ουσίας από τις συσκευασίες στη μεγάλη πλειονότητα των ενεργειακών ποτών
Εργαστηριακός έλεγχος σε 22 ενεργειακά ποτά από τον γερμανικό οργανισμό δοκιμών προϊόντων ÖKO-TEST ανέδειξε ένα πλέγμα ευρημάτων που επαναφέρει το ζήτημα της ασφάλειας αυτού του ταχέως αναπτυσσόμενου κλάδου. Στο δείγμα επιλέχθηκαν κυρίως οι κλασικές εκδοχές των προϊόντων. Το πιο σταθερό και ανησυχητικό στοιχείο αφορά την παρουσία της χημικής ουσίας Bisphenol A (BPA) σε 20 από τα 22 ποτά. Η ουσία, που χρησιμοποιείται σε εσωτερικές επιστρώσεις μεταλλικών συσκευασιών, έχει συνδεθεί με αναπαραγωγική τοξικότητα, πιθανή αύξηση του κινδύνου καρκίνου του μαστού, παχυσαρκία και συμπεριφορικές διαταραχές στα παιδιά.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τι θα συμβεί εάν πίνετε για 60 ημέρες καθημερινά χυμό πορτοκαλιού – Επιστημονικό πείραμα
Με βάση τις αναθεωρημένες εκτιμήσεις της Ευρωπαϊκής Αρχής Ασφάλειας Τροφίμων, ακόμη και χαμηλές προσλήψεις θεωρούνται επιβαρυντικές. Οι υπολογισμοί δείχνουν ότι σε 14 προϊόντα μία δόση των 250 ml αρκεί για να καλύψει ή να υπερβεί το 100 τοις εκατό της μέγιστης ημερήσιας πρόσληψης για έναν έφηβο 60 κιλών. Παρά την τυπική απαγόρευση χρήσης BPA στις συσκευασίες τροφίμων από το 2025, οι μεταβατικές περίοδοι επιτρέπουν τη συνέχιση της κυκλοφορίας αποθεμάτων έως το 2026.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ελλάδα: Υπολείμματα φυτοφαρμάκων στις πατάτες – Τα ευρήματα νέας μελέτης από ΑΠΘ και Μεσογειακό Πανεπιστήμιο
Τα ευρήματα είναι αντίστοιχα ανησυχητικά στο σκέλος της ζάχαρης. Πάνω από τα μισά προϊόντα περιείχαν περισσότερα από δέκα γραμμάρια ανά 100 ml, ισοδύναμο με περίπου οκτώ κύβους ζάχαρης σε κάθε συσκευασία 250 ml. Η κατανάλωση μίας μόνο δόσης μπορεί να ξεπεράσει τις ημερήσιες συστάσεις του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας. Σε ορισμένες ετικέτες χρησιμοποιούνται γλυκαντικά, επιλογή που δεν αίρει τα ζητήματα καθώς η συνεχής έκθεση σε έντονα γλυκές γεύσεις φαίνεται να ενθαρρύνει μεγαλύτερη πρόσληψη.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανάκληση παραδοσιακής ιταλικής σάλτσας λόγω υψηλής ισταμίνης – Σύσταση των αρχών για καταστροφή του προϊόντος [φωτο]
Ο έλεγχος κατέγραψε επίσης ότι όλα τα ποτά αξιοποιούν τα ανώτατα επιτρεπτά επίπεδα καφεΐνης, δηλαδή 320 mg ανά λίτρο. Σε κάθε συσκευασία των 250 ml εντοπίζονται περίπου 80 mg καφεΐνης. Η κατανάλωση πολλών ποσοτήτων σε σύντομο χρόνο έχει συσχετιστεί με καρδιαγγειακές αντιδράσεις όπως ταχυκαρδία, αρρυθμίες και τρέμουλο. Η κλινική εμπειρία περιλαμβάνει περιστατικά όπου η ταχεία κατανάλωση ενός λίτρου ενεργειακού ποτού προκάλεσε σοβαρά συμπτώματα, όπως βραδυπνοία, μυϊκό τρόμο και μεταβολές στην ηλεκτρική δραστηριότητα της καρδιάς. Στο σύνολο της αξιολόγησης, 18 από τα 22 ενεργειακά ποτά έλαβαν χαμηλές βαθμολογίες. Οι αναλύσεις καταδεικνύουν σταθερά υψηλά επίπεδα ζάχαρης, συχνή παρουσία BPA και πυκνότητες καφεΐνης που, αν και εντός ορίων, καθίστανται επιβαρυντικές υπό συνθήκες υπερκατανάλωσης.
Την ίδια ώρα νέα δεδομένα από γιατρούς των Πανεπιστημιακών Νοσοκομείων Nottingham προσθέτουν ένα ακόμη επίπεδο ανησυχίας. Αναφέρουν περιστατικό άνδρα περίπου πενήντα ετών που υπέστη ισχαιμικό εγκεφαλικό επεισόδιο, εμφανίζοντας αιφνίδια αδυναμία στην αριστερή πλευρά, αστάθεια και δυσκολίες στην ομιλία. Κατά την εισαγωγή του σημειώθηκε αρτηριακή πίεση 254/150 mmHg, πολύ πάνω από τα φυσιολογικά όρια. Ο άνδρας κατανάλωνε έως οκτώ κουτάκια την ημέρα, με 160 mg καφεΐνης ανά κουτί, φτάνοντας ημερήσια πρόσληψη περίπου 1.300 mg. Μετά τη διακοπή κατανάλωσης, η πίεση επανήλθε στα φυσιολογικά επίπεδα και η ιατρική εκτίμηση ήταν ότι η υπερβολική πρόσληψη συνέβαλε στη δευτερογενή υπέρταση που οδήγησε στο επεισόδιο. Οι ερευνητές υπογραμμίζουν ότι ο κίνδυνος δεν προέρχεται μόνο από την καφεΐνη αλλά από τον συνδυασμό ταυρίνης, γκουαρανά, τζίνσενγκ και γλυκουρονολακτόνης, συστατικά που φαίνεται να ενισχύουν συνολικά τις διεγερτικές επιδράσεις.
Σε διεθνές επίπεδο, η ανησυχία μετατρέπεται σε ρυθμιστικές παρεμβάσεις. Η Νορβηγία έχει αποφασίσει απαγόρευση της πώλησης ενεργειακών ποτών σε άτομα κάτω των 16 ετών, επικαλούμενη την ανάγκη προστασίας της υγείας των εφήβων. Αντίστοιχες κινήσεις προωθούνται στο Ηνωμένο Βασίλειο, όπου σχεδιάζεται ο περιορισμός της πρόσβασης με στόχο την αποτροπή διαταραχών ύπνου, αυξημένου άγχους και μειωμένης σχολικής επίδοσης. Παράλληλα, δημοσιεύσεις καταγράφουν ευρήματα για πιθανή συμβολή της ταυρίνης στην ανάπτυξη επιθετικών μορφών λευχαιμίας, ενώ προβάλλονται και περιστατικά σοβαρής οδοντικής φθοράς από υπερβολική κατανάλωση.
