Η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων αξιολόγησε δύο νέα πρόσθετα ζωοτροφών που περιέχουν L-ισολευκίνη σε συγκεντρώσεις τουλάχιστον 90% και 65%, αντίστοιχα, και παράγονται μέσω ζύμωσης με γενετικά τροποποιημένο στέλεχος του βακτηρίου Corynebacterium glutamicum. Η γνωμοδότηση, η οποία δημοσιεύθηκε στις 14 Σεπτεμβρίου 2026 στο EFSA Journal, αφορά τη χρήση των προϊόντων στη διατροφή όλων των ζωικών ειδών, τόσο ως διατροφικών πρόσθετων όσο και ως αρωματικών ουσιών στις ζωοτροφές.
Η L-ισολευκίνη είναι ένα απαραίτητο αμινοξύ, δηλαδή ένα συστατικό που χρειάζονται τα ζώα για τη σύνθεση πρωτεϊνών και δεν μπορούν να παράγουν επαρκώς από μόνα τους. Η συγκεκριμένη αίτηση υποβλήθηκε στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή από την CJ Europe GmbH και στη συνέχεια διαβιβάστηκε στην EFSA για αξιολόγηση της ασφάλειας για τα ζώα, τους καταναλωτές, τους χρήστες των προϊόντων και το περιβάλλον, καθώς και της αποτελεσματικότητάς τους.
Τι έδειξε η αξιολόγηση της EFSA
Το ιδιαίτερο στοιχείο της συγκεκριμένης γνωμοδότησης είναι ότι η ισολευκίνη παράγεται με τη βοήθεια ενός γενετικά τροποποιημένου στελέχους του C. glutamicum, του KCCM 80388, με γενετικές τροποποιήσεις που έχουν σχεδιαστεί ώστε να αυξάνουν την παραγωγή του αμινοξέος. Η EFSA διαπίστωσε ότι το στέλεχος δεν φέρει επίκτητα γονίδια αντοχής στα αντιμικροβιακά και ότι οι γενετικές τροποποιήσεις του δεν εγείρουν ανησυχίες για την ασφάλεια. Επιπλέον, στις τελικές παρτίδες των δύο προϊόντων δεν ανιχνεύθηκαν ούτε ζωντανά κύτταρα ούτε DNA του γενετικά τροποποιημένου μικροοργανισμού. Οι δύο μορφές του πρόσθετου διαφέρουν κυρίως ως προς την καθαρότητα. Η πρώτη περιέχει τουλάχιστον 90% L-ισολευκίνη σε βάση ξηράς ουσίας, ενώ η δεύτερη τουλάχιστον 65%, με έως 15% άλλα αμινοξέα. Στις πέντε παρτίδες που εξετάστηκαν, η πραγματική περιεκτικότητα έφτασε κατά μέσο όρο το 96,1% για το προϊόν ≥90% και το 67,36% για το προϊόν ≥65%. Οι έλεγχοι για ανεπιθύμητες ουσίες και μικροβιακή επιμόλυνση δεν ανέδειξαν ανησυχίες.
Με βάση τα διαθέσιμα στοιχεία, η EFSA θεωρεί ότι τα δύο πρόσθετα είναι ασφαλή για τα ζώα όταν χορηγούνται μέσω της ζωοτροφής σε κατάλληλες ποσότητες, ανάλογα με τις διατροφικές ανάγκες κάθε είδους. Η αξιολόγηση αφορά όλα τα ζωικά είδη και κατηγορίες, ενώ για τα μη μηρυκαστικά η ισολευκίνη θεωρείται αποτελεσματική πηγή του απαραίτητου αμινοξέος. Στα μηρυκαστικά, ωστόσο, απαιτείται προστασία της συμπληρωματικής ισολευκίνης από την αποδόμηση στη μεγάλη κοιλία ώστε να έχει αντίστοιχη αποτελεσματικότητα.
Ο περιορισμός στη χορήγηση μέσω του νερού
Η EFSA διατυπώνει, ωστόσο, μια σαφή επιφύλαξη για τη χρήση των δύο προϊόντων στο πόσιμο νερό των ζώων. Το FEEDAP, η επιστημονική ομάδα της EFSA για τα πρόσθετα και τις ουσίες που χρησιμοποιούνται στις ζωοτροφές, επισημαίνει ότι η χορήγηση αμινοξέων μέσω του νερού, επιπλέον μιας πλήρους και ισορροπημένης διατροφής, μπορεί να προκαλέσει διατροφικές ανισορροπίες και να επηρεάσει την υγιεινή του νερού. Ειδικά στην περίπτωση της ισολευκίνης, η επιπλέον χορήγηση μπορεί να διαταράξει την ισορροπία του αζώτου και να αυξήσει την αποβολή αζώτου μέσω των ούρων. Για τους καταναλωτές που τρώνε προϊόντα από ζώα στα οποία θα χορηγείται το πρόσθετο, η αξιολόγηση είναι καθησυχαστική. Η EFSA θεωρεί ότι η συμπληρωματική ισολευκίνη θα ενσωματώνεται στις πρωτεΐνες των ιστών και των ζωικών προϊόντων ή θα μεταβολίζεται και θα αποβάλλεται, χωρίς να αναμένεται αλλαγή στη σύσταση των πρωτεϊνών των τροφίμων ζωικής προέλευσης. Παράλληλα, δεν εντοπίστηκε κίνδυνος για το περιβάλλον από την προβλεπόμενη χρήση των πρόσθετων.
Όσον αφορά τους εργαζομένους που χειρίζονται τα προϊόντα, οι δοκιμές έδειξαν ότι η ισολευκίνη ≥90% δεν προκαλεί ερεθισμό στα μάτια, ενώ και οι δύο μορφές δεν θεωρούνται ερεθιστικές για το δέρμα ούτε ευαισθητοποιητικές για το δέρμα. Για την ισολευκίνη ≥65% δεν ήταν δυνατό να εξαχθεί ασφαλές συμπέρασμα σχετικά με την πιθανότητα οφθαλμικού ερεθισμού.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Algida: Σάλος με τις διαφημίσεις παγωτού σε θρησκευτικό χώρο
- Τα αντικαταθλιπτικά φάρμακα στα λύματα επηρεάζουν τον εγκέφαλο των ψαριών – Τι έδειξε νέα έρευνα
- Προσοχή γονείς: Μην δίνετε τροφές σε σακουλάκια σε μωρά κάτω των 12 μηνών – Απογοητευτικά ευρήματα μελέτης σε 300 προϊόντα
- Κατάψυξη κρέατος: Η Κομισιόν αλλάζει τους κανόνες – Τι προβλέπει η νέα πρόταση, πώς επηρεάζει τους επαγγελματίες του κλάδου
- «Πυρά» καταναλωτών κατά δημοφιλούς σοκολάτας – Περιέχει χρωστική που μπορεί να επηρεάσει την προσοχή των παιδιών
- Πόσο γιαούρτι μπορούμε να φάμε;