Χημικές ουσίες που μεταναστεύουν στα τρόφιμα, μικροπλαστικά και αδιευκρίνιστοι κίνδυνοι από βιοπολυμερή θέτουν ερωτήματα που ο Codex Alimentarius θα κληθεί να απαντήσει τον Οκτώβριο
Νέα έκθεση του Οργανισμού Τροφίμων και Γεωργίας των Ηνωμένων Εθνών (FAO) αναδεικνύει τους κινδύνους ασφάλειας τροφίμων που συνδέονται με τα ανακυκλωμένα και ανανεώσιμα πλαστικά υλικά που χρησιμοποιούνται σε συσκευασίες τροφίμων. Αν και η παγκόσμια ανάγκη περιορισμού των πλαστικών αποβλήτων είναι αδιαμφισβήτητη, η έκθεση επισημαίνει ότι οι επιπτώσεις στην ασφάλεια τροφίμων από τη χρήση ανακυκλωμένων και ανανεώσιμων υλικών σε επαφή με τρόφιμα δεν έχουν ακόμα αξιολογηθεί επαρκώς σε παγκόσμιο επίπεδο.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Παράσιτο σέρνεται για να βγει από το σούσι σε πιάτο εστιατορίου πριν καταναλωθεί – Απίστευτο βίντεο
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ομαδική αγωγή κατά κολοσσού ηλεκτρονικού εμπορίου γιατί «κρύβει» τα επικίνδυνα συστατικά στα αντηλιακά
Τα ανακυκλωμένα πλαστικά υλικά σε επαφή με τρόφιμα εγκυμονούν τρεις κύριες κατηγορίες κινδύνων. Πρώτον, η παρουσία μη ασφαλών χημικών ουσιών: όταν τα ρεύματα ανακύκλωσης πλαστικών δεν ελέγχονται επαρκώς, πλαστικά ακατάλληλα για επαφή με τρόφιμα ή που έχουν υποστεί κακή χρήση από τους καταναλωτές μπορεί να αναμειχθούν με πλαστικά κατάλληλα για τρόφιμα. Επίσης, η ανακύκλωση μπορεί να εισαγάγει μη εκούσια προσθεθείσες ουσίες (NIAS). Δεύτερον, η μετανάστευση χημικών ουσιών: μελέτες έχουν δείξει ότι τα ανακυκλωμένα πλαστικά απελευθερώνουν επιβλαβείς NIAS όπως μέταλλα, βρωμιωμένα επιβραδυντικά φλόγας, ανθεκτικούς οργανικούς ρύπους και φθαλικούς εστέρες σε μεγαλύτερες ποσότητες σε σχέση με παρθένα πλαστικά. Τρίτον, τα μικροπλαστικά: ο κίνδυνος έκθεσης σε μικρο- και νανοπλαστικά από τα τρόφιμα δεν είναι ακόμα πλήρως κατανοητός, και αν και η αποβολή μικροπλαστικών δεν αφορά αποκλειστικά τα ανακυκλωμένα πλαστικά, μπορεί να αποτελεί αποτέλεσμα φυσικών πρακτικών ανακύκλωσης.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | IKEA: Στα δικαστήρια γιατί κράτησε τις αυξήσεις τιμών για τους πελάτες, ακόμα και αφού οι δασμοί Τραμπ κρίθηκαν παράνομοι
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μεταλλικά θραύσματα σε παγωτό γνωστής μάρκας – Αποσύρονται 5 γεύσεις
Βιοπλαστικά και «έξυπνες» συσκευασίες
Τα βιοπλαστικά, δηλαδή πολυμερή που παράγονται από ανανεώσιμες πηγές με δυνητικά καλύτερες ιδιότητες αποσύνθεσης, παρουσιάζονται συχνά ως βιώσιμη εναλλακτική. Ωστόσο, η έκθεση του FAO επισημαίνει ότι έρχονται με δικούς τους χημικούς κινδύνους: η πηγή της πρώτης ύλης και οι εγγενείς ιδιότητες του βιολογικού υλικού εκκίνησης επηρεάζουν την ασφάλεια του τελικού βιοπλαστικού. Επιπλέον, οι λεγόμενες «έξυπνες» συσκευασίες, που περιέχουν εκούσια προσθεθείσες ενώσεις για επέκταση της διάρκειας ζωής, βελτίωση ποιότητας τροφίμων ή παρακολούθηση φρεσκάδας σε πραγματικό χρόνο, μπορεί να διευκολύνουν τη μετανάστευση μοναδικών χημικών ουσιών των οποίων η ασφάλεια πρέπει να αξιολογείται κατά την ανάπτυξη προϊόντων και πριν από την κυκλοφορία στην αγορά.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πώς θα φτιάξετε τα πιο νόστιμα μπισκότα λεμονιού με τις λεμονόκουπες που συνήθως πετάτε
Ο Codex Alimentarius καλείται να παρέμβει
Δεδομένης της απουσίας παγκοσμίως εναρμονισμένων προτύπων για την ασφάλεια ανακυκλωμένων πλαστικών στις συσκευασίες τροφίμων, η Επιτροπή Codex Alimentarius εξετάζει την ανάπτυξη κατευθυντήριων οδηγιών. Η Επιτροπή Codex για Ρύπους σε Τρόφιμα (CCCF) συμφώνησε να ετοιμάσει έγγραφο συζήτησης για την 19η Σύνοδό της (CCCF19), που θα πραγματοποιηθεί τον Οκτώβριο 2026, σχετικά με την ανάπτυξη κατευθυντήριων οδηγιών για τη χρήση ανακυκλωμένων υλικών σε συσκευασίες τροφίμων. Αν η πρόταση εγκριθεί, οι κατευθυντήριες οδηγίες θα εστιάζουν στους κινδύνους μόλυνσης τροφίμων και στην ασφαλή χρήση ανακυκλωμένων πλαστικών στις συσκευασίες.
Πηγή: food-safety.com