Κρίσιμη φάση για την αγορά του εργαστηριακού κρέατος στην ΕΕ, ενώ πολιτείες των ΗΠΑ γυρίζουν την πλάτη στη νέα τεχνολογία
Ένας χρόνος πέρασε από τότε που κατατέθηκαν οι πρώτες αιτήσεις για την έγκριση φουά γκρα παραγόμενο από καλλιέργεια κυττάρων σε πέντε μεγάλες ρυθμιστικές αρχές, μεταξύ των οποίων και η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA). Η αίτηση αυτή, η πρώτη του είδους στην ΕΕ, σηματοδότησε μια σημαντική καμπή για την υπό διαμόρφωση βιομηχανία του καλλιεργημένου κρέατος.
Η γαλλική εταιρεία Gourmey βρίσκεται σήμερα στο τελικό στάδιο αξιολόγησης από την EFSA, επιδιώκοντας να εγκριθεί για την παραγωγή και πώληση φουά γκρα σε εργαστηριακή μορφή. Μέχρι πρότινος, οι εταιρείες του κλάδου απέφευγαν τη δύσκολη και μακρόχρονη ευρωπαϊκή διαδικασία έγκρισης νέων τροφίμων. Η αίτηση της Gourmey έρχεται να αλλάξει αυτή την προσέγγιση.
Παρά την έγκριση ορισμένων προϊόντων σε χώρες όπως οι ΗΠΑ και η Σιγκαπούρη, ο τομέας των καλλιεργημένων κυττάρων παραμένει σε φάση χαμηλής εμπορικής διείσδυσης. Πέντε χρόνια μετά το ιστορικό «ναι» της Σιγκαπούρης για την πρώτη πώληση καλλιεργημένου κρέατος, η παγκόσμια αγορά παραμένει στο στάδιο των ελπίδων και των πειραματικών εγκαταστάσεων. Οι ειδικοί ονομάζουν τη φάση αυτή «κοιλάδα της απογοήτευσης», δηλαδή μια περίοδο κατά την οποία η τεχνολογία υπολείπεται των προσδοκιών και παραμένει αβέβαιο αν θα εκπληρώσει τις υποσχέσεις της ή θα αποτύχει.
Την ίδια στιγμή, οι Ηνωμένες Πολιτείες έχουν εγκρίνει πέντε προϊόντα καλλιεργημένων κυττάρων, από κοτόπουλο και χοιρινό έως σολομό, μέσω της διαδικασίας «χωρίς ερωτήσεις» (NQL) της FDA. Η πιο πρόσφατη έγκριση πήγε στην ισραηλινή Believer Meats, η οποία σχεδιάζει παραγωγή 12.000 τόνων κοτόπουλου τον χρόνο στη Βόρεια Καρολίνα. Παρόλα αυτά, καμία από αυτές τις εταιρείες δεν έχει καταφέρει ακόμη να κυκλοφορήσει ευρέως τα προϊόντα της, καθώς εκκρεμούν επιθεωρήσεις εγκαταστάσεων και εγκρίσεις ετικετών από το USDA.
Παρά τις τεχνολογικές προόδους, οι αντιδράσεις δεν λείπουν. Από το 2024 έως σήμερα, πέντε πολιτείες των ΗΠΑ (Φλόριντα, Αλαμπάμα, Μισισιπή, Νεμπράσκα και Νότια Ντακότα) έχουν θεσπίσει νομοθετικά μέτρα κατά του καλλιεργημένου κρέατος. Οι απαγορεύσεις κυμαίνονται από πλήρη απαγόρευση παραγωγής και πώλησης, μέχρι την απαγόρευση χρήσης κρατικών κονδυλίων για έρευνα ή προώθηση τέτοιων προϊόντων. Η Φλόριντα, η πρώτη πολιτεία που πέρασε τέτοια νομοθεσία, ήρθε αντιμέτωπη με αγωγή από την εταιρεία UPSIDE Foods, η οποία υποστηρίζει ότι η απαγόρευση είναι αντισυνταγματική και προστατεύει τους τοπικούς παραγωγούς σε βάρος του ελεύθερου εμπορίου. Ιδιαίτερα στη Νεμπράσκα, οι νομοθέτες επιδιώκουν να προστατεύσουν τη βιομηχανία κρέατος των 31,6 δισεκατομμυρίων δολαρίων της πολιτείας. Ομοίως, η Νότια Ντακότα επέλεξε να αποκλείσει τη χρηματοδότηση και την έρευνα για τέτοιες πρωτεΐνες, χωρίς να τις απαγορεύσει εντελώς.
