Η υπερβολική έκθεση σε βαρέα μέταλλα αποτελεί σιωπηλή αλλά μακροχρόνια απειλή για την υγεία.
Μια νέα έρευνα του Consumer Reports (CR) φέρνει στο φως ανησυχητικά επίπεδα βαρέων μετάλλων, και κυρίως μολύβδου, σε δημοφιλείς σκόνες και ροφήματα πρωτεΐνης που κυκλοφορούν ευρέως στην αγορά των Ηνωμένων Πολιτειών. Η μη κερδοσκοπική οργάνωση καλεί την Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων (FDA) να θεσπίσει αυστηρά όρια για την περιεκτικότητα σε μόλυβδο των πρωτεϊνικών συμπληρωμάτων, μετά τα ευρήματα της νέας της έρευνας.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πωλείται και στην Ελλάδα το μπαχαρικό της μάρκας με την τοξική χρωστική που χρησιμοποιείται σε μελάνια και βαφές
Το Consumer Reports ανέλυσε 23 δείγματα πρωτεϊνικών προϊόντων — σε μορφή σκόνης ή έτοιμου ροφήματος — και διαπίστωσε ότι περισσότερα από τα δύο τρίτα περιείχαν περισσότερο μόλυβδο ανά δόση από το ανώτατο ασφαλές ημερήσιο όριο που έχει θέσει ο οργανισμός, μερικά πάνω από δέκα φορές. «Τα συμπληρώματα πρωτεΐνης έχουν γίνει μέρος της καθημερινότητας για εκατομμύρια ανθρώπους», δήλωσε ο Brian Ronholm, διευθυντής πολιτικής τροφίμων του CR. «Όμως τα αποτελέσματα δείχνουν ότι η μόλυνση με βαρέα μέταλλα είναι εκτεταμένη — και μάλιστα έχει επιδεινωθεί σε σχέση με πριν από 15 χρόνια, όταν εξετάσαμε αυτά τα προϊόντα για πρώτη φορά.»
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Καφές: Καρκινογόνες ουσίες στο φλυτζάνι από καφετιέρες που δεν έχουν καθαριστεί – Νέα μελέτη
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πατατάκια Lay’s: Νέα αγωγή κατά της εταιρείας για παραπλανητικούς ισχυρισμούς
Ποιοι κινδυνεύουν περισσότερο
Η έκθεση τονίζει ότι καμία έκθεση σε μόλυβδο δεν θεωρείται ασφαλής, ενώ ο κίνδυνος αυξάνεται με τη συνεχή ή επαναλαμβανόμενη κατανάλωση. Οι έγκυες γυναίκες και τα παιδιά είναι οι πιο ευάλωτες ομάδες, καθώς ο μόλυβδος μπορεί να προκαλέσει νευρολογικές βλάβες, μαθησιακές δυσκολίες και αναπτυξιακά προβλήματα. Σε ενήλικες, η χρόνια έκθεση συνδέεται με νεφρική ανεπάρκεια, αναπαραγωγικά προβλήματα, υπέρταση και καταστολή του ανοσοποιητικού συστήματος.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Shein: “Πράσινο” προφίλ, “μαύρη” πραγματικότητα – Ξανά στο στόχαστρο για ψευδείς περιβαλλοντικούς ισχυρισμούς
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μόλυβδος σε σκεύη μαγειρικής: Νέα μεγάλη ανάκληση για την προστασία της δημόσιας υγείας
Οι “πρωταθλητές” της ρύπανσης
Ανάμεσα στα προϊόντα που εντοπίστηκαν με τα υψηλότερα επίπεδα μολύβδου περιλαμβάνονται:
- Naked Nutrition Mass Gainer: 7,7 μικρογραμμάρια μολύβδου ανά δόση – 1.570% πάνω από το όριο ανησυχίας του CR.
- Huel Black Edition (plant-based): 6,3 μικρογραμμάρια – 1.290% πάνω από το όριο.
- Garden of Life Sport Organic Plant-Based Protein και Momentous 100% Plant Protein: μεταξύ 400% και 600% πάνω από τα ανώτατα ασφαλή επίπεδα.
Οι ειδικοί του CR προτείνουν να μην καταναλώνονται ορισμένα από αυτά τα προϊόντα καθόλου ή, το πολύ, μία φορά την εβδομάδα.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Δικαστικό «ράπισμα» στην Κομισιόν για αυθαίρετη ρύθμιση στα ψάρια
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Αυτό είναι το φρούτο με την περισσότερη πρωτεΐνη
Φυτικής προέλευσης = περισσότερα βαρέα μέταλλα
Τα αποτελέσματα δείχνουν ότι τα φυτικά πρωτεϊνικά προϊόντα (από σόγια, μπιζέλια, ρύζι κ.ά.) περιείχαν εννέα φορές περισσότερο μόλυβδο κατά μέσο όρο σε σχέση με τα γαλακτοκομικά, και διπλάσιο από τα ζωικής προέλευσης. Αν και οι πρωτεΐνες ορού γάλακτος (whey) εμφάνισαν τη χαμηλότερη επιβάρυνση, το 50% των δειγμάτων τους εξακολουθούσε να περιέχει μόλυβδο σε επίπεδα που δεν επιτρέπουν καθημερινή κατανάλωση.
Και άλλα τοξικά στοιχεία
Η έρευνα δεν σταματά στον μόλυβδο: Το Huel Black Edition περιείχε 9,2 μικρογραμμάρια καδμίου ανά δόση — πάνω από το διπλάσιο του ασφαλούς ορίου. Το Vega Premium Sport εμφάνισε επίσης υπερβάσεις καδμίου. Το Optimum Nutrition Serious Mass (whey) περιείχε 8,5 μικρογραμμάρια ανόργανου αρσενικού, διπλάσιο από το όριο που θεωρείται ασφαλές για ημερήσια πρόσληψη.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μπορούμε να καταψύξουμε τα κολοκυθάκια;
Τι λένε οι ειδικοί
«Δεν υπάρχει λόγος πανικού, γιατί καμία από τις μεμονωμένες δόσεις δεν προκαλεί άμεση βλάβη», εξήγησε ο ερευνητής Tunde Akinleye, που ηγήθηκε της ανάλυσης. «Όμως όσοι χρησιμοποιούν καθημερινά αυτά τα προϊόντα, πρέπει να επανεξετάσουν τη συχνότητα κατανάλωσης. Σε αντίθεση με τα φάρμακα, τα συμπληρώματα διατροφής δεν υπόκεινται σε προέγκριση ή έλεγχο από την FDA πριν κυκλοφορήσουν, και οι εταιρείες δεν υποχρεούνται να αποδεικνύουν ότι τα προϊόντα τους είναι ασφαλή.
Προσοχή και από τους Έλληνες καταναλωτές
Ορισμένα από τα προϊόντα που αναφέρθηκαν στην έρευνα του Consumer Reports μπορεί να βρίσκονται και σε γυμναστήρια στην Ελλάδα, ενώ όλα είναι εύκολα προσβάσιμα μέσω διεθνών διαδικτυακών πλατφορμών. Γι’ αυτό, οι Έλληνες καταναλωτές καλούνται να είναι ιδιαίτερα προσεκτικοί στην επιλογή των πρωτεϊνικών συμπληρωμάτων, να ελέγχουν τις ετικέτες και να περιορίζουν τη συχνή χρήση προϊόντων που δεν διαθέτουν επαρκή τεκμηρίωση ασφάλειας.
