Νέα κοινή υπουργική απόφαση που τροποποιεί τη διαχείριση των προγραμμάτων προώθησης ελληνικών γεωργικών προϊόντων
Νέα δεδομένα φέρνει η κοινή απόφαση του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων και της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων, η οποία τροποποιεί το πλαίσιο υλοποίησης των προγραμμάτων ενημέρωσης και προώθησης γεωργικών προϊόντων. Η απόφαση αυτή, που εκδόθηκε στις 5 Φεβρουαρίου 2026, στοχεύει στον εκσυγχρονισμό των διαδικασιών εφαρμογής των σχετικών ευρωπαϊκών κανονισμών για την εσωτερική αγορά και τις τρίτες χώρες. Τέτοια προγράμματα συνήθως περιλαμβάνουν εμβληματικά ελληνικά προϊόντα όπως το ελαιόλαδο, οι επιτραπέζιες ελιές, τα τυροκομικά προϊόντα (π.χ. φέτα), τα φρέσκα φρούτα και λαχανικά, καθώς και προϊόντα ΠΟΠ (Προστατευόμενης Ονομασίας Προέλευσης) και ΠΓΕ (Προστατευόμενης Γεωγραφικής Ένδειξης).
Η νέα κοινή υπουργική απόφαση καθορίζει με σαφήνεια τις αρμόδιες αρχές που αναλαμβάνουν τη διαχείριση, τον έλεγχο και την εκτέλεση των πληρωμών για τα προγράμματα προώθησης γεωργικών προϊόντων. Σύμφωνα με το αναθεωρημένο πλαίσιο, οι αρμοδιότητες κατανέμονται πλέον σε τρεις βασικούς πυλώνες με στόχο τη θωράκιση της διαφάνειας και της αποτελεσματικότητας των διαδικασιών.
Ειδικότερα, η Διεύθυνση Προώθησης Γεωργικών Προϊόντων του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων ορίζεται ως η κεντρική αρχή για την παρακολούθηση και τον έλεγχο των απλών προγραμμάτων, εκπροσωπώντας τη χώρα απέναντι στα εθνικά και ενωσιακά όργανα. Παράλληλα, ο τομέας των οικονομικών ελέγχων και των πληρωμών περνά στην Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων. Συγκεκριμένα, η Διεύθυνση Άμεσων Ενισχύσεων και Αγοράς της ΑΑΔΕ αναλαμβάνει την ευθύνη για τον έλεγχο, την αναγνώριση και την εκκαθάριση των επιλέξιμων δαπανών προς τις οργανώσεις.
Την εποπτεία των διαδικασιών συμπληρώνει η Διεύθυνση Προμηθειών, Διαχείρισης Υλικού και Υποδομών του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης, η οποία λειτουργεί ως συναρμόδια αρχή. Ο ρόλος της επικεντρώνεται στον έλεγχο της ορθότητας των τευχών διαγωνισμού για την επιλογή των εκτελεστικών οργανισμών, καθώς και στη διασφάλιση της νομιμότητας ολόκληρης της διαγωνιστικής διαδικασίας που ακολουθούν οι προτείνουσες οργανώσεις.
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στη διασφάλιση της διαφάνειας και την αποφυγή σύγκρουσης συμφερόντων κατά την επιλογή των φορέων υλοποίησης και των υπεργολάβων. Οι προτείνουσες οργανώσεις υποχρεούνται να επιλέγουν τους εκτελεστικούς φορείς μέσω διαγωνισμού, διασφαλίζοντας την καλύτερη δυνατή σχέση κόστους και οφέλους. Για την ανάθεση υπεργολαβιών, απαιτείται πλέον η υποβολή πλήρους φακέλου που θα περιλαμβάνει τουλάχιστον τρεις ανεξάρτητες προσφορές και υπεύθυνες δηλώσεις περί μη ύπαρξης σύγκρουσης συμφερόντων, οι οποίες θα συνοδεύονται από τα στοιχεία των μετόχων και των μελών των διοικητικών συμβουλίων.
Η απόφαση ρυθμίζει επίσης τις διαδικασίες για την καταβολή προκαταβολών, ενδιάμεσων πληρωμών και την εξόφληση του υπολοίπου των προγραμμάτων. Οι αιτήσεις πληρωμής πρέπει να υποβάλλονται εντός συγκεκριμένων προθεσμιών και να συνοδεύονται από αναλυτικές οικονομικές και τεχνικές εκθέσεις, καθώς και από μελέτες αξιολόγησης των αποτελεσμάτων. Σημαντική λεπτομέρεια αποτελεί η υποχρέωση προσκόμισης πιστοποιητικού από εξωτερικό ελεγκτή για προγράμματα με υψηλή ενωσιακή χρηματοδότηση, διασφαλίζοντας έτσι την επιλεξιμότητα των δαπανών.
