Νέα κατεύθυνση για τη διαχείριση των πλαστικών συσκευασιών μίας χρήσης δίνει η Ιταλία, καθιστώντας υποχρεωτική την πιστοποίηση ως βιοδιασπώμενων και κομποστοποιήσιμων για συγκεκριμένες κατηγορίες συσκευασιών που διατίθενται για πρώτη φορά στην ιταλική αγορά. Η ρύθμιση προβλέπει ότι οι συσκευασίες αυτές θα πρέπει να πληρούν το πρότυπο UNI EN 13432 ή ισοδύναμο ευρωπαϊκό πρότυπο κομποστοποίησης. Το μέτρο θεσπίστηκε αρχικά με το νομοθετικό διάταγμα 143/2026 και πλέον έχει μετατραπεί σε νόμο, με το συντονισμένο κείμενο να δημοσιεύεται στην ιταλική Εφημερίδα της Κυβερνήσεως στις 6 Οκτωβρίου.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Lidl: Μπαράζ ανακλήσεων τροφίμων τις τελευταίες ημέρες – Βρέθηκε Salmonella, Listeria και E. coli (φωτογραφίες)
Ποιες συσκευασίες αφορά
Στο επίκεντρο βρίσκονται, μεταξύ άλλων, οι πλαστικές συσκευασίες μίας χρήσης για προσυσκευασμένα φρέσκα φρούτα και λαχανικά βάρους κάτω του 1,5 κιλού. Η νέα απαίτηση αφορά επίσης πλαστικές συσκευασίες μίας χρήσης για τρόφιμα και ποτά που είναι ήδη γεμισμένα και προορίζονται να καταναλωθούν επιτόπου σε ξενοδοχεία, εστιατόρια και επιχειρήσεις catering.
Στο πεδίο εφαρμογής εντάσσονται ακόμη ορισμένες συσκευασίες μίας χρήσης που χρησιμοποιούνται στον ξενοδοχειακό και επισιτιστικό κλάδο για ατομικές μερίδες προϊόντων, όπως σάλτσες, συντηρημένα προϊόντα, κρέμα για καφέ και ζάχαρη. Εξαιρούνται συγκεκριμένες περιπτώσεις, μεταξύ άλλων συσκευασίες που παρέχονται μαζί με έτοιμα τρόφιμα για άμεση κατανάλωση εκτός καταστήματος, καθώς και συσκευασίες που είναι αναγκαίες για λόγους ασφάλειας και υγιεινής σε εγκαταστάσεις όπου παρέχεται εξατομικευμένη ιατρική φροντίδα. Η ρύθμιση καλύπτει επίσης ορισμένες εύκαμπτες πλαστικές συσκευασίες μίας χρήσης για καλλυντικά και προϊόντα προσωπικής υγιεινής στον ξενοδοχειακό κλάδο.
Η σύνδεση με τον νέο ευρωπαϊκό κανονισμό για τις συσκευασίες
Η ιταλική επιλογή συνδέεται άμεσα με τον νέο ευρωπαϊκό κανονισμό για τις συσκευασίες και τα απορρίμματα συσκευασίας (PPWR). Ο κανονισμός προβλέπει περιορισμούς για ορισμένες συσκευασίες μίας χρήσης από την 1η Ιανουαρίου 2030, αλλά παράλληλα δίνει στα κράτη μέλη τη δυνατότητα, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, να επιτρέπουν ορισμένες από αυτές τις συσκευασίες στην αγορά τους όταν είναι κομποστοποιήσιμες. Η Ιταλία αξιοποίησε αυτή τη δυνατότητα, θεσπίζοντας εθνική απαίτηση κομποστοποίησης.
Η εξέλιξη έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον επειδή η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είχε εκφράσει επιφυλάξεις κατά τη διαδικασία κοινοποίησης του ιταλικού σχεδίου. Μεταξύ άλλων, είχε ζητήσει διευκρινίσεις σχετικά με τις οδηγίες απόρριψης των κομποστοποιήσιμων συσκευασιών και τις πιθανές επιπτώσεις στα συστήματα ανακύκλωσης άλλων κρατών μελών που δεν διαθέτουν αντίστοιχες υποδομές κομποστοποίησης. Η Επιτροπή είχε επίσης επισημάνει ότι τα κομποστοποιήσιμα πλαστικά εξακολουθούν να εμπίπτουν στο πεδίο εφαρμογής της ευρωπαϊκής οδηγίας για τα πλαστικά μίας χρήσης.
Πρόστιμα έως 25.000 ευρώ από το 2030
Η υποχρέωση κομποστοποιησιμότητας τέθηκε σε ισχύ στην Ιταλία στις 8 Αυγούστου 2026, μία ημέρα μετά τη δημοσίευση του αρχικού διατάγματος και πριν από την ημερομηνία εφαρμογής του PPWR στις 12 Αυγούστου 2026. Για τις επιχειρήσεις που δεν συμμορφώνονται προβλέπονται διοικητικές κυρώσεις από 2.500 έως 25.000 ευρώ, οι οποίες θα αρχίσουν να εφαρμόζονται από την 1η Ιανουαρίου 2030.
Η ιταλική νομοθεσία αποτελεί μία από τις πρώτες εθνικές εφαρμογές της ευελιξίας που παρέχει ο νέος ευρωπαϊκός κανονισμός, επιλέγοντας την κομποστοποιησιμότητα ως προϋπόθεση για τη διάθεση συγκεκριμένων πλαστικών συσκευασιών μίας χρήσης στην αγορά, αντί να τις αφήσει να οδηγηθούν στους γενικούς περιορισμούς που προβλέπει ο PPWR.
Φωτογραφία Shutterstock
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
