Επιστημονική ανασκόπηση για τη διατροφική Αξία, τα οφέλη, τους κανονισμούς και την ασφάλεια τροφίμων των εντόμων, ως βιώσιμη πηγή πρωτεΐνης για τους ανθρώπους
Η κατανάλωση εντόμων ως τροφή είναι μια αρχαία πρακτική που παραμένει ευρέως διαδεδομένη σε πολλές περιοχές της Ασίας, της Αφρικής, της Λατινικής Αμερικής και της Ωκεανίας. Η παράδοση αυτή, έχει σε μεγάλο βαθμό εξαφανιστεί στις δυτικές χώρες, όπου συχνά αντιμετωπίζεται με αποστροφή, παρά το γεγονός πως ως βιώσιμη πηγή πρωτεΐνης, τα έντομα έχουν τη δυνατότητα να καλύψουν τις απαιτήσεις ενός προβλεπόμενου παγκόσμιου πληθυσμού 9,7 δισεκατομμυρίων έως το 2050. Στο επιστημονικό περιοδικό Foods, δημοσιεύτηκε ανασκόπηση της βιβλιογραφίας, που κάλυψε διάφορα ζητήματα σχετικά με την εντομοφαγία, όπως η θρεπτική σύνθεση των εντόμων, η νομοθεσία, τα οφέλη και η ασφάλεια των τροφίμων, καθώς και η εξέταση μελλοντικών προοπτικών.
Σύμφωνα με την ανασκόπηση η εντομοφαγία, είναι -ίσως- ο μόνος τρόπος για να εξασφαλιστεί η δίκαιη πρόσβαση σε βασικά αγαθά χωρίς να διακυβεύεται η ικανότητα των μελλοντικών γενεών να καλύψουν τις δικές τους ανάγκες. Τα βρώσιμα έντομα έχουν αποδείξει ότι διαθέτουν ένα διατροφικό προφίλ πλούσιο σε μακροθρεπτικά και μικροθρεπτικά συστατικά που είναι απαραίτητα για την ορθή λειτουργία του ανθρώπινου οργανισμού. Η σύνθεσή τους είναι συχνά συγκρίσιμη, και μερικές φορές ανώτερη, από εκείνη των πιο κοινών
πηγών πρωτεϊνών. Ωστόσο, η βιοδιαθεσιμότητα των θρεπτικών συστατικών μπορεί να ποικίλλει σημαντικά. Ορισμένες μελέτες αναφέρουν μειωμένη πεπτικότητα ή απορρόφηση θρεπτικών συστατικών λόγω της περιεκτικότητας σε χιτίνη, ενώ άλλες υποδηλώνουν ότι οι τεχνικές επεξεργασίας μπορούν να μετριάσουν αυτά τα αποτελέσματα. Αυτές οι επιστημονικές αβεβαιότητες υπογραμμίζουν την ανάγκη για περαιτέρω έρευνα, για να κατανοήσουμε καλύτερα τις επιπτώσεις των βρώσιμων εντόμων στην υγεία.
Όσον αφορά τις βιολογικές τους ιδιότητες που σχετίζονται με την υγεία, τα βρώσιμα έντομα έχουν αποδείξει διάφορους ευεργετικούς τύπους δράσης, όπως αντιοξειδωτική, αντιυπερτασική και αντιφλεγμονώδη δράση, που μπορούν να βοηθήσουν στην πρόληψη της ανάπτυξης ασθενειών. Όμως τα περισσότερα από αυτά τα στοιχεία προέρχονται από μελέτες in vitro και πολλές από αυτές τις επιδράσεις και δεν έχουν ακόμη επιβεβαιωθεί σε κλινικές δοκιμές, γεγονός που αποτελεί τον τρέχοντα περιορισμό αυτής της ανασκόπησης.
Το σίγουρο είναι πως, η παραγωγή εντόμων είναι σημαντικά πιο φιλική προς το περιβάλλον από την κτηνοτροφία, η οποία είναι ένα από τα κύρια πλεονεκτήματα αυτών των τροφίμων. Επιπλέον, αυτή η πρακτική
συνδέεται επίσης με κοινωνικοοικονομικά οφέλη τόσο για τις ανεπτυγμένες όσο και για τις αναπτυσσόμενες χώρες. Επιπλέον η εντομοφαγία ενισχύει την επισιτιστική ασφάλεια για τις οικογένειες με χαμηλό εισόδημα και δημιουργεί επιχειρηματικές ευκαιρίες. Από κανονιστική άποψη, η εντομοφαγία έχει πρόσφατα ρυθμιστεί στην
ΕΕ. Τα βρώσιμα έντομα ταξινομούνται ως «νέα τρόφιμα» σύμφωνα με τον ισχύοντα κανονισμό (ΕΕ)
2015/2283, με την εμπορευματοποίηση να επιτρέπεται μόνο για περιορισμένο αριθμό ειδών. Οι
υψηλές κανονιστικές απαιτήσεις για αυτόν τον τύπο τροφίμων έχουν σχεδιαστεί για να φέρουν ασφαλή προϊόντα στην αγορά, αλλά η πολυπλοκότητά τους μπορεί να αποτελέσει εμπόδιο για επενδυτές, αγρότες και επιχειρηματίες.
Η διαθεσιμότητα και η συνέπεια των κανονιστικών δεδομένων ποικίλλει σημαντικά μεταξύ των χωρών ,
με πιο ολοκληρωμένες πληροφορίες διαθέσιμες σε χώρες με υψηλό εισόδημα και περιορισμένα ή
μη προσβάσιμα δεδομένα σε άλλες. Αυτή η εγγενής ανισότητα αποτελεί έναν άλλο περιορισμό της
παρούσας μελέτης. Όσον αφορά την ασφάλεια των τροφίμων, τα βρώσιμα έντομα έχουν γενικά ένα προφίλ ασφάλειας που τα καθιστά κατάλληλα για ανθρώπινη κατανάλωση, αλλά απαιτούνται περαιτέρω μελέτες για να τεκμηριωθεί αυτός ο τύπος ισχυρισμού.
Λαμβάνοντας υπόψη όλα τα παραπάνω, τα οφέλη των βρώσιμων εντόμων με την επίγνωση των περιορισμών τους, η εντομοφαγία θα μπορούσε να αποτελέσει μια πολλά υποσχόμενη προσέγγιση για τη βελτίωση του τρέχοντος συστήματος διατροφής. Για να επιτευχθεί αυτό, πρέπει να αλλάξουμε την κατά κύριο λόγο αρνητική στάση μας απέναντι σε αυτό που πιθανότατα θα είναι το «φαγητό του μέλλοντος», τόνισαν οι ερευνητές της μελέτης.
