Ένα θερμοεπεξεργασμένο βακτήριο που δρα στο έντερο αποδείχθηκε ικανό να αναστρέψει αυτή τη βλάβη σε πειραματικά μοντέλα
Η βισφαινόλη Α (BPA) είναι μια χημική ουσία που χρησιμοποιείται ευρέως στην παραγωγή πλαστικών υλικών, συμπεριλαμβανομένων συσκευασιών τροφίμων. Οι ανησυχίες για την τοξικότητά της στον άνθρωπο είναι αυξανόμενες, με αποτέλεσμα η Ευρωπαϊκή Ένωση να έχει ήδη απαγορεύσει τη χρήση της σε συσκευασίες τροφίμων. Παρόλα αυτά, η BPA εξακολουθεί να εντοπίζεται στο περιβάλλον και στον ανθρώπινο οργανισμό μέσω πολλαπλών οδών έκθεσης. Νέα μελέτη ερευνητών του Πανεπιστημίου Osaka Metropolitan (OMU) της Ιαπωνίας, που δημοσιεύτηκε στο Journal of Functional Foods, διερεύνησε αν ένα παραπροβιοτικό σκεύασμα που παράγεται από γαλακτικό βακτήριο μπορεί να προστατεύσει από τη ζημία που προκαλεί η BPA στην αναπαραγωγική λειτουργία των αρσενικών.
Η BPA βλάπτει τη λειτουργία του σπέρματος μέσω ενός γνωστού μηχανισμού: αυξάνει την παραγωγή δραστικών μορφών οξυγόνου, δηλαδή ελεύθερων ριζών που καταστρέφουν κυτταρικά συστατικά και επηρεάζουν αρνητικά τον αριθμό και την κινητικότητα του σπέρματος. Η λογική της ερευνητικής ομάδας ήταν ότι αν το οξειδωτικό στρες είναι ο βασικός μηχανισμός βλάβης, τότε ουσίες με αντιοξειδωτική δράση θα μπορούσαν να αντισταθμίσουν αυτή τη ζημία.
Τι είναι τα παραπροβιοτικά και πώς δρουν
Το σκεύασμα που μελετήθηκε είναι το FK-23, ένα παραπροβιοτικό που παράγεται από το γαλακτικό βακτήριο Enterococcus faecalis. Τα παραπροβιοτικά είναι μια νέα κατηγορία συμπληρωμάτων που βασίζονται σε θερμοεπεξεργασμένα βακτηριακά κύτταρα. Η θέρμανση καθιστά τα βακτήρια αδύνατα να αναπαραχθούν, αλλά δεν καταστρέφει τις κυτταρικές δομές που διεγείρουν το ανοσοποιητικό σύστημα και το έντερο, καθιστώντας τα βιολογικά ενεργά αλλά ασφαλή για κατανάλωση. Το FK-23 δρα κυρίως στο έντερο, επηρεάζοντας τον άξονα εντέρου-ανοσοποιητικού συστήματος, ο οποίος με τη σειρά του επηρεάζει συστηματικές καταστάσεις όπως το οξειδωτικό στρες σε όλο το σώμα.
Τα αποτελέσματα στα ζωικά μοντέλα
Οι ερευνητές επιβεβαίωσαν πρώτα τις βλαβερές επιδράσεις της BPA σε αρουραίους: τα ζώα που εκτέθηκαν στην ουσία παρουσίασαν σημαντική μείωση της κινητικότητας του σπέρματος και αύξηση δεικτών οξειδωτικού στρες. Όταν τα ζώα έλαβαν FK-23 παράλληλα με την έκθεση στη BPA, η κινητικότητα του σπέρματος βελτιώθηκε σημαντικά και η έκφραση των δεικτών οξειδωτικού στρες μειώθηκε αισθητά. Η επικεφαλής ερευνήτρια Καθηγήτρια Yukiko Minamiyama ανέφερε ότι τα ευρήματα υποδηλώνουν ότι συστατικά που παράγονται από γαλακτικά βακτήρια ασκούν προστατευτικές επιδράσεις έναντι της αναπαραγωγικής τοξικότητας που προκαλείται από περιβαλλοντικά χημικά, και ότι μελλοντικές μελέτες για τους υποκείμενους μηχανισμούς μέσω του εντερικού περιβάλλοντος, καθώς και η επικύρωση των αποτελεσμάτων σε ανθρώπους, αναμένεται να ανοίξουν τον δρόμο για εφαρμογές τροφίμων στη διατήρηση της αναπαραγωγικής υγείας. Αξίζει να σημειωθεί ότι η εταιρεία Nichinichi Pharmaceutical χορήγησε το FK-23 για τη μελέτη, γεγονός που αποτελεί δυνητική σύγκρουση συμφερόντων που οι ερευνητές δηλώνουν ανοιχτά. Τα αποτελέσματα είναι προκαταρκτικά και σε ζωικό μοντέλο, και χρειάζονται κλινικές δοκιμές σε ανθρώπους για να επιβεβαιωθεί η κλινική τους σημασία.
