Νέα έρευνα από ελληνικά πανεπιστήμια, που δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Psychiatry International, εξετάζει τη χρήση της πλατφόρμας και τη σχέση της με βασικούς δείκτες ψυχικής υγείας και ύπνου στον ενήλικο πληθυσμό
Νέα ελληνική επιστημονική μελέτη που βασίστηκε σε δείγμα 1.033 ενηλίκων χρηστών του TikTok στην Ελλάδα, εξετάζει συστηματικά τη σχέση ανάμεσα στη λεγόμενη «προβληματική χρήση» της πλατφόρμας και σε δείκτες ψυχικής υγείας. Τα δεδομένα συλλέχθηκαν μέσω διαδικτυακού ερωτηματολογίου που διακινήθηκε μέσα από το ίδιο το TikTok, μεταξύ Ιανουαρίου και Μαρτίου 2025. Η έρευνα πραγματοποιήθηκε από το Εργαστήριο Κλινικής Επιδημιολογίας της Νοσηλευτικής Σχολής του Εθνικού και Καποδιστριακού Πανεπιστημίου Αθηνών, σε συνεργασία με το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας, και δημοσιεύτηκε στο επιστημονικό περιοδικό Psychiatry International.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Παγκόσμια απειλή η Ηπατίτιδα Α από κατεψυγμένα φρούτα – Πώς μπορεί να προστατευθεί ο καταναλωτής
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ο ΣΚΛΑΒΕΝΙΤΗΣ γίνεται “εστιατόριο”: Πώς το νέο μοντέλο πιέζει φούρνους, καφέ και delivery
Η μελέτη συνδέει τη χρήση του TikTok με αυξημένα επίπεδα άγχους, κατάθλιψης και χαμηλότερη ποιότητα ύπνου, αναδεικνύοντας διαφορές ανά φύλο και ηλικιακή ομάδα. Πιο αναλυτικά, τα αποτελέσματα δείχνουν ότι όσο αυξάνεται η ένταση και τα χαρακτηριστικά εθιστικής χρήσης της πλατφόρμας, τόσο αυξάνονται τα επίπεδα άγχους και κατάθλιψης. Παράλληλα, καταγράφεται επιδείνωση στην ποιότητα του ύπνου. Η συσχέτιση είναι στατιστικά σημαντική σε όλο το δείγμα και παραμένει ακόμη και όταν λαμβάνονται υπόψη παράγοντες όπως η κοινωνικοοικονομική κατάσταση ή ο συνολικός χρόνος χρήσης των social media.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Κρίση στο παγκόσμιο “ράφι” για ελληνικό γιαούρτι: Γιατί εξαφανίζεται από μεγάλες αλυσίδες σουπερμάρκετ
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ| 6 ψάρια πλούσια σε βιταμίνη D για γερά οστά και ισχυρό ανοσοποιητικό
Συγκεκριμένα, περίπου το 35% των συμμετεχόντων εμφανίζει επίπεδα άγχους που θεωρούνται κλινικά σημαντικά, ενώ σχεδόν το 25% παρουσιάζει αυξημένα συμπτώματα κατάθλιψης. Την ίδια στιγμή, σχεδόν ένας στους πέντε δηλώνει κακή ή πολύ κακή ποιότητα ύπνου. Η μέση καθημερινή χρήση του TikTok φτάνει τις 1,8 ώρες, ενώ η συνολική χρήση κοινωνικών δικτύων ξεπερνά τις τρεις ώρες ημερησίως.
Ένα βασικό εύρημα είναι ότι το 11,3% των χρηστών ξεπερνά το όριο που υποδηλώνει προβληματική ή εθιστική χρήση. Σε αυτούς τους χρήστες, η πλατφόρμα δεν λειτουργεί απλώς ως μέσο ψυχαγωγίας, αλλά συνδέεται με αλλαγές στη διάθεση, αυξανόμενη ανάγκη για περισσότερη χρήση και δυσκολία αποσύνδεσης.
Η ανάλυση δείχνει επίσης διαφοροποιήσεις ανά ηλικία και φύλο. Οι νεότεροι χρήστες, κυρίως της λεγόμενης Generation Z, καταγράφουν υψηλότερα επίπεδα εθιστικής χρήσης. Ωστόσο, η επίδραση της χρήσης στο άγχος εμφανίζεται ισχυρότερη στις μεγαλύτερες ηλικιακές ομάδες. Αντίστοιχα, οι άνδρες φαίνεται να επηρεάζονται περισσότερο από τη σύνδεση της χρήσης με άγχος, κατάθλιψη και διαταραχές ύπνου σε σχέση με τις γυναίκες.
Η μελέτη εντοπίζει συγκεκριμένους μηχανισμούς πίσω από αυτά τα αποτελέσματα. Η συνεχής ροή σύντομων βίντεο, σχεδιασμένη μέσω αλγορίθμων που προσαρμόζονται στη συμπεριφορά του χρήστη, ενισχύει την παραμονή στην πλατφόρμα. Παράλληλα, η χρήση συνδέεται με συναισθηματική ρύθμιση, δηλαδή οι χρήστες στρέφονται στο TikTok για να διαχειριστούν διάθεση, στρες ή πλήξη, γεγονός που ενισχύει τον φαύλο κύκλο χρήσης.
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται και στον ύπνο. Η παρατεταμένη έκθεση σε οθόνες και η χρήση της πλατφόρμας τις βραδινές ώρες συνδέονται με δυσκολία στον ύπνο, συχνές αφυπνίσεις και μειωμένη ξεκούραση. Η απώλεια ύπνου επηρεάζει με τη σειρά της τη συγκέντρωση, τη διάθεση και τη συνολική λειτουργικότητα κατά τη διάρκεια της ημέρας.
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι τα δεδομένα δεν αποδεικνύουν αιτιότητα, καθώς πρόκειται για διατομεακή μελέτη, ωστόσο η συστηματική συσχέτιση μεταξύ των μεταβλητών θεωρείται ισχυρή ένδειξη κινδύνου. Παράλληλα, αναγνωρίζονται περιορισμοί, όπως η χρήση αυτοαναφερόμενων δεδομένων και η επιλογή δείγματος μέσω της ίδιας της πλατφόρμας. Η συνολική εικόνα που προκύπτει είναι ότι η εντατική και προβληματική χρήση του TikTok συνδέεται με επιβάρυνση της ψυχικής υγείας και του ύπνου, με διαφοροποιήσεις ανάλογα με το φύλο και την ηλικία. Οι συγγραφείς της μελέτης τονίζουν την ανάγκη για παρεμβάσεις σε επίπεδο πρόληψης και ενημέρωσης, ιδιαίτερα σε νεότερους χρήστες.
Παρ’ όλα αυτά, δεδομένων των μεθοδολογικών περιορισμών της παρούσας έρευνας και του περιορισμένου όγκου της υπάρχουσας βιβλιογραφίας σχετικά με τη συλλογιστική φύλου και γενιάς σε αυτά τα αποτελέσματα, σύμφωνα με τους ερευνητές, απαιτούνται περαιτέρω εμπειρικές έρευνες για την εξαγωγή πιο οριστικών συμπερασμάτων σχετικά με αυτές τις συσχετίσεις. Είναι σημαντικό να υπογραμμιστεί ότι, λόγω του εγκάρσιου σχεδιασμού της μελέτης, τα αποτελέσματα θα πρέπει να ερμηνεύονται με προσοχή. Αυτή η μεθοδολογική προσέγγιση καταγράφει τις συσχετίσεις σε ένα μόνο χρονικό σημείο και επομένως περιορίζει τον βαθμό στον οποίο τα ευρήματά μας μπορούν να γενικευτούν σε άλλους πληθυσμούς ή περιβάλλοντα. Κατά συνέπεια, τα συμπεράσματα που εξήχθησαν ενδέχεται να μην ισχύουν απαραίτητα πέρα από το συγκεκριμένο δείγμα που εξετάστηκε.
Σύνδεσμος για την επιστημονική δημοσίευση https://www.mdpi.com/2673-5318/7/3/88
Αναφορά:Κατσιρούμπα Αγλαΐα, Ζωή Κατσιρούμπα, Ευμορφία Κούκια, Πολυξένη Μαγγούλια, Ιωάννης Μωυσόγλου και Πέτρος Γαλάνης. 2026. «Συσχετίσεις μεταξύ προβληματικής χρήσης TikTok, άγχους, κατάθλιψης και ποιότητας ύπνου: Διαφορές φύλου και γενεών» Psychiatry International 7, αρ. 3: 88. https://doi.org/10.3390/psychiatryint7030088
