Νέα επιστημονική ανάλυση εξετάζει έναν άγνωστο μηχανισμό και καταλήγει σε μια έκπληξη
Το ανθρακούχο νερό έχει αποκτήσει φήμη ως ευεργετικό ρόφημα, με υποστηρικτές να ισχυρίζονται ότι προκαλεί αίσθηση κορεσμού, επιταχύνει την πέψη και βοηθά στη διαχείριση του βάρους. Νέα ανάλυση που δημοσιεύτηκε στο BMJ Nutrition Prevention & Health εξετάζει αν υπάρχει επιστημονική βάση πίσω από αυτούς τους ισχυρισμούς. Η απάντηση είναι διφορούμενη: Ναι, υπάρχει ένας μηχανισμός, αλλά η πρακτική σημασία του είναι ελάχιστη.
Το διοξείδιο του άνθρακα που περιέχεται στο ανθρακούχο νερό απορροφάται μέσα από το τοίχωμα του στομάχου και μετατρέπεται γρήγορα σε διττανθρακικά (HCO3) μέσα στα ερυθρά αιμοσφαίρια, χάρη στο ένζυμο ανθρακική ανυδράση. Αυτή η μετατόπιση προς αλκαλικότητα ενεργοποιεί δύο βασικά ένζυμα του αναερόβιου μεταβολισμού, την εξοκινάση και την φωσφοφρουκτοκινάση, τα οποία επιταχύνουν τη γλυκόλυση. Τα ερυθρά αιμοσφαίρια αρχίζουν να καταναλώνουν γλυκόζη ταχύτερα και να τραβούν περισσότερη από το πλάσμα, μειώνοντας έτσι τα επίπεδα σακχάρου στο αίμα.
Για να ποσοτικοποιηθεί αυτή η επίδραση, η ανάλυση τη συγκρίνει με την αιμοκάθαρση, μια ιατρική διαδικασία που εισάγει CO2 στην κυκλοφορία με παρόμοιο μηχανισμό. Τα δεδομένα δείχνουν ότι το σάκχαρο αίματος πέφτει από 118,3 mg/dL πριν τον διαχωριστή σε 98,6 mg/dL μετά, παρά το γεγονός ότι το υγρό αιμοκάθαρσης περιέχει ήδη γλυκόζη σε συγκέντρωση περίπου 105 mg/dL. Αυτό σημαίνει ότι η μείωση δεν οφείλεται σε αραίωση αλλά σε πραγματική κατανάλωση γλυκόζης από τα ερυθρά αιμοσφαίρια.
Γιατί το αποτέλεσμα παραμένει αμελητέο
Παρά τον ενδιαφέροντα μηχανισμό, τα νούμερα αποκαλύπτουν το πραγματικό μέγεθος της επίδρασης. Σε μια τυπική συνεδρία αιμοκάθαρσης τεσσάρων ωρών, όπου διέρχονται περίπου 48.000 ml αίματος, η συνολική κατανάλωση γλυκόζης μέσω αυτού του μηχανισμού ανέρχεται σε μόλις 9,5 γραμμάρια. Η ποσότητα CO2 που απορροφάται από ένα ποτήρι ανθρακούχου νερού είναι πολύ μικρότερη, καθώς ο υγιής οργανισμός ρυθμίζει ενεργά το pH του αίματος μέσω της αναπνοής και των νεφρών, εξουδετερώνοντας γρήγορα οποιαδήποτε αλκαλοποίηση. Επιπλέον, ακόμα και η γλυκόζη που καταναλώνεται από τα ερυθρά αιμοσφαίρια δεν «καίγεται» πλήρως, καθώς τα ερυθρά αιμοσφαίρια στερούνται μιτοχονδρίων και ανακυκλώνουν μεγάλο μέρος της πίσω στο ήπαρ.
Πού μπορεί πραγματικά να βοηθά
Αυτό που η έρευνα δεν αμφισβητεί είναι η χρησιμότητα του ανθρακούχου νερού ως υποκατάστατου ζαχαρούχων αναψυκτικών. Η αντικατάσταση ενός κουτιού αναψυκτικού με ανθρακούχο νερό μειώνει σημαντικά την ημερήσια πρόσληψη θερμίδων και σακχάρων, κάτι που έχει αποδεδειγμένη επίδραση στο βάρος. Επιπλέον, η αύξηση της ενυδάτωσης που προσφέρει μπορεί από μόνη της να μειώσει την κατανάλωση τροφής, καθώς ο οργανισμός συχνά συγχέει τη δίψα με την πείνα. Η αίσθηση πληρότητας που προκαλεί το CO2 στο στομάχι μπορεί επίσης να περιορίσει την όρεξη πριν από τα γεύματα, αν και τα ευρήματα σε αυτό το πεδίο είναι αντιφατικά.
Για άτομα με ευαίσθητο γαστρεντερικό σύστημα, το ανθρακούχο νερό μπορεί να επιδεινώσει συμπτώματα όπως φούσκωμα, γαστροοισοφαγική παλινδρόμηση ή σύνδρομο ευερέθιστου εντέρου. Και η σύνθεση έχει σημασία: ανθρακούχα ποτά που περιέχουν νάτριο, σάκχαρα ή άλλα πρόσθετα αναιρούν κάθε πιθανό όφελος. Η ισορροπημένη διατροφή και η τακτική σωματική άσκηση παραμένουν οι μόνες αποδεδειγμένα αποτελεσματικές στρατηγικές, με το ανθρακούχο νερό να μπορεί να παίζει στην καλύτερη περίπτωση έναν μικρό υποστηρικτικό ρόλο.
