Πόσο αξιόπιστη είναι όμως η συγκεκριμένη έρευνα;
Τα τελευταία χρόνια επανέρχεται διαρκώς στο διαδίκτυο ο ισχυρισμός ότι τα ελεύθερα βάρη και άλλος εξοπλισμός γυμναστικής έχουν 362 φορές περισσότερα βακτήρια από ένα κάθισμα τουαλέτας. Η συγκεκριμένη στατιστική έγινε και πάλι viral στα τέλη Οκτωβρίου 2024 μέσω Facebook, Instagram και Threads, προκαλώντας εκατοντάδες σχόλια και συζητήσεις σχετικά με την καθαριότητα στους χώρους άθλησης. Την είδηση μετέφεραν ακόμη και μεγάλα αμερικανικά μέσα, όπως το CBS News, το Business Insider και το Chicago Tribune.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Lidl Ελλάς: «Καμπάνα» 2.000 € στο υποκατάστημα Σερρών για παραπλανητικές προσφορές και έλλειψη πινακίδων
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ποιος πάροχος ρεύματος καταβάλλει πρόστιμο 275.000 ευρώ για να «κλείσει» υπόθεση με 77.000 λανθασμένους λογαριασμούς;
Η πηγή του αριθμού είναι μια έκθεση του 2016 από τον ιστότοπο FitRated, που ειδικεύεται σε συγκρίσεις και αξιολογήσεις εξοπλισμού γυμναστικής. Η έρευνα πραγματοποιήθηκε σε τρεις εγκαταστάσεις γνωστών αλυσίδων γυμναστηρίων, όπου συλλέχθηκαν δείγματα από 27 μηχανήματα (τρεις διαδρόμους, τρία ποδήλατα γυμναστικής και τρία ελεύθερα βάρη σε κάθε χώρο). Τα δείγματα εξετάστηκαν από την EmLab P&K, ένα εργαστήριο που ειδικεύεται σε αναλύσεις αέρα και επιφανειών, και μετρήθηκαν σε μονάδες σχηματισμού αποικιών (CFU), μια κοινή μέθοδο για τον εντοπισμό βιώσιμων βακτηρίων.
Σύμφωνα με τα αποτελέσματα, τα ελεύθερα βάρη εμφάνισαν 1.158.381 CFU, αριθμός εντυπωσιακά υψηλός. Ωστόσο, η σύγκριση με τα καθίσματα τουαλέτας προήλθε από μια μελέτη του National Sanitation Foundation (NSF) σε δύο δημοτικά σχολεία του Μίσιγκαν, όπου βρέθηκαν κατά μέσο όρο 3.200 CFU ανά τετραγωνική ίντσα σε καθίσματα. Η NSF είχε ξεκαθαρίσει ότι τα δεδομένα αυτά αποτελούσαν απλώς μια στιγμιαία εικόνα και δεν ήταν αντιπροσωπευτικά όλων των σχολείων ή άλλων χώρων.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλούνται πατατάκια λόγω μη δηλωμένου επικίνδυνου συστατικού
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | 2 νεκροί από μολυσμένα θαλασσινά – Το βακτήριο που προκάλεσε τη σηψαιμία
Η ίδια η έκθεση του FitRated, αν και βασίστηκε σε εργαστηριακές μετρήσεις, δεν αποτέλεσε επιστημονική μελέτη με αυστηρά κριτήρια. Έλειπαν κρίσιμες λεπτομέρειες για τον τρόπο συλλογής των δειγμάτων, τη συχνότητα, την τυποποίηση της διαδικασίας και την αξιολόγηση πιθανών παραγόντων που θα μπορούσαν να επηρεάσουν τα αποτελέσματα. Επιπλέον, η άμεση αντιπαραβολή με τα καθίσματα τουαλέτας δεν βασίστηκε σε παράλληλη μέτρηση αλλά σε στοιχεία από άσχετο περιβάλλον. Παρά τα μεθοδολογικά κενά, το αφήγημα ότι «τα γυμναστήρια είναι πιο βρώμικα από τις τουαλέτες» παραμένει δημοφιλές, ενισχυόμενο από την ανησυχία των χρηστών για την προσωπική τους υγιεινή. Η έκθεση του 2016 συνέβαλε στη διαμόρφωση μιας εικόνας που εξακολουθεί να κυκλοφορεί, ανεξάρτητα από την επιστημονική της επάρκεια.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλούνται για δεύτερη φορά ζυμαρικά ιδιωτικής ετικέτας γιατί περιέχουν κομμάτια… ξύλου
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | 7 σημάδια ότι έχετε χαμηλό σίδηρο και τι να κάνετε για να το διορθώσετε
Οι ειδικοί συνιστούν πάντως προσοχή και απλά μέτρα υγιεινής, όπως σκούπισμα του εξοπλισμού πριν και μετά τη χρήση, τακτικό πλύσιμο χεριών και αποφυγή άμεσης επαφής με το πρόσωπο κατά την άσκηση. Ανεξαρτήτως στατιστικών συγκρίσεων, πρόκειται για καλές πρακτικές που περιορίζουν τον κίνδυνο έκθεσης σε μικρόβια σε χώρους με έντονη χρήση από πολλούς ανθρώπους.
