Νέα εργαστηριακή μελέτη ανατρέπει ό,τι γνωρίζαμε για τον βαθμό βλάβης των δύο προϊόντων στον πνευμονικό ιστό και υποδεικνύει σημαντικές διαφορές που χρειάζονται περαιτέρω διερεύνηση
Η σύγκριση μεταξύ συμβατικού τσιγάρου και ηλεκτρονικού είναι ένα από τα πιο συζητημένα θέματα στη δημόσια υγεία τα τελευταία χρόνια. Νέα μελέτη ερευνητών του Πανεπιστημίου του Γκρατς στην Αυστρία, που δημοσιεύτηκε στο Scientific Reports, εξέτασε για πρώτη φορά με τόση λεπτομέρεια τις άμεσες επιδράσεις και των δύο προϊόντων στα κύτταρα του πνευμονικού επιθηλίου, και τα αποτελέσματα είναι αξιοσημείωτα τόσο για αυτό που αποδεικνύουν όσο και για αυτό που αφήνουν αναπάντητο.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ| Ανάκληση κατσαρόλας που πωλείται και στην Ελλάδα – Προκάλεσε εγκαύματα σε χρήστη
Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν ανθρώπινα κύτταρα πνευμονικού επιθηλίου Calu-3 και τα εξέθεσαν σε εκχύλισμα καπνού τσιγάρου και σε εκχύλισμα ατμού ηλεκτρονικού τσιγάρου, μετρώντας τρεις βασικές παραμέτρους: την ακεραιότητα του επιθηλιακού φραγμού, τη φλεγμονώδη απόκριση και τη βλάβη στο DNA.
Η έκθεση στον καπνό τσιγάρου προκάλεσε σημαντική μείωση της αντίστασης του επιθηλιακού φραγμού, δηλαδή ο προστατευτικός ιστός των πνευμόνων έγινε πιο διαπερατός σε επιβλαβείς ουσίες. Η πρωτεΐνη κλωδίνη-1, ένα κρίσιμο δομικό συστατικό αυτού του φραγμού, μειώθηκε κατά 45% και έχασε την κανονική της κατανομή στα κύτταρα. Ταυτόχρονα, η φλεγμονώδης απόκριση εκτινάχθηκε: Η έκφραση της ιντερλευκίνης-6 (IL-6), ενός δείκτη φλεγμονής, αυξήθηκε έως και δεκαπλάσια στα πρώιμα στάδια και η έκκρισή της παρέμεινε σημαντικά υψηλή σε ώριμα κυτταρικά στρώματα. Στο επίπεδο του DNA, ο καπνός τσιγάρου προκάλεσε 2,7 φορές περισσότερες θραύσεις συγκριτικά με αδιέγερτα κύτταρα.
Ο ατμός του ηλεκτρονικού τσιγάρου, σε αντίθεση, δεν προκάλεσε στατιστικά σημαντικές αλλαγές σε καμία από τις τρεις παραμέτρους. Ο φραγμός παρέμεινε σε καλύτερη κατάσταση, η κλωδίνη-1 διατήρησε κανονική κατανομή, η IL-6 δεν ανέβηκε σημαντικά και οι θραύσεις DNA δεν αυξήθηκαν αξιοσημείωτα σε σύγκριση με τα κύτταρα ελέγχου. Αξιοσημείωτο είναι ότι το ηλεκτρονικό τσιγάρο χρησιμοποιεί υψηλότερες συγκεντρώσεις νικοτίνης από το συμβατικό, γεγονός που υποδηλώνει ότι άλλες τοξικές ουσίες στον καπνό του παραδοσιακού τσιγάρου, και όχι μόνο η νικοτίνη, ευθύνονται για τη σοβαρή κυτταρική βλάβη.
Γιατί τα ευρήματα αυτά δεν αρκούν
Ωστόσο, τα ευρήματα προέρχονται από εργαστηριακό μοντέλο και δεν αποτελούν απόδειξη βελτιωμένων αποτελεσμάτων υγείας στον άνθρωπο. Η μελέτη χρησιμοποίησε υγρά εκχυλίσματα αντί για άμεση έκθεση σε αερόλυμα, και δοκιμάστηκε μόνο άγευστο υγρό ηλεκτρονικού τσιγάρου χωρίς αρωματικές ουσίες, κάτι που περιορίζει σημαντικά τη γενίκευση των αποτελεσμάτων. Στην αγορά κυκλοφορούν εκατοντάδες διαφορετικά προϊόντα με ποικίλες χημικές συνθέσεις που δεν καλύπτονται από αυτή τη μελέτη. Επιπλέον, η έρευνα δεν μπορεί να απαντήσει στο ερώτημα των μακροχρόνιων επιπτώσεων της χρήσης ηλεκτρονικού τσιγάρου στον ανθρώπινο οργανισμό, ένα ερώτημα που παραμένει ανοιχτό και απαιτεί μελέτες με πιο αντιπροσωπευτικά βιολογικά συστήματα και μεγαλύτερη χρονική διάρκεια παρακολούθησης.