Η απώλεια βάρους είναι συνήθως το βασικό κριτήριο με το οποίο αξιολογείται μια δίαιτα, όμως μια νέα διετής κλινική δοκιμή δείχνει ότι η εικόνα μπορεί να είναι πιο σύνθετη. Δύο διαφορετικές διατροφικές παρεμβάσεις οδήγησαν σε παρόμοια απώλεια κιλών, αλλά δεν είχαν το ίδιο αποτέλεσμα στην ποιότητα της διατροφής. Το εύρημα προέρχεται από τη μελέτη DELISH, μια τυχαιοποιημένη κλινική δοκιμή στην οποία συμμετείχαν 360 ενήλικες με παχυσαρκία και εξετάστηκε αν μια διατροφική προσέγγιση που δίνει έμφαση στην ποιότητα των τροφίμων μπορεί να προσφέρει διατηρήσιμα αποτελέσματα σε βάθος δύο ετών. Οι συμμετέχοντες χωρίστηκαν σε δύο ομάδες. Η πρώτη ακολούθησε ένα προσαρμοσμένο μεσογειακό διατροφικό πρότυπο, σχεδιασμένο ειδικά για τον πληθυσμό των νοτιοανατολικών ΗΠΑ. Η δεύτερη ακολούθησε ένα εμπορικό πρόγραμμα διαχείρισης βάρους, το οποίο εστίαζε κυρίως στη μείωση της ενεργειακής πρόσληψης. Και οι δύο ομάδες έλαβαν παράλληλα οδηγίες για τακτική σωματική δραστηριότητα και παρακολουθήθηκαν για 24 μήνες. Η παρέμβαση με το μεσογειακό πρότυπο είχε τρία διαδοχικά στάδια, με τους πρώτους τέσσερις μήνες να επικεντρώνονται κυρίως στη βελτίωση της ποιότητας της διατροφής, τους επόμενους μήνες στην απώλεια βάρους και το τελευταίο διάστημα στη διατήρησή της.
Στους 24 μήνες, δεν υπήρξε στατιστικά σημαντική διαφορά στην απώλεια βάρους μεταξύ των δύο ομάδων. Οι συμμετέχοντες που ακολούθησαν το προσαρμοσμένο μεσογειακό πρότυπο έχασαν κατά μέσο όρο περίπου 5 κιλά, ενώ εκείνοι που συμμετείχαν στο εμπορικό πρόγραμμα έχασαν περίπου 4 κιλά. Η διαφορά επομένως ήταν σχετικά μικρή, παρά τις διαφορετικές διατροφικές στρατηγικές που χρησιμοποιήθηκαν. Η ουσιαστικότερη διαφοροποίηση εμφανίστηκε όταν οι ερευνητές εξέτασαν τι ακριβώς έτρωγαν οι συμμετέχοντες. Η ομάδα του μεσογειακού προτύπου παρουσίασε μεγαλύτερη βελτίωση στην ποιότητα της διατροφής σε όλες τις χρονικές αξιολογήσεις. Η αλλαγή περιλάμβανε μεγαλύτερη αναλογία ενέργειας από μονοακόρεστα και πολυακόρεστα λιπαρά και μικρότερη αναλογία ενέργειας από υδατάνθρακες. Οι δείκτες ποιότητας της διατροφής παρέμειναν επίσης βελτιωμένοι έως το τέλος της διετούς παρακολούθησης.
Το στοιχείο αυτό έχει ιδιαίτερο ενδιαφέρον επειδή η ποιότητα της διατροφής σπάνια αποτελεί βασικό τελικό αποτέλεσμα στις κλινικές δοκιμές που έχουν σχεδιαστεί κυρίως για την απώλεια βάρους. Στη συγκεκριμένη μελέτη, οι συμμετέχοντες δεν έχασαν πολύ περισσότερα κιλά ακολουθώντας το μεσογειακό πρότυπο, αλλά άλλαξαν περισσότερο τη σύνθεση της καθημερινής τους διατροφής και διατήρησαν αυτές τις αλλαγές για δύο χρόνια.
Η απώλεια βάρους διατηρήθηκε
Ένα ακόμη εύρημα της δοκιμής αφορά τη διατήρηση των κιλών που χάθηκαν. Μεταξύ των συμμετεχόντων που επέστρεψαν για τις επανεξετάσεις, η ομάδα του μεσογειακού προτύπου είχε χάσει περίπου 5 κιλά στους 12 μήνες και διατήρησε αυτή την απώλεια έως τους 24 μήνες. Στην ομάδα του εμπορικού προγράμματος, η απώλεια ήταν περίπου 4,5 κιλά στους 12 μήνες και επίσης παρέμεινε σε μεγάλο βαθμό σταθερή μέχρι το τέλος της μελέτης.
Ωστόσο, η μεσογειακή παρέμβαση δεν υπερείχε σε όλους τους υπόλοιπους δείκτες υγείας που εξετάστηκαν. Οι μειώσεις της αρτηριακής πίεσης ήταν παρόμοιες στις δύο ομάδες, οι μεταβολές στη γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη ήταν μικρές συνολικά και δεν καταγράφηκε σημαντική διαφορά στη σωματική δραστηριότητα ή στις βαθμολογίες κατάθλιψης. Επομένως, τα αποτελέσματα δεν υποστηρίζουν ότι το συγκεκριμένο διατροφικό πρότυπο είχε συνολικά καλύτερη επίδραση σε κάθε παράμετρο υγείας.
Πρέπει να τονιστεί πως η ποιότητα της διατροφής βασίστηκε σε αυτοαναφερόμενα δεδομένα, γεγονός που μπορεί να επηρεάσει την ακρίβεια των αποτελεσμάτων. Επιπλέον, περίπου το 69% των συμμετεχόντων πήγε στην τελική επίσκεψη αξιολόγησης, αν και τα ηλεκτρονικά αρχεία υγείας επέτρεψαν την παρακολούθηση του βάρους στους 24 μήνες για περίπου 94% του αρχικού δείγματος. Η παρέμβαση είχε σχεδιαστεί για πληθυσμούς των νοτιοανατολικών ΗΠΑ, επομένως δεν είναι βέβαιο ότι τα αποτελέσματα μεταφέρονται αυτούσια σε άλλους πληθυσμούς. Η πανδημία COVID-19 επηρέασε επίσης τον τρόπο υλοποίησης της παρέμβασης και τη συμμετοχή στην παρακολούθηση.
Η μελέτη δημοσιεύτηκε στο JAMA Network Open.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Συνελήφθη γνωστός TikToker για υπόθεση διακίνησης ναρκωτικών μέσω γλυκών
- Η συχνή χρήση αυτού του φαρμάκου μπορεί να συνδέεται με αναιμία και οστεοπόρωση
- Frozen yogurt ή παγωτό; Ποιο επηρεάζει λιγότερο το σάκχαρο
- Φιστίκι: Γιατί οι εταιρείες τροφίμων το βάζουν πλέον παντού
- Το «θαυματουργό» έλαιο που μείωσε την αρτηριακή πίεση μέσα σε μόλις 20 ημέρες
