Νέα διεθνής μελέτη ανατρέπει όσα γνωρίζαμε για την παχυσαρκία και αποκαθηλώνει τον δείκτη μάζας σώματος ως μοναδικό κριτήριο υγείας
Η συζήτηση γύρω από την παχυσαρκία αλλάζει ριζικά. Για δεκαετίες, ο δείκτης μάζας σώματος (BMI) ήταν το «ιερό δισκοπότηρο» της διατροφικής αξιολόγησης, το νούμερο που χώριζε τους «υγιείς» από τους «παχύσαρκους». Ωστόσο, μια νέα διεθνής επιστημονική αναθεώρηση δείχνει ότι ο BMI δεν αρκεί — και πως το να στηριζόμαστε αποκλειστικά σε αυτόν ήταν ένα λάθος που διαμόρφωσε εσφαλμένα αντιλήψεις για την υγεία εκατομμυρίων ανθρώπων.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πάνε κι έρχονται τα τρόφιμα χωρίς παραστατικά στη Βόρεια Ελλάδα – Ούτε τα τσουχτερά πρόστιμα δεν πτούν τους παραβάτες
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Περιττώματα τρωκτικών και πουλιών σχεδόν στο 60% των επιχειρήσεων τροφίμων – Τι έδειξε ο έλεγχος των επιθεωρητών
Τον περασμένο Μάρτιο, η Επιτροπή του Lancet Diabetes & Endocrinology δημοσίευσε τα συμπεράσματα μιας από τις πιο εκτεταμένες μελέτες για την παχυσαρκία. Στην κατάρτιση του εγγράφου συμμετείχαν 58 διεθνείς ειδικοί από διαφορετικά επιστημονικά πεδία και εκπρόσωποι ασθενών, υπό τον συντονισμό του Francesco Rubino του King’s College του Λονδίνου. Το τελικό πόρισμα έλαβε την υποστήριξη 75 κορυφαίων επιστημονικών οργανισμών παγκοσμίως και προτείνει μια νέα, πιο σύνθετη προσέγγιση για τον ορισμό της παχυσαρκίας.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Αυτές είναι μεγάλες αλυσίδες σούπερ μάρκετ με τις «μούφα» μειώσεις τιμών, σύμφωνα με Οργανισμό Προστασίας Καταναλωτών
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μεταλλικά κομμάτια σε δημοφιλή μπισκότα – Άμεση ανάκληση από τα ράφια μεγάλου σούπερ μάρκετ
Η Επιτροπή κατέληξε ότι ο δείκτης μάζας σώματος, όσο πρακτικός κι αν είναι, αποτυγχάνει να περιγράψει την πολυπλοκότητα της πάθησης. Ο ίδιος αριθμός μπορεί να σημαίνει κάτι πολύ διαφορετικό για δύο άτομα με διαφορετική κατανομή λίπους, διαφορετική μυϊκή μάζα ή διαφορετικό σκελετό. Έτσι, οι επιστήμονες εισήγαγαν ένα πολυπαραγοντικό σύστημα αξιολόγησης που συνυπολογίζει, εκτός από το βάρος και το ύψος, και άλλες μετρήσεις όπως η περιφέρεια της μέσης, ο λόγος μέσης προς ύψος, η αναλογία μήκους μηριαίου οστού προς ύψος, αλλά και η μυϊκή ή οστική πυκνότητα. Με τον τρόπο αυτό, ένας άνθρωπος μπορεί να χαρακτηριστεί παχύσαρκος ακόμη κι αν έχει φυσιολογικό BMI, εφόσον πληροί άλλες προϋποθέσεις που υποδεικνύουν αυξημένο κίνδυνο για μεταβολικά ή καρδιολογικά προβλήματα.
Η Επιτροπή εισήγαγε επίσης δύο νέους όρους: την «κλινική» και την «προκλινική» παχυσαρκία. Η πρώτη αφορά τα άτομα που παρουσιάζουν ήδη συμπτώματα και λειτουργικούς περιορισμούς, όπως δύσπνοια, αρθραλγίες ή καρδιακή ανεπάρκεια, ενώ η δεύτερη περιγράφει όσους δεν έχουν ακόμη εμφανίσει νοσήματα, αλλά βρίσκονται σε υψηλό κίνδυνο ανάπτυξης ασθενειών. Η νέα αυτή κατηγοριοποίηση ενδέχεται να έχει σοβαρές συνέπειες για τη δημόσια υγεία, καθώς θα χρειαστεί να ληφθεί υπόψη από τα συστήματα υγείας, τις ασφαλιστικές εταιρείες και τους φορείς πρόληψης.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | 5 συμπληρώματα και βιταμίνες που πρέπει να αποφεύγετε αν έχετε υψηλή πίεση
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλείται παιδικό καρεκλάκι φαγητού που πωλείται και στην Ελλάδα
Για να εκτιμήσουν τον πραγματικό αντίκτυπο των νέων ορισμών, ερευνητές του Massachusetts General Hospital στη Βοστώνη εφάρμοσαν τα νέα κριτήρια σε 300.000 Αμερικανούς που συμμετείχαν στο πρόγραμμα All of Us Research Program μεταξύ 2017 και 2023. Τα αποτελέσματα, που δημοσιεύθηκαν στο JAMA Network Open, ήταν αποκαλυπτικά: το ποσοστό των ατόμων που θεωρούνται παχύσαρκα εκτοξεύθηκε από 42,9% σε 68,6%, ενώ στους άνω των 70 ετών ξεπέρασε το 80%. Από τις νέες διαγνώσεις, περίπου οι μισές αφορούν περιπτώσεις κλινικής παχυσαρκίας, ενώ οι υπόλοιπες περιγράφουν άτομα που, σύμφωνα με τα νέα δεδομένα, έχουν σημαντικά αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη, καρδιαγγειακών νοσημάτων ή πρόωρης θνησιμότητας.
Με λίγα λόγια, αν τα νέα κριτήρια υιοθετηθούν διεθνώς, σχεδόν επτά στους δέκα ενήλικες θα θεωρούνται παχύσαρκοι — ένα εντυπωσιακό άλμα 60% σε σχέση με τις προηγούμενες εκτιμήσεις.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μούχλα σε σαλάμι: Μπορώ να το φάω αν αφαιρέσω το μολυσμένο κομμάτι;
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πώς η βιομηχανία σκοτώνει μικρόβια και ιούς πριν φτάσουν στο πιάτο με το φαγητό σου
Η αναθεώρηση αυτή δεν είναι απλώς στατιστική. Αλλάζει τον τρόπο που αντιλαμβανόμαστε την παχυσαρκία, τη θεραπεία της και, φυσικά, την κοινωνική της διάσταση. Ενώ η φαρμακοβιομηχανία ετοιμάζει δεκάδες νέα φάρμακα για διαφορετικούς τύπους παχυσαρκίας, η προσοχή δεν στρέφεται με την ίδια ένταση στις πραγματικές αιτίες του φαινομένου: τη μαζική κατανάλωση υπερεπεξεργασμένων, βιομηχανικών τροφών που δημιουργούν εθισμό και μεταβολικές διαταραχές.
Η νέα ταξινόμηση, όσο πιο ακριβής κι αν είναι, έρχεται να θυμίσει ότι η παχυσαρκία δεν είναι απλώς θέμα κιλών — είναι ένα πολυσύνθετο φαινόμενο που αντικατοπτρίζει τον τρόπο ζωής, το περιβάλλον και τη διατροφική κουλτούρα του σύγχρονου ανθρώπου. Κι αν οι αριθμοί αλλάζουν, το μήνυμα παραμένει σαφές: η αντιμετώπιση της παχυσαρκίας ξεκινά πολύ πριν από τη ζυγαριά.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Λέο, Σίρι, Σούρι, Κάθε, Χίλντε και Μπάρνι – Αυτοί είναι οι 6 σκύλοι που αναγνωρίζουν τις μολυσμένες ζωοτροφές!
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Το φθινοπωρινό σνακ που βοηθά στην απώλεια κιλών και βελτιώνει τον ύπνο
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Το φτηνό υλικό που κάνει τα τζάμια… αόρατα!
