Μπορεί ένας άνθρωπος να εμπιστεύεται τις επίσημες διατροφικές οδηγίες και ταυτόχρονα να μην γνωρίζει πόσο λίπος συνιστάται να καταναλώνει; Μια νέα μελέτη δείχνει ότι αυτό ακριβώς μπορεί να συμβαίνει. Σε διαδικτυακή έρευνα 132 ενηλίκων ηλικίας 18 έως 45 ετών, μόλις το 12% δήλωσε ότι γνώριζε τις ακριβείς συστάσεις για την πρόσληψη λίπους, ενώ το 53% δήλωσε ότι δεν γνώριζε την ακριβή ποσότητα και ένα επιπλέον 21% δεν ήταν βέβαιο ότι την γνώριζε. Την ίδια στιγμή, περίπου οι μισοί συμμετέχοντες δήλωσαν ότι εμπιστεύονται τις επίσημες διατροφικές συστάσεις, γεγονός που δείχνει ότι το πρόβλημα δεν φαίνεται να είναι απλώς η έλλειψη εμπιστοσύνης προς τις αρμόδιες αρχές. Είναι περισσότερο ένα ζήτημα του κατά πόσο οι γενικές συστάσεις μετατρέπονται σε πληροφορία που μπορεί να χρησιμοποιήσει κάποιος στην καθημερινή του διατροφή. Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο Nutrients και αφορούσε την ενημέρωση, τις αντιλήψεις και την τήρηση των συστάσεων για το διατροφικό λίπος.
Οι βασικές αρχές που εξετάζει η συγκεκριμένη έρευνα είναι παρόμοιες με εκείνες που χρησιμοποιούνται ευρέως στις διεθνείς διατροφικές οδηγίες. Ο Παγκόσμιος Οργανισμός Υγείας συστήνει για τους ενήλικες η συνολική πρόσληψη λίπους να περιορίζεται περίπου στο 30% της συνολικής ημερήσιας ενέργειας ή χαμηλότερα, ενώ τα κορεσμένα λιπαρά να μην ξεπερνούν το 10% της ενέργειας και τα trans λιπαρά το 1%. Παράλληλα, δίνεται έμφαση όχι μόνο στην ποσότητα αλλά και στην ποιότητα του λίπους, με αντικατάσταση των κορεσμένων και trans λιπαρών από ακόρεστα λιπαρά, κυρίως από φυτικές πηγές. Στην Ευρώπη, η EFSA χρησιμοποιεί διαφορετικό πλαίσιο για τα διατροφικά λίπη και έχει ορίσει για τους ενήλικες εύρος αναφοράς 20% έως 35% της ημερήσιας ενέργειας από συνολικό λίπος, ενώ για τα κορεσμένα λιπαρά δεν έχει θέσει συγκεκριμένο ανώτατο ποσοστό, αλλά αναφέρει ότι η πρόσληψή τους θα πρέπει να είναι όσο το δυνατόν χαμηλότερη στο πλαίσιο μιας επαρκούς και ισορροπημένης διατροφής.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | 7 σημάδια ότι τρώτε πραγματικά καλά χωρίς να ακολουθείτε «τέλεια» δίαιτα – Του Νίκου Ζορζοβίλη
Γνωρίζουμε τη διαφορά, αλλά δυσκολευόμαστε στην εφαρμογή
Οι περισσότεροι συμμετέχοντες μπορούσαν να αναγνωρίσουν κάποιες βασικές πληροφορίες για την ποιότητα των λιπαρών, καθώς το 72% θεωρούσε τα κορεσμένα λιπαρά επιβαρυντικά για την υγεία και το 75% χαρακτήριζε τα ωμέγα-3 πολυακόρεστα λιπαρά ωφέλιμα. Όταν όμως η ερώτηση μεταφερόταν από τη γενική γνώση στη συγκεκριμένη σύσταση για την ποσότητα, η εικόνα άλλαζε αισθητά. Μόλις το 7% συμφώνησε ότι ακολουθεί πάντοτε την ακριβή σύσταση για το συνολικό λίπος που προβλέπουν οι αυστραλιανές διατροφικές οδηγίες, ενώ το 48% δήλωσε ότι δεν την ακολουθεί πάντα. Αντίστοιχα, μόνο το 12% δήλωσε ότι ακολουθεί τις ειδικές συστάσεις για το λίπος που περιλαμβάνονται στον οδηγό διατροφής. Οι συμμετέχοντες ανέφεραν επίσης δυσκολίες στην πρόσβαση και την κατανόηση των οδηγιών, με το 37% να δηλώνει ότι δεν είναι εύκολη η πρόσβαση σε αυτές και το 22% ότι δεν είναι εύκολο να τις κατανοήσει. Ιδιαίτερο ενδιαφέρον έχει και ο τρόπος με τον οποίο φτάνει η διατροφική πληροφορία στους καταναλωτές. Στη συγκεκριμένη ομάδα, τα μέσα κοινωνικής δικτύωσης ήταν η συχνότερα αναφερόμενη πηγή ενημέρωσης για θέματα διατροφής, με ποσοστό 20%, μπροστά από τις επιστημονικές δημοσιεύσεις με 16% και τις επισκέψεις σε γιατρό ή γενικό ιατρό με 14%. Οι συγγραφείς δεν υποστηρίζουν ότι τα κοινωνικά δίκτυα οδηγούν κατ’ ανάγκη σε λανθασμένες επιλογές, επισημαίνουν όμως ότι η παρουσία τους ως βασικού διαύλου ενημέρωσης δημιουργεί την ανάγκη για πιο πρακτική και κατανοητή επικοινωνία των διατροφικών συστάσεων. Το πρόβλημα, δηλαδή, μπορεί να μην είναι ότι οι πολίτες αγνοούν εντελώς τη σημασία των λιπαρών, αλλά ότι συχνά λαμβάνουν γενικά μηνύματα όπως «περιορίστε τα κορεσμένα λιπαρά» χωρίς να μπορούν εύκολα να τα μετατρέψουν σε καθημερινές επιλογές στο τραπέζι τους.
Η συγκεκριμένη μελέτη έχει σημαντικούς περιορισμούς και οι συγγραφείς είναι σαφείς ως προς αυτό. Το δείγμα ήταν μικρό, αποτελούνταν κατά 89% από γυναίκες, είχε υψηλό μορφωτικό επίπεδο και οι συμμετέχοντες στρατολογήθηκαν κυρίως μέσω κοινωνικών δικτύων. Οι απαντήσεις ήταν επίσης αυτοαναφερόμενες και το ερωτηματολόγιο δεν είχε υποβληθεί σε επίσημη διαδικασία επικύρωσης. Επομένως, τα αποτελέσματα δεν μπορούν να θεωρηθούν αντιπροσωπευτικά ούτε για την Αυστραλία συνολικά ούτε, πολύ περισσότερο, για τον παγκόσμιο πληθυσμό. Δείχνουν όμως ένα πρόβλημα που αφορά ευρύτερα τη δημόσια διατροφική ενημέρωση, δηλαδή την απόσταση ανάμεσα σε μια επιστημονικά διατυπωμένη σύσταση και στην πρακτική κατανόηση του τι σημαίνει αυτή για το καθημερινό φαγητό.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Γονιδιοτοξικές και καρκινογόνες ουσίες σε τρόφιμα για βρέφη και μικρά παιδιά – Τι εντόπισε έρευνα σε 91 δείγματα από μάρκες της αγοράς
- Μπανάνες: Τι συμβαίνει στην αρτηριακή μας πίεση όταν τις καταναλώνουμε τακτικά; – Ο ρόλος του καλίου
- TFA: Το τοξικό χημικό που βρέθηκε στο αίμα όλων των Ευρωπαίων που εξετάστηκαν
- Ανακαλούνται δύο οικογενειακά παγωτά μετά από καταγγελίες (φωτογραφία)
