Από τον εντοπισμό «αόρατων» σπερματοζωαρίων μέχρι την επιλογή εμβρύων, η τεχνητή νοημοσύνη μεταμορφώνει την εξωσωματική γονιμοποίηση
Η τεχνητή νοημοσύνη εισβάλλει δυναμικά στην υποβοηθούμενη αναπαραγωγή και ήδη θεωρείται από πολλούς ειδικούς η μεγαλύτερη επανάσταση στην εξωσωματική γονιμοποίηση μετά την ίδια την εμφάνιση του IVF. Νέες τεχνολογίες επιτρέπουν πλέον σε ζευγάρια που μέχρι πρόσφατα θεωρούνταν πρακτικά αδύνατο να αποκτήσουν βιολογικά παιδιά, να γίνουν γονείς.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | TEMU: «Σταματήστε αμέσως τη χρήση!» – Σοβαρός κίνδυνος ηλεκτροπληξίας, πυρκαγιάς ή τραυματισμού από δύο συσκευές κουζίνας
Χαρακτηριστική είναι η περίπτωση ενός αμερικανικού ζευγαριού, του Σάμιουελ και της Πενέλοπε, οι οποίοι μετά από χρόνια προσπαθειών ανακάλυψαν ότι η αιτία της υπογονιμότητας ήταν το σύνδρομο Klinefelter. Πρόκειται για μια σχετικά συχνή γενετική κατάσταση κατά την οποία ένας άνδρας γεννιέται με ένα επιπλέον χρωμόσωμα Χ. Πολλοί άνθρωποι δεν γνωρίζουν ποτέ ότι το έχουν, μέχρι να αντιμετωπίσουν προβλήματα γονιμότητας. Στην περίπτωση του Σάμιουελ, το σπέρμα του δεν περιείχε ανιχνεύσιμα σπερματοζωάρια με τις συμβατικές μεθόδους. Οι γιατροί τον ενημέρωσαν ότι η μόνη πιθανότητα ήταν μια επεμβατική διαδικασία απευθείας στους όρχεις, με μικρές πιθανότητες επιτυχίας.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ντομάτες: Είναι ασφαλές να τις τρώμε όταν έχουν σκασίματα;
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Καφές: Η μεγάλη ανατροπή για την επίδρασή του στο άγχος και την ψυχική διάθεση – Τι δείχνει νέα μελέτη
Η ανατροπή ήρθε χάρη στο σύστημα STAR (Sperm Tracking and Recovery), που αναπτύχθηκε στο Κέντρο Γονιμότητας του Πανεπιστημίου Columbia. Η τεχνολογία χρησιμοποιεί τεχνητή νοημοσύνη και εξαιρετικά υψηλής ανάλυσης απεικόνιση για να εντοπίζει ζωντανά σπερματοζωάρια τα οποία το ανθρώπινο μάτι αδυνατεί να δει. Το σύστημα μπορεί να αναλύσει περισσότερες από οκτώ εκατομμύρια εικόνες μέσα σε λιγότερο από μία ώρα, εντοπίζοντας ακόμη και ελάχιστα σπερματοζωάρια μέσα σε δείγματα που θεωρούνται «άδεια». Εκεί όπου οι εμβρυολόγοι δεν εντόπισαν κανένα σπερματοζωάριο, η τεχνητή νοημοσύνη βρήκε οκτώ.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | 70χρονοι άλλαξαν τη διατροφή τους και «έριξαν» τη βιολογική τους ηλικία μέσα σε μόλις 4 εβδομάδες – Μελέτη
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | «Γίνε σκύλα αλλιώς θα αρρωστήσεις»: Πόση αλήθεια κρύβεται πίσω από τη viral θεωρία για τα αυτοάνοσα;
Από αυτά, οι γιατροί κατάφεραν να γονιμοποιήσουν ωάρια της Πενέλοπε. Μόνο ένα έμβρυο έφτασε στο κατάλληλο στάδιο για εμφύτευση, όμως η εγκυμοσύνη πέτυχε. Το ζευγάρι περιμένει πλέον το πρώτο του παιδί. Οι ειδικοί τονίζουν ότι πρόκειται για απολύτως υγιή παιδιά, απλώς η σύλληψή τους έγινε με μια τεχνολογία που μέχρι πρόσφατα δεν υπήρχε. Ο διευθυντής του Columbia University Fertility Center, δρ Ζεβ Γουίλιαμς, παρομοιάζει τη σημερινή εποχή με τις πρώτες ημέρες της εξωσωματικής γονιμοποίησης, όταν ο κόσμος μιλούσε για «παιδιά του σωλήνα». Όπως τότε, έτσι και σήμερα, η κοινωνία προσπαθεί να εξοικειωθεί με μια τεχνολογική αλλαγή που μεταμορφώνει την ιατρική.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Έφοδος – διαμαρτυρία σε σούπερ μάρκετ για τα φυτοφάρμακα σε φρούτα και λαχανικά (βίντεο)
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Το αντικείμενο που χρησιμοποιούν καθημερινά όλες οι γυναίκες κι έχει περισσότερα μικρόβια κι από τη λεκάνη τουαλέτας
Η χρήση της AI όμως δεν περιορίζεται μόνο στον εντοπισμό σπερματοζωαρίων. Η εταιρεία AutoIVF ανέπτυξε το σύστημα OvaReady, το οποίο βοηθά στον εντοπισμό ωαρίων μέσα στο ωοθυλακικό υγρό. Σε μελέτες διαπιστώθηκε ότι η τεχνολογία κατάφερε να βρει επιπλέον ωάρια σε περισσότερες από τις μισές περιπτώσεις, ωάρια που διαφορετικά θα απορρίπτονταν. Παράλληλα, στο Μεξικό, η startup Conceivable Life Sciences ανέπτυξε το σύστημα Aura, μια σχεδόν πλήρως αυτοματοποιημένη διαδικασία IVF. Η τεχνητή νοημοσύνη επιλέγει ωάρια και σπερματοζωάρια, ενώ ρομποτικά συστήματα πραγματοποιούν τη γονιμοποίηση. Μέχρι τα τέλη του 2025 είχαν ήδη γεννηθεί περίπου 20 παιδιά μέσω αυτής της τεχνολογίας.
Η AI χρησιμοποιείται επίσης στην επιλογή εμβρύων. Ειδικά συστήματα αναλύουν χιλιάδες δεδομένα από την ανάπτυξη των εμβρύων και βοηθούν τους γιατρούς να επιλέξουν εκείνα με τις μεγαλύτερες πιθανότητες επιτυχούς εγκυμοσύνης ή τον μικρότερο κίνδυνο εμφάνισης σοβαρών ασθενειών. Ορισμένες εταιρείες ισχυρίζονται ότι μπορούν να αξιολογούν ακόμη και χαρακτηριστικά όπως το ύψος ή η γνωστική προδιάθεση, γεγονός που έχει ήδη ανοίξει μεγάλη ηθική συζήτηση διεθνώς.
Ταυτόχρονα, η τεχνητή νοημοσύνη μειώνει σημαντικά τη γραφειοκρατία στις κλινικές γονιμότητας. Χρησιμοποιείται για προγραμματισμό εξετάσεων, ανάλυση αποτελεσμάτων, επικοινωνία με ασφαλιστικές εταιρείες και επιτάχυνση εγκρίσεων θεραπειών. Οι ειδικοί υποστηρίζουν ότι αυτό μπορεί να αποδειχθεί κρίσιμο ειδικά για γυναίκες μεγαλύτερης ηλικίας, όπου ακόμη και λίγοι μήνες καθυστέρησης επηρεάζουν δραματικά τις πιθανότητες εγκυμοσύνης.
Παρά τον ενθουσιασμό, δεν λείπουν οι επιφυλάξεις. Πολλοί επιστήμονες τονίζουν ότι αρκετές από αυτές τις τεχνολογίες δεν έχουν ακόμη αποδείξει οριστικά ότι υπερέχουν σημαντικά των παραδοσιακών μεθόδων. Υπάρχουν επίσης ανησυχίες για πιθανά λάθη των αλγορίθμων, για την υπερβολική αυτοματοποίηση μιας βαθιά ανθρώπινης εμπειρίας, αλλά και για τα ηθικά όρια της παρέμβασης στην ανθρώπινη αναπαραγωγή.
Έρευνες δείχνουν ότι αρκετοί ασθενείς παραμένουν επιφυλακτικοί απέναντι στη χρήση AI στην επιλογή εμβρύων, κυρίως επειδή φοβούνται ότι η διαδικασία γίνεται υπερβολικά απρόσωπη. Ωστόσο, για πολλά ζευγάρια που αντιμετωπίζουν σοβαρή υπογονιμότητα, η τεχνητή νοημοσύνη δεν αντιμετωπίζεται ως απειλή αλλά ως η μοναδική ελπίδα. Οι ειδικοί εκτιμούν ότι μέσα στα επόμενα πέντε χρόνια η AI θα ενσωματωθεί σχεδόν σε κάθε στάδιο της εξωσωματικής γονιμοποίησης, αλλάζοντας ριζικά τον τρόπο με τον οποίο δημιουργούνται οικογένειες σε όλο τον κόσμο.