Συνεχείς επικαιροποιήσεις στο RASFF, προσθήκη νέων χωρών και προϊόντων μέσω της ιχνηλάτησης και εντεινόμενη διεθνής κριτικής για καθυστερήσεις και έλλειμμα διαφάνειας στην ανάκληση βρεφικών γαλάτων του κολοσσού τροφίμων
Δεν έχει τέλος η κρίση με τα γάλατα της Nestlé, η οποία εξελίσσεται σε μία από τις μεγαλύτερες και πιο σύνθετες επιχειρήσεις ανάκλησης προϊόντων βρεφικής διατροφής των τελευταίων ετών, με επίκεντρο τον κίνδυνο πιθανής επιμόλυνσης με σερεουλίδη (cereulide), μια θερμοανθεκτική βακτηριακή τοξίνη που μπορεί να παραχθεί από ορισμένα στελέχη του Bacillus cereus και να προκαλέσει σοβαρό πρόβλημα υγείας. Οι ανακλήσεις συνεχίζουν να επεκτείνονται σε πολλές αγορές και οι αρμόδιες αρχές ενημερώνουν διαρκώς τις προειδοποιήσεις τους προς τους καταναλωτές. Υπενθυμίζεται ότι ανακοίνωση ανάκλησης έχει εκδοθεί και στην Ελλάδα για συγκεκριμένα προϊόντα και κωδικούς.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ειδοποίηση RASFF για σοβαρό κίνδυνο από μπαλσάμικο – Πιθανώς διατίθεται και στην ελληνική αγορά – Δείτε μάρκα και φωτογραφία
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τα ιδανικά χειμερινά λαχανικά για όσους ακολουθούν θεραπεία απώλειας βάρους με Ozempic ή Wegovy
Η πιο πρόσφατη εξέλιξη καταγράφηκε σήμερα 15 Ιανουαρίου 2026 στη Φινλανδία, όπου προστέθηκε ένα επιπλέον προϊόν στο εύρος της ανάκλησης. Η Nestlé ανέφερε ότι, έπειτα από άσκηση ιχνηλασιμότητας, η ανάκληση επεκτείνεται σε ένα προηγουμένως μη προσδιορισμένο προϊόν και αφορά μία μικρή παρτίδα του κλινικού συμπληρώματος για τη διαιτητική διαχείριση της παλινδρόμησης Nestlé NAN AR 800g, με αριθμό παρτίδας 51570742F5, ημερομηνία λήξης 12/2026 και EAN 8445290635150. Σύμφωνα με την ίδια ενημέρωση, μικρή ποσότητα είχε ήδη διανεμηθεί σε καταστήματα του Ομίλου S από τα μέσα Νοεμβρίου και δόθηκαν οδηγίες απόσυρσης. Η ουσία αυτής της προσθήκης είναι ότι επιβεβαιώνει πως η λίστα των επηρεαζόμενων προϊόντων δεν είναι στατική αλλά μπορεί να διευρύνεται καθώς προχωρά η ιχνηλάτηση. Επέκταση των προϊόντων που ανακαλούνται ανακοίνωσαν και οι αρχές της Ιρλανδίας αλλά και άλλες χώρες.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλύφθηκε νέος τύπος διαβήτη που πλήττει νεογέννητα
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Επείγουσα προειδοποίηση Apple για επιθέσεις σε iPhone και iPad – Ποιες συσκευές επηρεάζονται και τι πρέπει να κάνετε
Ο πυρήνας του κινδύνου σχετίζεται με τη φύση της σερεουλίδης. Πρόκειται για τοξίνη που δεν «διορθώνεται» με πρακτικές χειρισμού στο σπίτι, επειδή είναι ιδιαίτερα ανθεκτική στη θερμότητα. Αυτό σημαίνει ότι η ασφάλεια δεν εξασφαλίζεται με παρασκευή ή ζέσταμα, αλλά αποκλειστικά με το να μην υπάρχει η τοξίνη στο προϊόν. Η τοξίνη σερεουλίδης παράγεται από το βακτήριο Bacillus cereus. Η κατανάλωση τροφών που περιέχουν τοξίνη σερεουλίδης μπορεί να οδηγήσει σε ναυτία και σοβαρό έμετο. Τα συμπτώματα μπορεί να εμφανιστούν εντός πέντε ωρών. Η διάρκεια της ασθένειας είναι συνήθως 6 έως 24 ώρες.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Σταφίδες: 45 διαφορετικά φυτοφάρμακα στο 33% των δειγμάτων έρευνας
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Νέα ανάκληση οικιακού σκεύους με καρκινογόνες ουσίες – Πωλούταν σε μεγάλη αλυσίδα
Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, η υπόθεση παρακολουθείται μέσα από το RASFF, το σύστημα ταχείας ειδοποίησης της ΕΕ για κινδύνους σε τρόφιμα και ζωοτροφές. Το σημαντικό εδώ είναι ότι δεν υπάρχει μία μοναδική ειδοποίηση: η υπόθεση εμφανίζεται ως ομάδα ειδοποιήσεων (6 ξεχωριστές ανακοινώσεις που επικαιροπούνται κάθε μέρα) επειδή η παραγωγή και η διανομή των τελικών προϊόντων και των κρίσιμων πρώτων υλών είναι πολυκεντρική. Ένα χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι η ειδοποίηση 2025.9962, «Cereulide σε βρεφικό γάλα από την Ολλανδία», η οποία κοινοποιήθηκε στις 12 Δεκεμβρίου 2025 από την Ιταλία και φέρει συνεχείς επικαιροποιήσεις. Στις αρχές Ιανουαρίου προστέθηκαν νέες ειδοποιήσεις που αφορούν βρεφική φόρμουλα από διαφορετικές χώρες παραγωγής και, ξεχωριστά, ειδοποίηση για συστατικό ελαίου (ARA) που χρησιμοποιείται στην παραγωγή βρεφικών γαλάτων.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Καινοτομία: Νέο υγρό πιάτων με ένζυμα απομακρύνει αποτελεσματικά τα μικρόβια από φρούτα και λαχανικά – Εργαστηριακή επιστημονική μελέτη
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Κολαστήριο για χοίρους: Η νέα καταγγελία της Greenpeace ξεσκεπάζει τη σκοτεινή πλευρά της εντατικής κτηνοτροφίας (φωτό και βίντεο)
Αυτός ο «κατακερματισμός» σε πολλαπλές ειδοποιήσεις δείχνει ότι όταν μια πρώτη ύλη ή ένα ειδικό έλαιο σχετίζεται με περισσότερες από μία γραμμές παραγωγής και όταν τα τελικά προϊόντα διακινούνται σε πολλές αγορές, κάθε χώρα και κάθε αρμόδια αρχή καταγράφει μέτρα, διανομές και ενέργειες απόσυρσης στο δικό της πλαίσιο. Έτσι, ο ίδιος κίνδυνος μπορεί να παράγει πολλές υπο-ανακλήσεις ανάλογα με το πού παρήχθη το τελικό προϊόν και πού διανεμήθηκε.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Γιατί κάποιοι 80άρηδες έχουν νοητική διαύγεια κι άλλοι παρουσιάζουν πτώση γνωστικών ικανοτήτων; Τι έδειξε έρευνα 25 ετών
Στις 9 Ιανουαρίου 2026 η συζήτηση κλιμακώθηκε διεθνώς λόγω παρεμβάσεων της Foodwatch, η οποία έθεσε ανοιχτά ζήτημα διαφάνειας και ρυθμού ανάκλησης. Σε ενημερώσεις της, η Foodwatch περιγράφει την ανάκληση ως ραγδαία διευρυνόμενη στις αρχές Ιανουαρίου, με αναφορές για περίπου 60 χώρες και πάνω από 800 προϊόντα, ενώ επιμένει ότι οι ανακοινώσεις και οι ανακλήσεις εμφανίζονται σταδιακές και καθυστερημένες. Στον ίδιο άξονα κριτικής, η Foodwatch ζητά να αποσαφηνιστεί τι ήταν γνωστό και πότε, ποιες ακριβώς παρτίδες επηρεάζονται, ποια κανάλια πώλησης αφορούν και γιατί η ενημέρωση προχωρά αποσπασματικά, επιβαρύνοντας την αβεβαιότητα των καταναλωτών και των επαγγελματιών υγείας.
Ιδιαίτερο βάρος έδωσε η Foodwatch και στη διάσταση της Ολλανδίας, μέσω αναφορών στην αρμόδια αρχή NVWA και στο COKZ. Σύμφωνα με την ανακοίνωσε της Foodwatch, η NVWA και το COKZ ενημερώθηκαν στα μέσα Δεκεμβρίου για πρόβλημα που τότε φαινόταν να αφορά προϊόντα παραγόμενα στην Ολλανδία, χωρίς διάθεση στην ολλανδική αγορά, και ότι η πρώτη αναφορά προς τη NVWA έγινε στις 9 Δεκεμβρίου, με εντοπισμό μέσω της εσωτερικής παρακολούθησης της Nestlé. Κατά την ίδια αφήγηση, η ιχνηλάτηση αποκάλυψε στη συνέχεια ότι το ζήτημα σχετίζεται με πρώτη ύλη και δεν περιορίζεται σε μία μόνο γραμμή παραγωγής, άρα δυνητικά εμπλέκονται και άλλα προϊόντα, ενδεχομένως και εκτός Ολλανδίας. Η Foodwatch υποστηρίζει ότι εξακολουθούν να λείπουν κρίσιμα στοιχεία, όπως το όνομα του προμηθευτή, η μάρκα της συγκεκριμένης πρώτη ύλη και τα δεδομένα μέτρησης, και ζητά μια ενιαία, πλήρη και διαρκώς ενημερωμένη επισκόπηση για προϊόντα, παρτίδες, περίοδο διανομής και πληροφορίες υγείας.
Η Nestlé, από την πλευρά της, εμφανίζεται να τοποθετεί το πρόβλημα στο επίπεδο της αλυσίδας προμήθειας και ειδικότερα σε συστατικό ελαίου, προσπαθώντας ταυτόχρονα να κρατήσει δύο γραμμές: ότι οι ανακλήσεις είναι προληπτικές και ότι δεν υπάρχουν επιβεβαιωμένα κρούσματα. Αυτή η στάση, ωστόσο, συνυπάρχει με το γεγονός ότι οι ειδοποιήσεις και οι ανακλήσεις προστίθενται και ανανεώνονται, κάτι που τροφοδοτεί την κριτική περί καθυστερημένης, σταδιακής πληροφόρησης. Σε θέματα βρεφικής διατροφής, η ανοχή της κοινής γνώμης είναι εκ των πραγμάτων μηδενική: όταν η ομάδα-στόχος είναι η πιο ευάλωτη δυνατή, η απαίτηση είναι πλήρης και άμεση ενημέρωση, όχι επικοινωνία «με δόσεις».
Ένα ακόμη στοιχείο που συχνά παρερμηνεύεται είναι οι αριθμοί χωρών. Η Foodwatch μιλά για περίπου 60 χώρες στις οποίες επεκτείνεται η ανάκληση, ενώ οι λίστες «οργανισμών» στις ειδοποιήσεις RASFF μπορεί να εμφανίζουν ακόμη μεγαλύτερο πλήθος χωρών, επειδή καταγράφουν όχι μόνο αγορές όπου πωλήθηκαν προϊόντα, αλλά και χώρες που ενημερώνονται για λόγους διανομής, παρακολούθησης ή διασύνδεσης αρχών.
