Η υπόθεση φωτίζει τις απαιτήσεις που οφείλουν να τηρούν οι επιχειρήσεις παραγωγής αρτοσκευασμάτων
Η ασφαλής παραγωγή αρτοσκευασμάτων βασίζεται σε διεθνώς καθιερωμένες αρχές που εφαρμόζονται σε αρτοποιεία και μονάδες παραγωγής τροφίμων σε όλο τον κόσμο. Ο έλεγχος των αλλεργιογόνων, η τήρηση κανόνων υγιεινής από το προσωπικό, η πρόληψη επιμολύνσεων, η ορθή επισήμανση των προϊόντων και η εφαρμογή τεκμηριωμένων διαδικασιών ασφάλειας τροφίμων αποτελούν βασικές απαιτήσεις των συστημάτων ελέγχου που εφαρμόζουν οι αρμόδιες αρχές διεθνώς.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ομαδική αγωγή για σοκολάτα – Κατηγορίες για παραπλάνηση καταναλωτών
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Νέος συναγερμός για μολυσμένα μωρομάντηλα – Ανάκληση-μαμούθ λόγω ανίχνευσης επικίνδυνων βακτηρίων
Η πρόσφατη προειδοποιητική επιστολή της Υπηρεσίας Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ (FDA) προς μεγάλο αρτοποιείο στο Νιου Τζέρσεϊ καταγράφει μια σειρά παραβάσεων (δείτε τον σχετικό πίνακα στον τέλος του άρθρου) που συνδέονται με τους σημαντικότερους κινδύνους για την ασφάλεια των καταναλωτών. Η υπόθεση αποτελεί χαρακτηριστική καταγραφή των σημείων στα οποία εστιάζουν οι έλεγχοι των αρχών και των πρακτικών που καλούνται να εφαρμόζουν οι επιχειρήσεις αρτοποιίας προκειμένου να διασφαλίζεται η ασφάλεια των προϊόντων που φτάνουν στην αγορά.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Αποξηραμένα βερίκοκα: Το “μυστικό” των μικροκυμάτων αποκαλύπτει μελέτη του Πανεπιστημίου Lavras
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | PFAS στο πόσιμο νερό: Η αόρατη πρόκληση για τη δημόσια υγεία και το περιβάλλον – Τι δείχνουν οι μετρήσεις στην Ελλάδα
Η προειδοποιητική επιστολή εστάλη προς την αρτοποιία Aversa’s Italian Bakery στο Τέρνερσβιλ του Νιου Τζέρσεϊ, έπειτα από επιθεώρηση που αποκάλυψε εκτεταμένες παραβάσεις των κανονισμών για την ασφάλεια τροφίμων, την υγιεινή παραγωγής και τη σήμανση προϊόντων. Σύμφωνα με την FDA, τα έτοιμα προς κατανάλωση αρτοσκευάσματα της επιχείρησης κρίθηκαν νοθευμένα, καθώς παράγονταν και διακινούνταν υπό συνθήκες που θα μπορούσαν να οδηγήσουν σε επιμόλυνση ή να τα καταστήσουν επιβλαβή για την υγεία των καταναλωτών. Παράλληλα, σειρά προϊόντων χαρακτηρίστηκε παραπλανητικά ή εσφαλμένα επισημασμένη λόγω σοβαρών ελλείψεων στις πληροφορίες που αναγράφονταν στις συσκευασίες.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πρόστιμο σε μεγάλη αλυσίδα σουπερμάρκετ για παραβίαση κώδικα δεοντολογίας σε γάλα και γαλακτοκομικά
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μη παστεριωμένο γάλα: Από τη γαστρεντερίτιδα στην παράλυση – Οι σοβαροί κίνδυνοι που αγνοούν καταναλωτές και η εικόνα στη χώρα μας
Κεντρικό εύρημα της επιθεώρησης αποτέλεσε η απουσία ολοκληρωμένου σχεδίου ασφάλειας τροφίμων, παρά το γεγονός ότι η συγκεκριμένη υποχρέωση προβλέπεται από την αμερικανική νομοθεσία και είχε επισημανθεί και σε προηγούμενο έλεγχο της εταιρείας. Οι επιθεωρητές διαπίστωσαν ότι η επιχείρηση δεν είχε εκπονήσει ανάλυση κινδύνων, δεν είχε θεσπίσει επαρκή προληπτικά μέτρα ελέγχου, δεν διέθετε πρόγραμμα ανάκλησης προϊόντων ούτε τεκμηριωμένες διαδικασίες παρακολούθησης, επαλήθευσης και διορθωτικών ενεργειών.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Το συγκλονιστικό βίντεο με τρωκτικά και περιττώματα αναμεμειγμένα με το φαγητό των ζώων σε μονάδα παραγωγής προϊόντων ΠΟΠ
Ιδιαίτερη ανησυχία προκάλεσαν οι διαπιστώσεις σχετικά με τη διαχείριση αλλεργιογόνων. Η FDA κατέγραψε ότι προϊόντα με σουσάμι και προϊόντα χωρίς σουσάμι παράγονταν στον ίδιο εξοπλισμό, στους ίδιους πάγκους εργασίας και από το ίδιο προσωπικό χωρίς ενδιάμεσο καθαρισμό ή απολύμανση. Επιθεωρητές παρατήρησαν εργαζομένους να χειρίζονται διαδοχικά προϊόντα με και χωρίς σουσάμι χωρίς να αλλάζουν γάντια ή να πλένουν τα χέρια τους, ενώ σε μη επισημασμένα ψωμάκια βρέθηκαν ίχνη σουσαμιού. Εργαστηριακή ανάλυση της FDA επιβεβαίωσε επίσης την παρουσία πρωτεΐνης σουσαμιού σε steak rolls που δεν έφεραν σχετική επισήμανση.
Οι ελεγκτές διαπίστωσαν ακόμη ότι η εταιρεία δεν είχε αξιολογήσει επαρκώς τον κίνδυνο επιμόλυνσης από παθογόνους μικροοργανισμούς στο περιβάλλον παραγωγής. Έτοιμα προς κατανάλωση προϊόντα παρέμεναν εκτεθειμένα στον χώρο παραγωγής χωρίς να εφαρμόζεται πρόγραμμα περιβαλλοντικής παρακολούθησης για την επαλήθευση της αποτελεσματικότητας των μέτρων υγιεινής. Παράλληλα, εντοπίστηκε πιθανός φυσικός κίνδυνος από φθαρμένο μεταλλικό πλέγμα που χρησιμοποιούνταν στη γραμμή διαμόρφωσης ζύμης. Σύμφωνα με την FDA, το πλέγμα παρουσίαζε φθορές και ερχόταν σε άμεση επαφή με το προϊόν χωρίς να ακολουθεί διαδικασία ανίχνευσης μεταλλικών θραυσμάτων.
Η υπηρεσία αναγνώρισε ότι η επιχείρηση υπέβαλε ορισμένα προγράμματα διαχείρισης αλλεργιογόνων, υγιεινής και ορθών πρακτικών παραγωγής μετά την επιθεώρηση, ωστόσο σημείωσε ότι δεν προσκομίστηκε πλήρες σχέδιο ασφάλειας τροφίμων ούτε αποδείξεις εφαρμογής των νέων διαδικασιών. Σημαντικές παραβάσεις καταγράφηκαν και στις πρακτικές προσωπικού. Κατά την επιθεώρηση εργαζόμενοι χειρίζονταν προϊόντα χωρίς δίχτυ προστασίας μαλλιών, διατηρούσαν προσωπικά ποτά στους χώρους παραγωγής και φορούσαν κοσμήματα ή ασύρματα ακουστικά κατά τη διάρκεια της εργασίας. Επιπλέον, η εταιρεία δεν διέθετε αρχεία που να αποδεικνύουν ότι το προσωπικό είχε λάβει εκπαίδευση σε θέματα υγιεινής και ασφάλειας τροφίμων.
Στον τομέα της επισήμανσης προϊόντων, η FDA διαπίστωσε ότι τα προϊόντα Catering Kaiser και Kaiser Roll περιείχαν ορό γάλακτος χωρίς να αναγράφεται το αλλεργιογόνο γάλα στη συσκευασία, γεγονός που παραβιάζει την αμερικανική νομοθεσία περί επισήμανσης αλλεργιογόνων. Παράλληλα, οι ελεγκτές εντόπισαν ανακριβείς δηλώσεις βάρους σε διάφορα προϊόντα, καθώς τα στοιχεία των διατροφικών πινάκων δεν συμφωνούσαν με το καθαρό βάρος που αναγραφόταν στις συσκευασίες. Σε ορισμένες περιπτώσεις, οι αποκλίσεις μεταξύ δηλωμένου βάρους και πραγματικού περιεχομένου ήταν σημαντικές.
Επιπλέον, τα προϊόντα Kaiser Roll και Steak Roll δεν συμμορφώνονταν με τις ισχύουσες απαιτήσεις για τους πίνακες διατροφικής αξίας, καθώς έλειπαν υποχρεωτικές πληροφορίες για πρόσθετα σάκχαρα, βιταμίνες και ανόργανα στοιχεία. Η FDA κατέγραψε επίσης ελλιπείς ή ασυνεπείς καταλόγους συστατικών και απουσία των στοιχείων της επιχείρησης από τις ετικέτες πολλών προϊόντων. Στην επιστολή της η FDA επισημαίνει ακόμη ότι η αρτοποιία δεν είχε ολοκληρώσει την υποχρεωτική ομοσπονδιακή εγγραφή της εγκατάστασης παραγωγής τροφίμων, ενώ καταγράφηκαν προβλήματα και στη σήμανση χάρτινων κιβωτίων μεταφοράς προϊόντων που δεν έφεραν τις απαραίτητες πληροφορίες για συστατικά και αλλεργιογόνα.
Η αμερικανική υπηρεσία καλεί την εταιρεία να γνωστοποιήσει εντός 15 εργάσιμων ημερών τα διορθωτικά μέτρα που έχει λάβει και προειδοποιεί ότι η μη συμμόρφωση μπορεί να οδηγήσει σε περαιτέρω νομικές ενέργειες, συμπεριλαμβανομένης της κατάσχεσης προϊόντων, της επιβολής περιοριστικών μέτρων ή ακόμη και της αναστολής της άδειας λειτουργίας της εγκατάστασης.
Ακολουθεί ο πίνακας με τις παραβάσεις και τον πιθναό κίνδυνο για τους καταναλωτές
| Παράβαση | Τι διαπίστωσε η FDA | Πιθανός κίνδυνος για τους καταναλωτές |
|---|---|---|
| Ανεπαρκής έλεγχος αλλεργιογόνων | Παραγωγή προϊόντων με και χωρίς σουσάμι στον ίδιο εξοπλισμό χωρίς επαρκή καθαρισμό | Αλλεργικές αντιδράσεις, αναφυλακτικό σοκ σε άτομα με αλλεργία στο σουσάμι |
| Μη δηλωμένο σουσάμι σε προϊόντα | Εντοπίστηκε σουσάμι σε προϊόντα που δεν έφεραν σχετική επισήμανση | Σοβαρές ή και απειλητικές για τη ζωή αλλεργικές αντιδράσεις |
| Μη δήλωση γάλακτος στις ετικέτες | Προϊόντα με ορό γάλακτος δεν ανέφεραν το αλλεργιογόνο γάλα | Αλλεργικές αντιδράσεις σε άτομα με αλλεργία στο γάλα |
| Έλλειψη σχεδίου ασφάλειας τροφίμων | Δεν υπήρχε ολοκληρωμένο πρόγραμμα αναγνώρισης και διαχείρισης κινδύνων | Αυξημένη πιθανότητα κυκλοφορίας μη ασφαλών τροφίμων στην αγορά |
| Μη αξιολόγηση μικροβιολογικών κινδύνων | Δεν υπήρχε πρόγραμμα περιβαλλοντικής παρακολούθησης σε χώρους όπου εκτίθενται έτοιμα προς κατανάλωση προϊόντα | Επιμόλυνση από παθογόνα βακτήρια όπως Listeria, Salmonella ή άλλα μικρόβια τροφιμογενών λοιμώξεων |
| Φθαρμένο μεταλλικό πλέγμα παραγωγής | Η ζύμη ερχόταν σε επαφή με φθαρμένο μεταλλικό εξοπλισμό χωρίς ανιχνευτή μετάλλων | Ενδεχόμενη παρουσία μεταλλικών θραυσμάτων στα τρόφιμα και τραυματισμοί κατά την κατανάλωση |
| Εργαζόμενοι χωρίς δίχτυα μαλλιών | Προσωπικό χειριζόταν προϊόντα χωρίς κατάλληλη κάλυψη κεφαλής | Επιμόλυνση τροφίμων από τρίχες και μικροοργανισμούς |
| Κοσμήματα και ακουστικά στον χώρο παραγωγής | Εργαζόμενοι φορούσαν σκουλαρίκια, κολιέ και ασύρματα ακουστικά | Πτώση ξένων σωμάτων στα προϊόντα και κίνδυνος φυσικής επιμόλυνσης |
| Προσωπικά ποτά στον χώρο παραγωγής | Ροφήματα εργαζομένων βρίσκονταν σε χώρους επεξεργασίας τροφίμων | Κίνδυνος επιμόλυνσης προϊόντων από μικροβιολογικούς ή χημικούς παράγοντες |
| Έλλειψη εκπαίδευσης προσωπικού | Δεν υπήρχαν αρχεία εκπαίδευσης σε θέματα υγιεινής και ασφάλειας τροφίμων | Αυξημένη πιθανότητα λαθών που επηρεάζουν την ασφάλεια των προϊόντων |
| Ελλιπείς ή ανακριβείς λίστες συστατικών | Δεν αναφέρονταν όλα τα συστατικά ή υπήρχαν ασυνέπειες μεταξύ προϊόντων | Παραπλάνηση καταναλωτών και κίνδυνος έκθεσης σε μη δηλωμένα αλλεργιογόνα |
| Ελλιπείς διατροφικές πληροφορίες | Απουσία υποχρεωτικών στοιχείων από τους πίνακες διατροφικής αξίας | Ελλιπής ενημέρωση καταναλωτών για τη διατροφική σύσταση των προϊόντων |
| Ανακριβές καθαρό βάρος προϊόντων | Οι αναγραφόμενες ποσότητες δεν συμφωνούσαν με τα διατροφικά στοιχεία | Παραπλανητική πληροφόρηση και πιθανή εξαπάτηση καταναλωτών |
| Χρήση κιβωτίων χωρίς πλήρη επισήμανση | Προϊόντα μεταφέρονταν σε συσκευασίες χωρίς πληροφορίες για συστατικά και αλλεργιογόνα | Αδυναμία αναγνώρισης αλλεργιογόνων και λανθασμένη ενημέρωση καταναλωτών |
