Η Ευρώπη κινητοποιείται μετά από αποκαλύψεις whistleblowers για επικίνδυνα προϊόντα βιταμίνης D
Η ανεξέλεγκτη διακίνηση συμπληρωμάτων διατροφής στην ευρωπαϊκή αγορά, αναδεικνύεται σε αυξανόμενο πρόβλημα δημόσιας υγείας, καθώς ολοένα και περισσότερα προϊόντα με υπερβολικές ή μη δηλωμένες συγκεντρώσεις δραστικών ουσιών φθάνουν στους καταναλωτές μέσω διαδικτυακών πωλήσεων και ενδιάμεσων διανομέων. Η απουσία επαρκών ελέγχων στα σύνορα, η ταχύτατη επέκταση των ηλεκτρονικών καταστημάτων και η εισαγωγή σκευασμάτων από τρίτες χώρες δημιουργούν συνθήκες που επιτρέπουν σε επικίνδυνα προϊόντα να κυκλοφορούν για μεγάλο χρονικό διάστημα πριν εντοπιστούν. Οι ευρωπαϊκές αρχές καλούνται πλέον να αντιμετωπίσουν μια αγορά που συχνά λειτουργεί παράλληλα με τις προβλεπόμενες ρυθμιστικές διαδικασίες, με άμεσες συνέπειες για την ασφάλεια των πολιτών.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Νέα ανάκληση από τα ΙΚΕΑ – Η εταιρεία ζητά η επιστροφή του προϊόντος να γίνει σε διπλή σακούλα και να διαδοθεί η είδηση
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Εμετοξίνη σε πολλά προϊόντα γκοφρέτας καλαμποκιού – Ευρωπαϊκός συναγερμός – Όλα τα Brand που ανακαλούνται
Τελευταίο περιστατικό σημείωθηκε στη Νορβηγία, αλλά τα επικίνδυνα συμπληρώματα πωλούνται και σε άλλες χώρες. Η Proteinbolaget NUF ανακοίνωσε την ανάκληση σειράς συμπληρωμάτων διατροφής με εξαιρετικά υψηλή περιεκτικότητα σε βιταμίνη D, έπειτα από τον εντοπισμό προϊόντων που υπερέβαιναν το νορβηγικό όριο των 80 μικρογραμμαρίων ανά ημερήσια δόση. Τα σκευάσματα περιείχαν 100 ή 125 μικρογραμμάρια βιταμίνης D (4000 ή 5000 IU) και είχαν διατεθεί μέσω της πλατφόρμας proteincompany.no, αλλά και σε άλλες ευρωπαϊκές χώρες, σύμφωνα με τα στοιχεία που προέκυψαν από το σύστημα RASFF. Τα προϊόντα ανήκουν στα εμπορικά σήματα GAAM, Fairing, Elexir, BetterYou, SSN, Upgrit, Holistic και NOW Foods και η ανάκληση καλύπτει όλα τα lot και batch.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ελλάδα: Λουκέτο σε μεγάλη βιομηχανία αλκοολούχων για λαθρεμπόριο – Αδικαιολόγητα ελλείμματα χιλιάδων λίτρων αλκοόλης
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Νέα μπλόκα σε ελληνικό προϊόν λόγω σοβαρού κινδύνου – Τρίτη ευρωπαϊκή παρέμβαση μέσα σε λίγες ημέρες
Οι νορβηγικές αρχές προειδοποιούν ότι η μακροχρόνια κατανάλωση τόσο υψηλών δόσεων βιταμίνης D μπορεί να οδηγήσει σε υπερασβεστιαιμία, με συμπτώματα που κυμαίνονται από ναυτία και εμετό έως μυϊκή αδυναμία και σοβαρές βλάβες στα νεφρά και τα οστά. Το ζήτημα έλαβε ευρωπαϊκή διάσταση μέσα από τρεις διαδοχικές κοινοποιήσεις της Νορβηγίας στο σύστημα RASFF (2025.9545, 2025.9504 και 2025.9457), οι οποίες βασίστηκαν σε καταγγελίες και κατέδειξαν διακίνηση τέτοιων προϊόντων στη Σουηδία, τη Δανία, την Πολωνία, την Ολλανδία και άλλες χώρες. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενεργοποίησε διαδικασίες παρακολούθησης, ενώ αρκετά κράτη-μέλη εξέδωσαν ενημερώσεις για την προστασία των καταναλωτών.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Δημοφιλές κέικ ανακαλείται από μεγάλα σουπερμάρκετ – Μολύνθηκε από δυνητικά θανατηφόρο βακτήριο [φωτο]
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Οι 4 πιο επικίνδυνες συσκευές της κουζίνας και οι κανόνες ασφαλείας που πρέπει να γνωρίζουμε
Η ανάκληση των επικίνδυνων συμπληρωμάτων διατροφής δεν ήταν αποτέλεσμα τυχαίου ελέγχου αλλά προέκυψε μετά από πληροφορίες που έφθασαν στις αρχές από «μάρτυρες δημοσίου συμφέροντος», γνωστούς ως whistleblowers (εσωτερικοί πληροφοριοδότες). Ο όρος «whistleblower» αναφέρεται σε πρόσωπα — εργαζόμενους ή συνεργάτες οργανισμών — τα οποία, έχοντας πρόσβαση σε εσωτερικές ή εμπιστευτικές πληροφορίες, αποφασίζουν να αποκαλύψουν παράνομες, επικίνδυνες ή επιβλαβείς πρακτικές που επηρεάζουν το δημόσιο συμφέρον. Η οδηγία (EE) 2019/1937 σχετικά με την προστασία των προσώπων που αναφέρουν παραβιάσεις του δικαίου της Ένωσης έχει ενσωματωθεί στην ελληνική νομοθεσία και έχει τεθεί σε ισχύ με το νόμο 4990/2022 (ΦΕΚ Α’ 210/11.11.2022). Ο νόμος θεσπίζει υποχρέωση για επιχειρήσεις και φορείς να διαθέτουν κανάλια αναφοράς παραβιάσεων, να προστατεύουν το απόρρητο και την ταυτότητα όσων καταγγέλλουν, και να εξασφαλίζουν ότι δεν θα υποστούν αντίποινα.
Είχε προηγηθεί ανάλογη υπόθεση με σκευάσματα των εταιρειών NOW Foods, Trace Minerals και Thorne, τα οποία διανεμήθηκαν στη Νορβηγία μέσω της Anesto AS και πωλήθηκαν από την πλατφόρμα vitaminx.no, παρουσιάζοντας αντίστοιχα υπερβολική περιεκτικότητα σε βιταμίνη D. Οι νορβηγικές αρχές υπογραμμίζουν ότι η τήρηση των εθνικών ορίων στα συμπληρώματα διατροφής αποτελεί κρίσιμη προϋπόθεση για την ασφάλεια των καταναλωτών, δεδομένων των μεγάλων αποκλίσεων στις συγκεντρώσεις βιταμίνης D που παρατηρούνται σε προϊόντα εισαγωγής, ιδίως από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Η Proteinbolaget NUF καλεί όσους έχουν προμηθευτεί τα ανακληθέντα προϊόντα να σταματήσουν άμεσα τη χρήση τους και να τα επιστρέψουν για πλήρη αποζημίωση.