Η κρίση του κλίματος και οι μη βιώσιμες πρακτικές απειλούν την παγκόσμια παραγωγή του κατεξοχήν comfort food, οδηγώντας την αγορά σε ρεκόρ τιμών
Για πολλούς ανθρώπους, η σοκολάτα αποτελεί την απόλυτη τροφή παρηγοριάς, με το 95% των Βρετανών να καταναλώνει τακτικά και το 80% να την απολαμβάνει τουλάχιστον μία φορά την εβδομάδα. Ωστόσο, η παγκόσμια δημοτικότητα της σοκολάτας αποκρύπτει μια βιομηχανία που εξαρτάται από δέντρα ευάλωτα στην κλιματική αλλαγή, μη διαφανείς αλυσίδες εφοδιασμού και πρακτικές που συχνά δεν είναι βιώσιμες. Τα τελευταία χρόνια, ο κλάδος δυσκολεύεται να ανταποκριθεί στη ζήτηση, με αποτέλεσμα οι ειδικοί να αναρωτιούνται αν η συντριπτική παγκόσμια επιθυμία για σοκολάτα θα ξεπεράσει τις δυνατότητες των παραγωγών. Ως εκ τούτου, επιστήμονες και κατασκευαστές αναζητούν εναλλακτικές λύσεις, ενώ άλλοι προσπαθούν να ελαχιστοποιήσουν τη σπατάλη στην παραδοσιακή παραγωγή κακάο.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τα θαλασσινά με τις υψηλότερες συγκεντρώσεις τοξικού υδραργύρου στην αγορά – Αποκαλύψεις από 74 μελέτες
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Επικίνδυνα απορρυπαντικά και καλλυντικά: Στη δημοσιότητα η «καυτή» λίστα – Πώς θα τα αναγνωρίσετε
Τα προβλήματα της αλυσίδας εφοδιασμού
Η βιομηχανία της σοκολάτας είναι ένας κολοσσός που επεξεργάζεται περίπου πέντε εκατομμύρια τόνους κόκκων ετησίως. Ωστόσο, τα τελευταία χρόνια ήταν δύσκολα για τον κλάδο και τους καταναλωτές. Το 2024, ο τομέας αντιμετώπισε μια παγκόσμια κρίση κακάο, με τις τιμές να φτάνουν επανειλημμένα σε επίπεδα ρεκόρ. Στη Δυτική Ευρώπη, οι τιμές της σοκολάτας έχουν αυξηθεί πάνω από 50% λόγω αυτών των συνθηκών της αγοράς.
Η «ζώνη κακάο» της Δυτικής Αφρικής, η οποία παράγει περίπου το 70% της παγκόσμιας προσφοράς, είναι εξαιρετικά ευάλωτη στην κλιματική κρίση. Οι αγρότες στην περιοχή αντιμετωπίζουν αυξημένα ακραία καιρικά φαινόμενα, όπως πλημμύρες, ξηρασία και υπερβολικές θερμοκρασίες, παράγοντες που έχουν συμβάλει στη μείωση της σοδειάς και της ποιότητας του κακάο. Επιπλέον, η παραγωγή κακάο στη σημερινή της μορφή συνοδεύεται από σοβαρά ηθικά, περιβαλλοντικά και ανθρωπιστικά ζητήματα.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλείται αγαπημένο τρόφιμο πρωινού λόγω σοβαρού λάθους στην ετικέτα
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | 10 νεκροί από μολυσμένη μπύρα – Αντιδράσεις για την απόφαση του δικαστηρίου
Σε πολλές περιπτώσεις, οι χαμηλά αμειβόμενοι καλλιεργητές περνούν το κακάο σε ένα αδιαφανές σύστημα μεσαζόντων, καθιστώντας σχεδόν αδύνατη την ιχνηλασιμότητα. Αυτή η έλλειψη ιχνηλασιμότητας συνδέεται με το 70% της παράνομης αποψίλωσης των δασών στη Δυτική Αφρική, σύμφωνα με το WWF. Η ασαφής φύση των παγκόσμιων αλυσίδων εφοδιασμού διευκολύνει τις μεγάλες εταιρείες να αρνηθούν τη γνώση παραβιάσεων των ανθρωπίνων δικαιωμάτων και του περιβάλλοντος. Η σοκολάτα έχει συνδεθεί εδώ και καιρό με τη δουλεία και το 2022, η Mondelēz International, ιδιοκτήτρια των Cadbury’s και Oreos, αντιμετώπισε ισχυρισμούς για παιδική εργασία στη συγκομιδή κακάο. Ο συνδυασμός αυτών των μακροχρόνιων ηθικών και περιβαλλοντικών ζητημάτων, μαζί με την αυξανόμενη πίεση της κλιματικής κρίσης και την παγκόσμια ζήτηση, σημαίνει ότι η βιομηχανία πρέπει να προσαρμοστεί γρήγορα για να επιβιώσει.
Πολλές εταιρείες εργάζονται ήδη για τη βελτίωση των παραδοσιακών συνταγών και τη δημιουργία βιώσιμων υποκατάστατων σοκολάτας. Για παράδειγμα, η Nestlé ανακοίνωσε μια νέα τεχνική που χρησιμοποιεί έως και 30% περισσότερο από τον καρπό του κακάο από ό,τι η παραδοσιακή παραγωγή, ενσωματώνοντας μέρη του καρπού που ιστορικά δεν χρησιμοποιούνταν, όπως ο πολτός.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πόσο ασφαλείς είναι οι έτοιμοι ρεβυθοκεφτέδες; Ευρήματα ανάλυσης σε 12 προϊόντα διαφορετικών εταιρειών
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τρεις αεροσυνοδοί απολύθηκαν επειδή αρνήθηκαν να πετάξουν με αεροσκάφος γεμάτο… ψύλλους
Όσον αφορά την αναμόρφωση της καλλιέργειας και διανομής του κακάο, τεχνικές όπως η χειρωνακτική επικονίαση και η βελτιωμένη ιχνηλασιμότητα και πιστοποίηση της αλυσίδας εφοδιασμού μπορούν να βοηθήσουν στην αντιμετώπιση των περιβαλλοντικών και ηθικών προβλημάτων. Αν και η RaboResearch προβλέπει μια σταδιακή μείωση των τιμών του κακάο τους επόμενους μήνες, οι τιμές της σοκολάτας θα παραμείνουν πάνω από τα επίπεδα προ της κρίσης, καθώς οι κλιματικοί παράγοντες συνεχίζουν να ασκούν πίεση.
