Η Γαλλία καλείται να διαμορφώσει σαφέστερη θέση απέναντι στις νέες τεχνολογίες παραγωγής τροφίμων, καθώς η Ευρωπαϊκή Ένωση πλησιάζει στην αξιολόγηση του πρώτου φακέλου για εργαστηριακό κρέας. Έκθεση του Γενικού Συμβουλίου Τροφίμων, Γεωργίας και Αγροτικών Περιοχών (CGAAER) του γαλλικού υπουργείου Γεωργίας εξετάζει τη ζύμωση ακριβείας και την παραγωγή κρέατος από ζωικά κύτταρα ως δύο διαφορετικές τεχνολογικές διαδρομές και καταλήγει ότι η ζύμωση ακριβείας είναι σήμερα πιο ώριμη παραγωγικά και έχει μεγαλύτερες πιθανότητες να καταστεί οικονομικά βιώσιμη. Παράλληλα, οι συντάκτες της έκθεσης καλούν το Παρίσι να ξεκαθαρίσει τη στάση του πριν από την ευρωπαϊκή ψηφοφορία για την έγκριση προϊόντος εργαστηριακού κρέατος. Η έκθεση δεν αντιμετωπίζει τις δύο τεχνολογίες ως ισοδύναμες, αλλά επισημαίνει διαφορετικό βαθμό τεχνολογικής και εμπορικής ωριμότητας, διαφορετικές προκλήσεις και διαφορετικές προοπτικές για τη γαλλική και ευρωπαϊκή αγορά.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Lidl: Μπαράζ ανακλήσεων τροφίμων τις τελευταίες ημέρες – Βρέθηκε Salmonella, Listeria και E. coli (φωτογραφίες)
Η ζύμωση ακριβείας θεωρείται πιο ώριμη
Η ζύμωση ακριβείας χρησιμοποιεί μικροοργανισμούς, όπως ζύμες ή βακτήρια, οι οποίοι έχουν σχεδιαστεί ώστε να παράγουν συγκεκριμένες πρωτεΐνες ή άλλα συστατικά που μπορούν να χρησιμοποιηθούν στην παραγωγή τροφίμων. Η τεχνολογία έχει ήδη περάσει από το στάδιο της έρευνας σε εμπορικές εφαρμογές και, σύμφωνα με την έκθεση, βρίσκεται σε σαφώς πιο ώριμο σημείο από την παραγωγή κρέατος από ζωικά κύτταρα. Οι συντάκτες θεωρούν ότι η ζύμωση ακριβείας έχει πιο ώριμες παραγωγικές διαδικασίες και πιο ρεαλιστική πορεία προς την οικονομική βιωσιμότητα. Παράλληλα, εκτιμούν ότι η Γαλλία θα πρέπει να στηρίξει τις επιχειρήσεις που αναπτύσσουν αυτές τις τεχνολογίες, ώστε να δημιουργηθούν παραγωγικές δραστηριότητες στη χώρα και να μην μεταφερθούν σε άλλες αγορές. Η εικόνα είναι διαφορετική για το εργαστηριακό κρέας, το οποίο παράγεται από ζωικά κύτταρα που πολλαπλασιάζονται σε ελεγχόμενο περιβάλλον βιοαντιδραστήρων. Η έκθεση δεν θεωρεί ότι μπορεί σήμερα να ανταγωνιστεί άμεσα τη συμβατική παραγωγή κρέατος, ιδιαίτερα σε μεγάλες κατηγορίες όπως τα πουλερικά, και εκτιμά ότι αρχικά θα μπορούσε να απευθυνθεί σε πιο περιορισμένες και εξειδικευμένες αγορές.
Το πρώτο εργαστηριακό κρέας στην Ευρώπη
Η συζήτηση αποκτά μεγαλύτερη σημασία επειδή βρίσκεται ήδη σε εξέλιξη η πρώτη ευρωπαϊκή διαδικασία αξιολόγησης προϊόντος εργαστηριακού κρέατος. Σύμφωνα με την έκθεση, μέχρι σήμερα έχουν εγκριθεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση 20 προϊόντα που παράγονται μέσω ζύμωσης ακριβείας, ενώ δεν έχει εγκριθεί κανένα προϊόν εργαστηριακού κρέατος.
Ο πρώτος φάκελος εργαστηριακού κρέατος που βρίσκεται υπό αξιολόγηση από την Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA) αφορά καλλιεργημένη βιομάζα κυττάρων πάπιας από τη γαλλική εταιρεία Parima. Ο φάκελος κατατέθηκε τον Ιούλιο του 2024 και η διαδικασία αναμένεται να αποτελέσει σημαντικό προηγούμενο για το κατά πόσο προϊόντα αυτής της κατηγορίας μπορούν να κυκλοφορήσουν στην ευρωπαϊκή αγορά.
Η εξέλιξη φέρνει τη Γαλλία μπροστά σε μια δύσκολη πολιτική επιλογή. Η χώρα είχε ήδη εκφράσει, μαζί με την Ιταλία και την Αυστρία, επιφυλάξεις για το εργαστηριακό κρέας στο Συμβούλιο Γεωργίας της ΕΕ τον Ιανουάριο του 2024. Η νέα έκθεση ζητά τώρα από το Παρίσι να καθορίσει τη θέση του πριν από την ευρωπαϊκή διαδικασία, καθώς η απόφαση για ένα συγκεκριμένο προϊόν θα μπορούσε να επηρεάσει ευρύτερα τη στάση της χώρας απέναντι στην τεχνολογία.
Αβεβαιότητες για το περιβάλλον και την αποδοχή
Η έκθεση επισημαίνει ότι ούτε τα περιβαλλοντικά οφέλη του εργαστηριακού κρέατος μπορούν ακόμη να θεωρηθούν δεδομένα. Η τεχνολογία θα μπορούσε να περιορίσει σημαντικά τη χρήση γης σε σύγκριση με την εκτροφή ζώων, όμως η τελική περιβαλλοντική επίδοση εξαρτάται από την ενέργεια που απαιτείται για τη λειτουργία των βιοαντιδραστήρων και από τον τρόπο με τον οποίο παράγεται αυτή η ενέργεια. Παράλληλα, σημαντικό εμπόδιο παραμένει η αποδοχή από τους καταναλωτές. Η έκθεση αναφέρει ότι μόλις 20% των Γάλλων που συμμετείχαν σε σχετική έρευνα δήλωσαν θετική στάση απέναντι στο εργαστηριακό κρέας, ενώ μεγαλύτερη αποδοχή καταγράφεται για τρόφιμα που βασίζονται στη ζύμωση ακριβείας. Για τους συντάκτες, αυτό σημαίνει ότι η τεχνολογική δυνατότητα παραγωγής δεν αρκεί από μόνη της για να εξασφαλίσει μια βιώσιμη αγορά. Η γαλλική έκθεση καταλήγει ότι οι πρωτεΐνες που παράγονται με βιοτεχνολογικές μεθόδους δεν μπορούν να αντικαταστήσουν συνολικά τις συμβατικές πρωτεΐνες, αλλά μπορούν να αποκτήσουν συμπληρωματικό ρόλο σε ένα πιο διαφοροποιημένο διατροφικό σύστημα. Η βασική διαφορά που αναδεικνύεται είναι ότι η ζύμωση ακριβείας θεωρείται ήδη τεχνολογία με πιο άμεσες εμπορικές προοπτικές, ενώ το εργαστηριακό κρέας εξακολουθεί να βρίσκεται αντιμέτωπο με σημαντικές τεχνολογικές, οικονομικές, περιβαλλοντικές και κοινωνικές προκλήσεις.
Η έκθεση δημοσιεύθηκε από το Γαλλικό Υπουργείο Γεωργίας στις 14 Σεπτεμβρίου 2026.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
