Η πρωτεΐνη αλλάζει τον σχεδιασμό ολοένα περισσότερων προϊόντων στη βιομηχανία τροφίμων, από αρτοσκευάσματα και φυτικές κρέμες μέχρι ροφήματα που φιλοδοξούν να προσφέρουν την ίδια γεύση και υφή με τα συμβατικά γαλακτοκομικά. Η στροφή αυτή αποτυπώνεται και στην κατοχύρωση νέων τεχνολογιών, καθώς οι παγκόσμιες αιτήσεις διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας για τρόφιμα υψηλής πρωτεΐνης έφτασαν τις 5.626 το δωδεκάμηνο έως τις 30 Ιουνίου 2026, καταγράφοντας το υψηλότερο επίπεδο της σχετικής σειράς δεδομένων. Έναν χρόνο νωρίτερα είχαν κατατεθεί 5.148 αιτήσεις, ενώ το 2021 ήταν 3.122, γεγονός που αντιστοιχεί σε αύξηση περίπου 80% μέσα σε πέντε χρόνια.
Τα στοιχεία προέρχονται από έρευνα της δικηγορικής εταιρείας πνευματικής ιδιοκτησίας Mathys & Squire, η οποία ανέλυσε δεδομένα αιτήσεων από τη βάση PATENTSCOPE του Παγκόσμιου Οργανισμού Διανοητικής Ιδιοκτησίας. Η αύξηση δεν αφορά μόνο προϊόντα αθλητικής διατροφής ή εξειδικευμένα συμπληρώματα. Οι εταιρείες αναζητούν τρόπους να ενισχύσουν με πρωτεΐνη καθημερινά τρόφιμα που ήδη διαθέτουν στην αγορά, διατηρώντας παράλληλα τα χαρακτηριστικά που περιμένει ο καταναλωτής. Το ζητούμενο είναι να αυξηθεί η περιεκτικότητα σε πρωτεΐνη χωρίς να αλλοιωθούν η γεύση, η εμφάνιση, η υφή ή η συμπεριφορά του προϊόντος κατά την παρασκευή και την κατανάλωση.
Ποιες εταιρείες κατοχυρώνουν τις περισσότερες καινοτομίες
Στην κατάταξη των εταιρειών με τις περισσότερες αιτήσεις για τεχνολογίες τροφίμων υψηλής πρωτεΐνης βρίσκονται η Nestlé με 58 αιτήσεις, η Cargill με 46 και η Arla Foods με 28 κατά την εξεταζόμενη περίοδο. Οι αριθμοί δείχνουν ότι η ανάπτυξη τέτοιων προϊόντων αποτελεί αντικείμενο συστηματικής τεχνολογικής έρευνας για μεγάλους ομίλους της παγκόσμιας βιομηχανίας τροφίμων, οι οποίοι επιδιώκουν να ενισχύσουν τα χαρτοφυλάκιά τους με νέες συνθέσεις και μεθόδους παραγωγής.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Νοθεία σε εισαγόμενους χυμούς λεμονιού: 7 ύποπτα δείγματα μπλοκαρίστηκαν στα σύνορα
Οι πατέντες δεν αφορούν αποκλειστικά την προσθήκη περισσότερης πρωτεΐνης σε μια υπάρχουσα συνταγή. Αρκετές από τις τεχνολογίες που καταγράφονται επιχειρούν να αντιμετωπίσουν προβλήματα λειτουργικότητας, καθώς οι πρωτεΐνες μπορούν να μεταβάλουν τη συνεκτικότητα, τη συμπεριφορά των συστατικών και την αίσθηση ενός τροφίμου στο στόμα. Η επιτυχία ενός νέου προϊόντος εξαρτάται επομένως όχι μόνο από τη διατροφική του σύνθεση, αλλά και από το κατά πόσο μπορεί να παραχθεί σε μεγάλη κλίμακα, να διατηρεί σταθερή ποιότητα και να ανταποκρίνεται στις προσδοκίες των καταναλωτών.
Μεταξύ των παραδειγμάτων που αναφέρονται στην έρευνα περιλαμβάνεται μια τεχνολογία για ζύμη αρτοσκευασμάτων με μικροσωματίδια πρωτεΐνης ορού γάλακτος. Η προσέγγιση επιδιώκει να αυξήσει την περιεκτικότητα σε πρωτεΐνη σε προϊόντα όπως τα αρτοσκευάσματα, όπου η προσθήκη πρωτεϊνούχων συστατικών μπορεί να επηρεάσει σημαντικά τη δομή και την υφή της ζύμης. Η ανάπτυξη τέτοιων συνθέσεων απαιτεί προσαρμογές ώστε το τελικό προϊόν να διατηρεί τα χαρακτηριστικά του κατά το ψήσιμο και να μην αποκτά ανεπιθύμητη πυκνότητα ή διαφορετική αίσθηση στην κατανάλωση.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | EFSA: Δεν τεκμηριώθηκε ότι το δημοφιλές εκχύλισμα σπανακιού μειώνει την πείνα και τις λιγούρες
Μια άλλη εφαρμογή αφορά φυτική κρέμα για χτύπημα, με περισσότερη από διπλάσια περιεκτικότητα σε πρωτεΐνη σε σύγκριση με τη συμβατική αντίστοιχη κρέμα. Η συγκεκριμένη κατηγορία παρουσιάζει τεχνολογικές δυσκολίες, καθώς το προϊόν πρέπει να διατηρεί τη δυνατότητα αφρισμού, τη σταθερότητα και την κατάλληλη υφή, ενώ ταυτόχρονα προσφέρει υψηλότερη διατροφική αξία. Η πρωτεΐνη από μόνη της δεν εγγυάται αυτές τις ιδιότητες, γι’ αυτό οι νέες συνθέσεις βασίζονται συχνά σε συνδυασμούς συστατικών και διαφορετικές τεχνικές επεξεργασίας.
Στις εφαρμογές που αναφέρονται περιλαμβάνεται επίσης ένα πρωτεϊνούχο συστατικό από μικροοργανισμούς, σχεδιασμένο για χρήση σε προϊόντα ζαχαροπλαστικής βιομηχανικής παραγωγής, καθώς και ένα έτοιμο προς κατανάλωση ρόφημα υψηλής πρωτεΐνης που επιχειρεί να αναπαράγει τη μυρωδιά, τη γεύση και την υφή του γάλακτος. Παράλληλα, οι παραγωγοί εξετάζουν φυτικές πρωτεΐνες και πρωτεΐνες εντόμων ως εναλλακτικές πρώτες ύλες, αναζητώντας νέες δυνατότητες σύνθεσης και διαφοροποίησης των προϊόντων τους.
Η πρωτεΐνη περνά σε περισσότερες κατηγορίες τροφίμων
Η αυξημένη δραστηριότητα στις πατέντες συνδέεται με την ενίσχυση του ενδιαφέροντος για τρόφιμα που συνδυάζουν υψηλή περιεκτικότητα σε πρωτεΐνη με πρακτικότητα και καθημερινή χρήση. Η ζήτηση επηρεάζεται από διαφορετικά κίνητρα, όπως η υποστήριξη της μυϊκής ανάπτυξης και η διαχείριση του σωματικού βάρους, ενώ η συζήτηση γύρω από τη διατροφή όσων λαμβάνουν φάρμακα για την παχυσαρκία έχει ενισχύσει την προσοχή στην επαρκή πρόσληψη πρωτεΐνης. Αυτό δεν σημαίνει ότι όλα τα νέα προϊόντα απευθύνονται στις ίδιες ομάδες καταναλωτών ή ότι η υψηλή περιεκτικότητα σε πρωτεΐνη αποτελεί από μόνη της ένδειξη συνολικά καλύτερης διατροφικής ποιότητας.
Για τις επιχειρήσεις, οι αιτήσεις διπλωμάτων ευρεσιτεχνίας αποτελούν έναν τρόπο προστασίας νέων συνθέσεων, συστατικών και μεθόδων επεξεργασίας, δημιουργώντας παράλληλα ένα χαρτοφυλάκιο τεχνογνωσίας που μπορεί να αξιοποιηθεί σε μελλοντικές εμπορικές εφαρμογές. Η κατοχύρωση μιας τεχνολογίας, ωστόσο, δεν σημαίνει ότι το προϊόν έχει ήδη κυκλοφορήσει ή ότι θα φτάσει οπωσδήποτε στην αγορά. Η εμπορική αξιοποίησή της εξαρτάται από το κόστος των πρώτων υλών, τη συμβατότητα με τις υφιστάμενες γραμμές παραγωγής, τη σταθερότητα του προϊόντος και την αποδοχή του από τους καταναλωτές.
Πηγή: Food and Drink Technology – High-protein food patents hit record, με στοιχεία της Mathys & Squire από τη βάση PATENTSCOPE.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Στο στόχαστρο Nestlé και Unilever για παραπλανητικούς ισχυρισμούς υγείας σε δημοφιλή προϊόντα
- Πόσο κόστισε η προσπάθεια της Bayer να επηρεάσει τις αποφάσεις της ΕΕ για τη γλυφοσάτη; Aποκαλυπτικά στοιχεία του Corporate Europe Observatory
- Η κλιματική κρίση απειλεί και το ψωμί μας – Πώς η αύξηση του CO₂ ρίχνει την ποιότητα του σιταριού και αυξάνει τον κίνδυνο για δυσανεξίες
- Ισόβια κάθειρξη σε υπεύθυνη νηπιαγωγείου για τη δηλητηρίαση 247 παιδιών – Έβαζε χρωστικές που περιείχαν μόλυβδο στα γεύματα για να τα κάνει ελκυστικά
- Φριτέζα αέρα: Πώς θα απαλλαγείτε από τις επίμονες οσμές που δεν υποχωρούν ούτε μετά το καθάρισμα