Η ανακοίνωση του Υπουργείου Υγείας των ΗΠΑ, οι αντιδράσεις της βιομηχανίας και οι αμφιβολίες των επιστημόνων
Στις 22 Σεπτεμβρίου 2025, το Υπουργείο Υγείας και Κοινωνικών Υπηρεσιών των ΗΠΑ (HHS) ανακοίνωσε ότι η αυξητική τάση του παιδικού αυτισμού συνδέεται με τη χρήση ακεταμινοφαίνης (παρακεταμόλης) κατά την εγκυμοσύνη. Ως αποτέλεσμα, οι κατασκευαστές θα είναι υποχρεωμένοι να προσθέτουν προειδοποιητική ετικέτα ασφαλείας στις συσκευασίες των προϊόντων τους. Ο επίτροπος της FDA, Δρ Marty Makary, υπογράμμισε ότι η υπηρεσία «λαμβάνει μέτρα για να ενημερώσει γονείς και γιατρούς σχετικά με τους πιθανούς κινδύνους».
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | “Φονικά” μακαρόνια: Τέσσερις νεκροί και δεκάδες νοσηλείες από ζυμαρικά ιδιωτικής ετικέτας μεγάλων σουπερμάρκετ
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Γιατρός του Harvard δεν τρώει ποτέ αυτό το δημοφιλές φρούτο, γιατί επηρεάζει αρνητικά το έντερο
Η Kenvue, παραγωγός εταιρεία της Tylenol, αντέδρασε τονίζοντας ότι δεν υπάρχουν επαρκή επιστημονικά δεδομένα για μια τέτοια συσχέτιση. Όπως ανέφερε σε δήλωσή της, «αξιόπιστες μελέτες δείχνουν σαφώς ότι η ακεταμινοφαίνη δεν προκαλεί αυτισμό».
Μια ανασκόπηση του 2025 στο Environmental Health εξέτασε 47 μελέτες και κατέληξε ότι υπάρχουν επαρκή στοιχεία που συνδέουν τη λήψη ακεταμινοφαίνης στην εγκυμοσύνη με την πιθανότητα διάγνωσης αυτισμού. Αντίστοιχα, έρευνα του 2020 στο JAMA Psychiatry μελέτησε 996 ιατρικούς φακέλους και βρήκε αυξημένο κίνδυνο όχι μόνο για αυτισμό αλλά και για διαταραχές όπως η ADHD.
Μελέτες που αμφισβητούν τη σχέση
Άλλοι επιστήμονες δεν θεωρούν τα στοιχεία αρκετά ισχυρά. Έρευνα του 2024 στο JAMA που εξέτασε περισσότερα από δύο εκατομμύρια παιδιά δεν βρήκε ισχυρή συσχέτιση. Ο επιδημιολόγος Viktor Ahlqvist τόνισε στο Nature ότι τέτοιοι ισχυρισμοί μπορεί να οδηγήσουν σε άδικο στιγματισμό των μητέρων. Αντίστοιχα, μελέτη του 2025 στο Paediatric and Perinatal Epidemiology, βασισμένη σε 200.000 παιδιά, δεν βρήκε αποδείξεις ότι η έκθεση σε ακεταμινοφαίνη προκαλεί αυτισμό.
Η Alycia Halladay, επικεφαλής επιστημονική σύμβουλος του Ιδρύματος Επιστήμης για τον Αυτισμό, δήλωσε στο PBS ότι «οι μέχρι σήμερα μελέτες δεν στηρίζουν την άποψη ότι το Tylenol προκαλεί αυτισμό». Παρά τις επιστημονικές ενστάσεις, η αγορά αντέδρασε έντονα, με τις μετοχές της Kenvue να καταγράφουν πτώση 7% μετά την ανακοίνωση του Λευκού Οίκου.
Νέα προοπτική στην έγκαιρη διάγνωση
Η διαταραχή του αυτιστικού φάσματος (ASD) μπορεί να εκδηλωθεί με δυσκολίες επικοινωνίας, κοινωνικοποίησης και επαναλαμβανόμενες συμπεριφορές, με τα πρώτα σημάδια να εμφανίζονται ήδη πριν το πρώτο έτος ζωής. Σύμφωνα με το Εθνικό Ινστιτούτο Παιδικής Υγείας και Ανθρώπινης Ανάπτυξης (NICHD), η έγκαιρη διάγνωση και παρέμβαση, ιδίως στην προσχολική ηλικία, παίζει κρίσιμο ρόλο στην ανάπτυξη του παιδιού.
Σε αυτό το πλαίσιο, μια μελέτη της Ιατρικής Σχολής του Χάρβαρντ ανέδειξε μια πιθανή νέα μέθοδο πρόβλεψης. Οι ερευνητές εξέτασαν μαγνητικές τομογραφίες 39 εμβρύων και διαπίστωσαν ότι όσα παιδιά διαγνώστηκαν αργότερα με αυτισμό είχαν μεγαλύτερο φλοιό της νήσου, περιοχή του εγκεφάλου που σχετίζεται με την αυτογνωσία, την ενσυναίσθηση και τη λήψη αποφάσεων.
Η αναπληρώτρια καθηγήτρια ψυχιατρικής Carissa Cascio από το Πανεπιστήμιο Vanderbilt σχολίασε ότι αν το εύρημα επιβεβαιωθεί, θα μπορούσε να οδηγήσει σε νέες στρατηγικές έγκαιρης παρέμβασης και καλύτερη κατανόηση των μηχανισμών του αυτισμού.
