Αλλαγές στη διατροφή για μόλις έξι ημέρες επηρεάζουν λιπαρά οξέα ζωτικά για την ανάπτυξη του εγκεφάλου των βρεφών
Μια ελεγχόμενη διατροφική δοκιμή από το Πανεπιστήμιο του Τέξας στο Ώστιν, δημοσιευμένη στο The American Journal of Clinical Nutrition, κατέδειξε ότι η αντικατάσταση του μοσχαρίσιου κρέατος με φυτικά υποκατάστατα κρέατος από θηλάζουσες μητέρες οδηγεί σε σημαντικές μεταβολές στη σύσταση των λιπαρών οξέων του μητρικού γάλακτος μέσα σε μόλις έξι ημέρες. Τα ευρήματα αμφισβητούν την αντίληψη ότι τα φυτικά υποκατάστατα προσφέρουν θρεπτική ισοδυναμία με τα ολόκληρα τρόφιμα που καλούνται να αντικαταστήσουν.
Στη δοκιμή συμμετείχαν 17 θηλάζουσες γυναίκες, οι οποίες κατανάλωναν καθημερινά 340 γραμμάρια είτε μοσχαρίσιο κρέας είτε ένα κοινό φυτικό υποκατάστατο. Αν και οι δύο επιλογές είχαν αντίστοιχη ποσότητα συνολικού λίπους σύμφωνα με τις διατροφικές ετικέτες, ο τύπος των λιπαρών οξέων διέφερε σημαντικά, καθώς το φυτικό προϊόν βασιζόταν κυρίως σε επεξεργασμένο λάδι καρύδας, ενώ το βόειο κρέας παρείχε λιπαρά οξέα μακρύτερης αλυσίδας, όπως το αραχιδονικό οξύ, στοιχείο που δεν βρίσκεται σε φυτικές πηγές.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Είναι ο καφές τόσο «αθώος» όσο πιστεύουμε; Νέα έρευνα για την παρουσία τοξικού μολύβδου
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλείται μέλι για λόγους ασφάλειας – Σοβαρή αστοχία ενέχει κίνδυνο υγείας
Το αραχιδονικό οξύ, ζωτικής σημασίας για την ανάπτυξη του εγκεφάλου και την ανοσολογική λειτουργία των βρεφών, μειώθηκε κατά 15% στο μητρικό γάλα των συμμετεχουσών που κατανάλωναν φυτικά μπιφτέκια. Η συγκέντρωσή του έπεσε από 0,41% σε 0,35% των συνολικών λιπαρών οξέων του γάλακτος, παρά το ότι το συγκεκριμένο μόριο συνήθως δεν επηρεάζεται εύκολα από αλλαγές στη διατροφή των ενηλίκων.
Την ίδια στιγμή, το λαυρικό οξύ (κορεσμένο λίπος που προέρχεται από το λάδι καρύδας) υπερδιπλασιάστηκε, εκτοξεύοντας το ποσοστό του στο μητρικό γάλα από 4,47% σε 9,32%. Μειώσεις σημειώθηκαν επίσης στο παλμιτικό και στο στεατικό οξύ, ενώ τα συνολικά κορεσμένα λιπαρά αυξήθηκαν από 34,75% σε 35,75%.
Επιπτώσεις και περιορισμοί της έρευνας
Ο προσεκτικός σχεδιασμός της μελέτης, με σταθεροποίηση όλων των άλλων γευμάτων και διπλά τυφλή διαδικασία στην ανάλυση, ενίσχυσε την ακρίβεια των ευρημάτων, απομονώνοντας την επίδραση των φυτικών υποκατάστατων. Το μοσχαρίσιο κρέας παρείχε περίπου 285 mg αραχιδονικού οξέος την ημέρα, ποσότητα που προηγούμενες μελέτες έχουν συνδέσει με υψηλότερα επίπεδα του λιπαρού στο μητρικό γάλα.
Τα φυτικά υποκατάστατα κρέατος που χρησιμοποιήθηκαν ανήκουν στην κατηγορία των υπερ-επεξεργασμένων τροφίμων, βασισμένων σε βιομηχανικές μεθόδους και εξευγενισμένα λίπη, σε αντίθεση με τα ολόκληρα φυτικά τρόφιμα όπως όσπρια και δημητριακά.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Σε ελληνικά ράφια επικίνδυνο μπαχαρικό με ουσία που συνδέεται με καρκίνο και βλάβες στο ήπαρ – Δείτε μάρκα, εταιρεία και φωτογραφία
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τροφικές δηλητηριάσεις από μολυσμένο τυρί – Ανακλήθηκε πάνω από 1,5 τόνος προϊόντων τυροκομικής μονάδας
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι δεν μελετήθηκαν οι επιπτώσεις στα βρέφη, συνεπώς οι μακροπρόθεσμες συνέπειες παραμένουν άγνωστες. Τονίζουν ότι τα ευρήματα δεν πρέπει να ερμηνευθούν ως σύσταση υπέρ ή κατά των φυτικών υποκατάστατων κρέατος, αλλά ως ένδειξη ότι τρόφιμα με παρόμοιες ετικέτες μπορεί να έχουν πολύ διαφορετικές θρεπτικές επιδράσεις στο μητρικό γάλα. Αυτό έχει ιδιαίτερη σημασία κατά τους πρώτους μήνες ζωής, όταν το λίπος του μητρικού γάλακτος παρέχει σχεδόν το ήμισυ της συνολικής ενέργειας του βρέφους.