Η επιστήμη βρήκε μια απάντηση που δεν αφορά μόνο τις θερμίδες
Η διαλειμματική νηστεία συζητείται κυρίως ως εργαλείο απώλειας βάρους, αλλά μια μελέτη που δημοσιεύτηκε στο Frontiers in Cellular and Infection Microbiology προσφέρει μια πολύ διαφορετική οπτική. Η απώλεια βάρους μπορεί να συνοδεύεται από συντονισμένες αλλαγές στο εντερικό μικροβίωμα και στη λειτουργία του εγκεφάλου, δημιουργώντας ένα σύστημα αμφίδρομης επικοινωνίας που επηρεάζει την όρεξη, τις λιγούρες και την ικανότητα αυτοελέγχου απέναντι στο φαγητό. Αυτό μπορεί να εξηγεί γιατί η ίδια δίαιτα δεν λειτουργεί εξίσου για όλους.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τηλεκοντρόλ στο ψυγείο: Ένα ασυνήθιστο σημάδι άνοιας που οι περισσότεροι δεν αναγνωρίζουν
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ιχθυέλαιο: Νέα έρευνα εξηγεί γιατί τα ωμέγα-3 μπορεί να βοηθούν και σε ασθενείς που δεν είναι παχύσαρκοι
Η μελέτη συμπεριέλαβε 25 παχύσαρκους ενήλικες στην Κίνα με μέση ηλικία περίπου 27 ετών και δείκτη μάζας σώματος μεταξύ 28 και 45. Η παρέμβαση χωρίστηκε σε δύο φάσεις. Στην πρώτη, 32 ημερών, οι συμμετέχοντες λάμβαναν γεύματα σχεδιασμένα από διαιτολόγο με σταδιακή μείωση θερμίδων έως το ένα τέταρτο των βασικών ενεργειακών αναγκών. Στη δεύτερη, 30 ημερών, ακολουθούσαν λίστα συνιστώμενων τροφίμων με 500 θερμίδες ημερησίως για γυναίκες και 600 για άνδρες. Στο τέλος, οι συμμετέχοντες είχαν χάσει κατά μέσο όρο 7,6 κιλά, ισοδύναμο με 7,8% του αρχικού σωματικού βάρους, με ταυτόχρονη μείωση αρτηριακής πίεσης, σακχάρου νηστείας, χοληστερόλης και ηπατικών ενζύμων.
Τι άλλαξε στον εγκέφαλο και στο έντερο
Οι ερευνητές χρησιμοποίησαν fMRI για να εξετάσουν τη δραστηριότητα εγκεφαλικών περιοχών που σχετίζονται με όρεξη, συναίσθημα, προσοχή, μάθηση, αναστολή και ανταμοιβή, και μεταγονιδιωματική ανάλυση κοπράνων για να μετρήσουν τη σύνθεση του μικροβιώματος. Στο επίπεδο του εγκεφάλου παρατηρήθηκε μειωμένη δραστηριότητα σε περιοχές που εμπλέκονται στη συμπεριφορά εθισμού και στην επιθυμία για φαγητό. Στο εντερικό μικροβίωμα αυξήθηκε σημαντικά η παρουσία ωφέλιμων βακτηρίων όπως Faecalibacterium prausnitzii και Parabacteroides distasonis, ενώ μειώθηκε η Escherichia coli. Το πιο εντυπωσιακό εύρημα ήταν ότι συγκεκριμένα βακτήρια συσχετίστηκαν με δραστηριότητα σε συγκεκριμένες εγκεφαλικές περιοχές. Η αφθονία της E. coli και άλλων βακτηρίων συνδέθηκε αρνητικά με εγκεφαλικές περιοχές που σχετίζονται με τη βούληση και τον εκτελεστικό έλεγχο, ενώ άλλα βακτήρια συνδέθηκαν θετικά με περιοχές που ελέγχουν την προσοχή και τη μάθηση.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ποια λιπαρά τρόφιμα μειώνουν την αρτηριακή πίεση και ποια την ανεβάζουν
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | EFSA: Ασφαλής για συσκευασίες τροφίμων η νέα ουσία σταθεροποίησης πολυπροπυλενίου με τέσσερις συγκεκριμένες προϋποθέσεις
Η αμφίδρομη επικοινωνία εντέρου-εγκεφάλου
«Το εντερικό μικροβίωμα επικοινωνεί με τον εγκέφαλο με σύνθετο, αμφίδρομο τρόπο. Το μικροβίωμα παράγει νευροδιαβιβαστές και νευροτοξίνες που φτάνουν στον εγκέφαλο μέσω νεύρων και της κυκλοφορίας. Αντίστροφα, ο εγκέφαλος ελέγχει τη διατροφική συμπεριφορά, ενώ τα θρεπτικά συστατικά από τη διατροφή μας αλλάζουν τη σύνθεση του εντερικού μικροβιώματος», εξήγησε ο συν-συγγραφέας Dr. Xiaoning Wang. Η μελέτη δεν μπορεί να αποδείξει αιτιώδη σχέση, δηλαδή αν τα βακτήρια οδηγούν τις εγκεφαλικές αλλαγές ή το αντίστροφο, αλλά υποδηλώνει ότι η επιτυχής απώλεια βάρους μπορεί να απαιτεί συντονισμένη μεταβολή σε ολόκληρο αυτό το σύστημα και όχι μόνο μείωση θερμίδων. Συστηματική ανασκόπηση του 2024 επιβεβαίωσε ότι η διαλειμματική νηστεία επηρεάζει τη μικροβιακή ποικιλομορφία και σύνθεση, αν και τα αποτελέσματα ποικίλουν μεταξύ μελετών, ενώ κλινική μελέτη του 2024 που συνδύασε διαλειμματική νηστεία με πρωτεϊνική ισορροπία γευμάτων έδειξε μεγαλύτερη απώλεια βάρους και πιο έντονες αλλαγές στο μικροβίωμα σε σύγκριση με συνεχή περιορισμό θερμίδων.