Αναλυτικά οι παράγοντες που επηρεάζουν την πρόοδο ή την αναστροφή
Η συστηματική σωματική άσκηση για περισσότερα από 150 λεπτά την εβδομάδα φαίνεται να συμβάλλει ουσιαστικά στην αναχαίτιση της εξέλιξης του προδιαβήτη σε διαβήτη τύπου 2, σύμφωνα με πρόσφατη μελέτη που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό Cardiovascular Diabetology – Endocrinology Reports. Τα ευρήματα προσθέτουν επιστημονική τεκμηρίωση στην άποψη ότι ο τρόπος ζωής μπορεί να παίξει καθοριστικό ρόλο στη διαχείριση μεταβολικών διαταραχών.
Ο διαβήτης τύπου 2 είναι μια χρόνια νόσος με σημαντικές επιπτώσεις στην υγεία, καθώς σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο για καρδιαγγειακές παθήσεις και νεφρική ανεπάρκεια. Ο προδιαβήτης, ως ενδιάμεση μεταβολική κατάσταση, χαρακτηρίζεται από υψηλότερα του φυσιολογικού επίπεδα γλυκόζης αίματος, χωρίς όμως να αγγίζουν τα διαγνωστικά όρια του διαβήτη. Η αναγνώρισή του αποτελεί μια ευκαιρία παρέμβασης πριν η νόσος εξελιχθεί πλήρως.
Η μελέτη πραγματοποιήθηκε σε ένα κέντρο παραπομπής στο Cali της Κολομβίας, σε δείγμα 130 ενηλίκων με προδιαβήτη που συμμετείχαν σε πρόγραμμα παρακολούθησης καρδιαγγειακού κινδύνου από το 2019 έως το 2023. Οι συμμετέχοντες υποβάλλονταν κάθε τρεις μήνες σε αξιολογήσεις από ομάδα ειδικών, μεταξύ των οποίων γιατροί, διατροφολόγοι, ψυχολόγοι και φυσιοθεραπευτές. Η φυσική τους δραστηριότητα καταγράφηκε με χρήση του Διεθνούς Ερωτηματολογίου Σωματικής Δραστηριότητας (IPAQ), ενώ η διατροφή προσαρμόστηκε στις ανάγκες του κάθε ατόμου, με στόχο απώλεια βάρους της τάξεως του 7%.
Κατά την ετήσια παρακολούθηση, το 21,5% των συμμετεχόντων επέστρεψε σε φυσιολογικά επίπεδα σακχάρου, ενώ στο 13,8% η κατάσταση εξελίχθηκε σε διαβήτη τύπου 2. Η πλειονότητα (64,6%) παρέμεινε σε προδιαβητικό στάδιο. Στην αρχική ανάλυση, η ηλικία, ο δείκτης μάζας σώματος και η γλυκοζυλιωμένη αιμοσφαιρίνη φάνηκαν να επηρεάζουν την πιθανότητα επανόδου σε φυσιολογική γλυκαιμία, ωστόσο στη στατιστική επεξεργασία που έλαβε υπόψη πολλαπλούς παράγοντες, μόνο ο ΔΜΣ και η HbA1c παρέμειναν σημαντικοί. Συγκεκριμένα, τα υπέρβαρα άτομα και εκείνα με HbA1c πάνω από 6% είχαν πολύ μικρότερες πιθανότητες να επιστρέψουν σε νορμογλυκαιμία.
Η άσκηση για τουλάχιστον 150 λεπτά την εβδομάδα φάνηκε να τετραπλασιάζει την πιθανότητα αναστροφής του προδιαβήτη. Αντίθετα, τα υψηλά επίπεδα HbA1c και ο αυξημένος ΔΜΣ μείωναν αισθητά την πιθανότητα αυτή. Η μελέτη εξέτασε επίσης τον δείκτη γλυκόζης προς τριγλυκερίδια, ως ένδειξη ινσουλινοαντίστασης, καταλήγοντας στο ότι όσο υψηλότερος είναι ο δείκτης, τόσο μειώνεται η πιθανότητα επανόδου.
Η δομημένη παρακολούθηση, η εκπαίδευση στη σωστή διατροφή και τη σωματική δραστηριότητα, καθώς και η ψυχολογική υποστήριξη, μπορούν να συμβάλουν στην αναστροφή της κατάστασης και να αποτρέψουν τη μακροχρόνια επιβάρυνση της δημόσιας υγείας. Η HbA1c, δείκτης μέσου γλυκαιμικού ελέγχου τριμήνου, θεωρείται πιο αξιόπιστος από τη γλυκόζη νηστείας και χρησιμοποιήθηκε ως βασικό κριτήριο για την αναγνώριση της νορμογλυκαιμίας (HbA1c <5,7%).