Η λιπώδης νόσος του ήπατος συνδέεται συχνά με την παχυσαρκία και τις μεταβολικές διαταραχές, όμως ένα σημαντικό ποσοστό ανθρώπων εμφανίζει σοβαρή ηπατική νόσο χωρίς να έχει υψηλό δείκτη μάζας σώματος. Η μορφή αυτή, που περιγράφεται ως «lean MASH», δηλαδή μεταβολική στεατοηπατίτιδα σε άτομα χωρίς παχυσαρκία, παραμένει λιγότερο κατανοητή από την αντίστοιχη νόσο που συνδέεται με την παχυσαρκία. Νέα μελέτη ερευνητών από το Duke-NUS Medical School στη Σιγκαπούρη δείχνει ότι η υπερβολική πρόσληψη αλατιού μπορεί να επηρεάζει τον μεταβολισμό του ήπατος και να ενεργοποιεί φλεγμονώδεις μηχανισμούς, δημιουργώντας ένα διαφορετικό πρότυπο ηπατικής βλάβης.
Για να μελετήσουν τη lean MASH, οι ερευνητές δημιούργησαν ένα νέο μοντέλο σε ποντίκια. Τα ζώα ακολούθησαν διατροφή που προκαλεί MASH και στη συνέχεια έλαβαν επιπλέον αλάτι. Το αποτέλεσμα ήταν διαφορετικό από εκείνο που παρατηρήθηκε στα ποντίκια που ανέπτυξαν την κλασική, παχυσαρκία-σχετιζόμενη μορφή της νόσου. Η υψηλή πρόσληψη αλατιού οδήγησε σε μικρότερη συσσώρευση λίπους στο ήπαρ, αλλά ταυτόχρονα προκάλεσε έντονη φλεγμονή και ίνωση. Με άλλα λόγια, το ήπαρ των ζώων είχε λιγότερη στεάτωση, χωρίς αυτό να σημαίνει ότι ήταν σε καλύτερη κατάσταση. Αντίθετα, η φλεγμονώδης και ινωτική βλάβη παρέμενε σοβαρή. Το συγκεκριμένο εύρημα έχει ιδιαίτερη σημασία επειδή δείχνει ότι η ποσότητα λίπους στο ήπαρ δεν αποτυπώνει από μόνη της όλο το φάσμα της βλάβης που μπορεί να προκαλέσει η MASH. Η MASH αποτελεί προοδευτική μορφή ηπατικής νόσου, κατά την οποία η φλεγμονή μπορεί να οδηγήσει σε ουλοποίηση του ήπατος και, σε προχωρημένα στάδια, σε κίρρωση ή καρκίνο του ήπατος. Η νέα μελέτη επομένως επιχειρεί να εξηγήσει γιατί ορισμένοι άνθρωποι με φυσιολογικό βάρος μπορούν να εμφανίσουν σημαντική ηπατική βλάβη παρά το γεγονός ότι δεν παρουσιάζουν την έντονη συσσώρευση λίπους που χαρακτηρίζει άλλες μορφές της νόσου.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Γιατί οι μύες μας γίνονται πιο αδύναμοι όσο μεγαλώνουμε;
Τι αλλάζει το αλάτι στο ήπαρ
Η ανάλυση έδειξε ότι το αλάτι δεν λειτουργεί απλώς αυξάνοντας τη συσσώρευση λίπους. Αντίθετα, ενίσχυσε την οξείδωση των λιπαρών οξέων στο ήπαρ και αύξησε τη δραστηριότητα του κύκλου της ουρίας, ενώ παράλληλα συνδέθηκε με αλλαγές στην υπομικροποίηση της πρωτεΐνης EIF5A, μια διαδικασία που σχετίζεται με τη λειτουργία και τη σύνθεση πρωτεϊνών. Ταυτόχρονα, η ανάλυση μεμονωμένων κυττάρων έδειξε ότι η υψηλή πρόσληψη αλατιού συνδέθηκε με προφλεγμονώδεις αποκρίσεις σε υποπληθυσμούς ανοσολογικών κυττάρων του ήπατος. Αυτή η συνύπαρξη είναι ένα από τα σημαντικότερα ευρήματα της μελέτης. Ενώ ο μεταβολισμός του λίπους στο ήπαρ φαινόταν σε ορισμένα σημεία να βελτιώνεται, το ανοσολογικό περιβάλλον μετατοπιζόταν προς μια κατάσταση που ευνοούσε τη φλεγμονή και την ίνωση.
Οι ερευνητές υποστηρίζουν έτσι ότι η lean MASH δεν είναι απλώς η ίδια νόσος που εμφανίζεται σε έναν άνθρωπο με χαμηλότερο βάρος. Οι βιολογικοί μηχανισμοί μπορεί να διαφέρουν ουσιαστικά. Αυτό θα μπορούσε να έχει σημασία και για την ανάπτυξη θεραπειών, καθώς μια θεραπευτική προσέγγιση που στοχεύει κυρίως την παχυσαρκία ή τη συσσώρευση λίπους ενδέχεται να μην αντιμετωπίζει τους μηχανισμούς που κυριαρχούν στη lean MASH.
Γιατί χρειάζεται προσοχή στην ερμηνεία
Το εύρημα είναι σημαντικό για την έρευνα της ηπατικής νόσου, αλλά δεν σημαίνει ότι έχει αποδειχθεί πως η κατανάλωση αλατιού προκαλεί lean MASH στους ανθρώπους. Η συγκεκριμένη εργασία είναι προκλινική και βασίζεται σε πειράματα σε ποντίκια. Δεν εξετάστηκε μια ομάδα ανθρώπων με διαφορετική πρόσληψη αλατιού ώστε να διαπιστωθεί εάν το ίδιο μονοπάτι οδηγεί σε ανάπτυξη MASH. Η αξία της μελέτης βρίσκεται κυρίως στο νέο μοντέλο που δημιούργησαν οι ερευνητές. Με αυτό μπορούν πλέον να αναζητήσουν πρώιμους βιοδείκτες της lean MASH και να εξετάσουν ουσίες που ενδέχεται να μπλοκάρουν επιλεκτικά τις φλεγμονώδεις οδούς που ενεργοποιούνται από την υψηλή πρόσληψη αλατιού. Η ομάδα επισημαίνει επίσης ότι η MASH δεν αφορά μόνο το ήπαρ, καθώς τα καρδιαγγειακά νοσήματα αποτελούν σημαντική αιτία θανάτου σε ασθενείς με τη νόσο.
Η μελέτη δεν αλλάζει τις ήδη τεκμηριωμένες συστάσεις για περιορισμό της υπερβολικής πρόσληψης νατρίου, αλλά προσθέτει έναν πιθανό νέο μηχανισμό που αξίζει να διερευνηθεί. Το επόμενο βήμα είναι να διαπιστωθεί εάν οι μεταβολικές και ανοσολογικές αλλαγές που παρατηρήθηκαν στα ποντίκια εμφανίζονται και σε ανθρώπους με lean MASH και εάν η πρόσληψη αλατιού αποτελεί πράγματι έναν από τους παράγοντες που συμβάλλουν στην ανάπτυξή της.
Η έρευνα δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Molecular Metabolism.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Το παράσιτο που προκάλεσε ακατάσχετη διάρροια και αφυδάτωση σε χιλιάδες πολίτες στις ΗΠΑ εντοπίστηκε και στην Ιταλία – Αρρώστησε γυναίκα χωρίς ταξίδι στο εξωτερικό
- 30 άτομα με συμπτώματα τροφικής δηλητηρίασης μετά από δεξίωση γάμου σε ξενοδοχείο – Δέσμευση τροφίμων, πρόστιμο και αναστολή λειτουργίας
- Λουκέτο σε ιδιωτική κλινική στη Θεσσαλονίκη: Έκαναν χημειοθεραπείες σε ασθενείς χωρίς διάγνωση κακοήθειας – Τα ευρήματα της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας
- Πλαίσιο: Πρόστιμο 2.500 ευρώ για υπερτιμολόγηση στο ταμείο και ελλιπείς αναγραφές τιμών
- Κάρυ: Επικίνδυνα φυτοφάρμακα και απολυμαντικά στις περισσότερες μάρκες της αγοράς που εξετάστηκαν
- Μπλόκο σε καμπάνια κλινικής στα social που υποστήριζε ότι θεραπεύει τον αυτισμό στα παιδιά με βλαστοκύτταρα (βίντεο)
- Lidl: Τα προϊόντα που απαγορεύεται πλέον να πουλάει με δικαστική απόφαση – Ημερήσιο πρόστιμο 5.000 ευρώ
