Τα φυτοφάρμακα που εγείρουν φόβους για την υγεία σύμφωνα με την ευρωπαϊκή μη κυβερνητική οργάνωση PAN Europe
Η συζήτηση γύρω από τους κινδύνους των φυτοφαρμάκων για τη δημόσια υγεία επικεντρώνεται συχνά στη γλυφοσάτη, ωστόσο περιβαλλοντικές οργανώσεις επισημαίνουν ότι δεν πρόκειται για τη μοναδική δραστική ουσία που εγείρει ανησυχίες. Σύμφωνα με την ευρωπαϊκή μη κυβερνητική οργάνωση PAN Europe (Pesticide Action Network Europe), συνολικά δεκαπέντε φυτοπροστατευτικές ουσίες που εξακολουθούν να είναι εγκεκριμένες στην Ευρωπαϊκή Ένωση έχουν ταξινομηθεί ως ύποπτες για καρκινογόνο δράση και θα έπρεπε να επανεξεταστούν από τις αρμόδιες αρχές.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Δημοφιλή ζυμαρικά πίσω από ευρωπαϊκή επιδημία σαλμονέλας – Η μάρκα που πιθανώς εμπλέκεται, πωλείται και στην Ελλάδα (φωτογραφία)
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μολύβια ματιών: Οι πασίγνωστες μάρκες που «κόπηκαν» σε εργαστηριακό τεστ λόγω παρουσίας νικελίου και σιλικόνης
Η οργάνωση υποστηρίζει ότι οι συγκεκριμένες ουσίες ανήκουν στην κατηγορία των «ύποπτων καρκινογόνων» για τον άνθρωπο, με βάση τις διαθέσιμες τοξικολογικές αξιολογήσεις. Παράλληλα, ορισμένες από αυτές χαρακτηρίζονται και από ιδιότητες που σχετίζονται με την περιβαλλοντική τους συμπεριφορά, όπως η ανθεκτικότητα στο περιβάλλον, η βιοσυσσώρευση στους οργανισμούς και η τοξικότητα, γνωστές συνολικά ως ιδιότητες PBT (Persistent, Bioaccumulative and Toxic).
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πασίγνωστη κολόνια με τοξική ουσία: Από τον ΕΟΦ στο ευρωπαϊκό Safety Gate μετά από 8 μήνες
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μπορεί κάποιος να πεθάνει από δυσανεξία στη λακτόζη;
Στη λίστα που δημοσιοποίησε η PAN Europe περιλαμβάνονται οι δραστικές ουσίες aclonifen, amisulbrom, bupirimate, captan, chlorotoluron, folpet, forchlorfenuron, imazalil (γνωστό και ως enilconazole), kresoxim-methyl, lenacil, metazachlor, pirimicarb, propyzamide, proquinazid και quizalofop-P-tefuryl. Η οργάνωση ζητεί τη σταδιακή απαγόρευση των συγκεκριμένων ουσιών στο πλαίσιο μιας ευρύτερης στρατηγικής μείωσης της χρήσης συνθετικών φυτοφαρμάκων στην ευρωπαϊκή γεωργία.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Δίαιτες υψηλής πρωτεΐνης: Τι υπόσχεται η βιομηχανία τροφίμων και τι λέει η επιστήμη
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πόσες ώρες ύπνου χρειάζεσαι πραγματικά για να γερνάς πιο αργά; Το εύρημα νέας μελέτης που ανατρέπει τον κανόνα των 8 ωρών
Ιδιαίτερη αναφορά γίνεται στη γλυφοσάτη, η οποία παραμένει στο επίκεντρο της επιστημονικής και πολιτικής αντιπαράθεσης. Σύμφωνα με προκαταρκτικά στοιχεία του Global Glyphosate Study, ερευνητικού προγράμματος που συντονίζεται από το Ινστιτούτο Ramazzini της Μπολόνια υπό την επιστημονική διεύθυνση του Daniele Mandrioli, σε πειραματόζωα παρατηρήθηκε αυξημένη εμφάνιση ορισμένων σπάνιων κακοηθειών και πρώιμη θνησιμότητα. Τα αποτελέσματα αυτά αφορούν μελέτες σε ζώα και η αξιολόγησή τους από τις αρμόδιες ρυθμιστικές αρχές συνεχίζεται.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Νέος συναγερμός για μολυσμένα μωρομάντηλα – Ανάκληση-μαμούθ λόγω ανίχνευσης επικίνδυνων βακτηρίων
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πώς να αφαιρέσετε γρατζουνιές από τα παπούτσια και να τα κάνετε να φαίνονται σαν καινούργια
Η PAN Europe επισημαίνει επίσης την περίπτωση του captan, ενός ευρέως χρησιμοποιούμενου μυκητοκτόνου που, σύμφωνα με την οργάνωση, συνδέεται με ανησυχίες σχετικά με πιθανές επιπτώσεις στην ανθρώπινη υγεία και τη γονιμότητα. Παράλληλα, υπογραμμίζει ότι ορισμένα προϊόντα αποδόμησης της ουσίας στο νερό ενδέχεται να διατηρούν τοξικές ιδιότητες.
Ανάλογες ανησυχίες εκφράζονται και για το folpet, ένα ακόμη μυκητοκτόνο που χρησιμοποιείται ευρέως σε καλλιέργειες. Περιβαλλοντικές οργανώσεις και ορισμένες επιστημονικές μελέτες έχουν εξετάσει πιθανές συσχετίσεις της έκθεσης στην ουσία με σοβαρές παθήσεις, μεταξύ των οποίων ο καρκίνος και νευροεκφυλιστικές διαταραχές. Ωστόσο, οι επιστημονικές αξιολογήσεις παραμένουν αντικείμενο συζήτησης και περαιτέρω έρευνας.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πώς να κόψετε εύκολα ένα καρπούζι (βίντεο)
Ξεχωριστό ενδιαφέρον παρουσιάζει και το imazalil, μυκητοκτόνο που χρησιμοποιείται κυρίως μετά τη συγκομιδή για την προστασία των φρούτων από μούχλα και αλλοιώσεις κατά τη μεταφορά και αποθήκευση. Η ουσία συναντάται συχνά στα εσπεριδοειδή, γι’ αυτό και στις συσκευασίες αναγράφεται η προειδοποίηση ότι η φλούδα δεν προορίζεται για κατανάλωση όταν έχει υποστεί σχετική επεξεργασία. Ορισμένες πειραματικές μελέτες έχουν εξετάσει πιθανή σύνδεση της μακροχρόνιας έκθεσης στο imazalil με αυξημένο κίνδυνο εμφάνισης όγκων σε ζώα εργαστηρίου, χωρίς αυτό να συνεπάγεται αυτομάτως αντίστοιχο κίνδυνο για τον άνθρωπο.
Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή και οι αρμόδιες ευρωπαϊκές αρχές αξιολογούν περιοδικά τις δραστικές ουσίες που χρησιμοποιούνται στη γεωργία, λαμβάνοντας υπόψη νέα επιστημονικά δεδομένα. Η αντιπαράθεση μεταξύ περιβαλλοντικών οργανώσεων, επιστημονικών φορέων και ρυθμιστικών αρχών αναμένεται να συνεχιστεί, καθώς η Ευρώπη αναζητά την ισορροπία ανάμεσα στην αγροτική παραγωγή, την προστασία του περιβάλλοντος και τη διασφάλιση της δημόσιας υγείας.