Επιστημονική μελέτη εξετάζει την παρουσία βαρέων μετάλλων στην καλλιέργεια και στην αλυσίδα διάθεσης αβοκάντο
Τα αβοκάντο έχουν καθιερωθεί τα τελευταία χρόνια ως βασικό προϊόν της καθημερινής διατροφής, χάρη στη θρεπτική τους αξία και τη σύνδεσή τους με την υγιεινή διατροφή. Η αυξημένη ζήτηση στην ελληνική αγορά δεν καλύπτεται πλήρως από την εγχώρια παραγωγή, με αποτέλεσμα η Ελλάδα να εισάγει σημαντικές ποσότητες αβοκάντο από το εξωτερικό, μεταξύ άλλων και από το Περού, ώστε να καλύψει τις ανάγκες των καταναλωτών. Συνεπώς έχει ιδιαίτερη σημασία για τους Έλληνες καταναλωτές, η ασφάλεια των εισαγόμενων προϊόντων. Πρόσφατη επιστημονική μελέτη που δημοσιεύτηκε στο υψηλής αξιοπιστίας επιστημονικό περιοδικό Foods και διεξήχθη από περουβιανά και ευρωπαϊκά πανεπιστήμια εξετάζει σε βάθος την παρουσία βαρέων μετάλλων στα περουβιανά αβοκάντο και αξιολογεί κατά πόσο η κατανάλωσή τους συνιστά κίνδυνο για την υγεία και το περιβάλλον.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Βούτυρο ηλιόσπορου: Η υγιεινή εναλλακτική λύση στο φυστικοβούτυρο που κατακτά τα σχολικά γεύματα
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Θωρακίζεται η Ευρώπη απέναντι στις τροφιμογενείς νόσους: Σε λειτουργία τρία νέα Εργαστήρια Αναφοράς της ΕΕ
Το αβοκάντο αποτελεί ένα από τα ταχύτερα αναπτυσσόμενα αγροτικά προϊόντα παγκοσμίως. Η παγκόσμια παραγωγή του αναμένεται να ξεπεράσει τους 12 εκατομμύρια τόνους έως το 2030, υπερτριπλάσια σε σχέση με το 2010. Η διατροφική του αξία είναι υψηλή, καθώς περιέχει μονοακόρεστα λιπαρά οξέα, φυτικές ίνες, βιταμίνες και αντιοξειδωτικές ενώσεις, ενώ η τακτική κατανάλωσή του έχει συνδεθεί με βελτίωση των λιπιδίων του αίματος και μείωση του καρδιαγγειακού κινδύνου. Αυτά τα χαρακτηριστικά έχουν οδηγήσει σε σταθερή αύξηση της ζήτησης στις ευρωπαϊκές αγορές.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ελλάδα: Νέοι κανόνες για μέλι, χυμούς, μαρμελάδες και διατηρημένα γάλατα – Της Άννας Λεκατσά
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Το Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών τονίζει τα επιστημονικά κενά και τις αντιφάσεις στις νέες διατροφικές οδηγίες των Αμερικανών
Το Περού συγκαταλέγεται σήμερα στους μεγαλύτερους εξαγωγείς αβοκάντο παγκοσμίως. Το 2024 κατέλαβε τη δεύτερη θέση διεθνώς στις εξαγωγές φρέσκου αβοκάντο, με περισσότερους από 570.000 τόνους και αξία άνω του 1,2 δισ. δολαρίων. Η παραγωγή είναι διασκορπισμένη σε πολλές γεωγραφικές περιοχές της χώρας, από τις Άνδεις έως τις παράκτιες ζώνες, γεγονός που δημιουργεί σημαντικές διαφοροποιήσεις στις συνθήκες καλλιέργειας και στο περιβαλλοντικό αποτύπωμα.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Επείγουσα ανάκληση συσκευασιών με κατεψυγμένα Nuggets λόγω κινδύνου πνιγμού – Επηρεάζονται δύο μεγάλες αλυσίδες
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Σούπα με ουσία που μέσα σε μόλις 5 λεπτά προκαλεί συμπτώματα τροφικής δηλητηρίασης – Επείγουσα ανάκληση από σούπερ μάρκετ
Η συγκεκριμένη μελέτη εστίασε στην ανίχνευση έξι βαρέων μετάλλων: αρσενικό, κάδμιο, χρώμιο, υδράργυρο, νικέλιο και μόλυβδο τα οποία μπορούν, ανάλογα με τη μορφή και τη δόση έκθεσης, να προκαλέσουν βλάβες στο νευρικό σύστημα και την ανάπτυξη, στα νεφρά και το ήπαρ, στο καρδιαγγειακό και στο αίμα, να διαταράξουν το ορμονικό/αναπαραγωγικό σύστημα και το ανοσοποιητικό, ενώ αρκετά από αυτά συνδέονται επίσης με γονιδιοτοξικότητα και αυξημένο κίνδυνο καρκίνου. Τα στοιχεία αυτά επιλέχθηκαν επειδή είναι γνωστό ότι μπορούν να συσσωρευτούν στο έδαφος και στα φυτά, προερχόμενα είτε από φυσικές πηγές είτε από ανθρώπινες δραστηριότητες, όπως η εξόρυξη, η βιομηχανία και η χρήση λιπασμάτων και φυτοφαρμάκων. Στο Περού, όπου η μεταλλευτική δραστηριότητα είναι έντονη, η πιθανότητα παρουσίας τέτοιων στοιχείων στις αγροτικές εκτάσεις θεωρείται υπαρκτή.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Nutella: 40 κύβοι ζάχαρης μέσα σε ένα βαζάκι, δηλαδή στο μισό προϊόν! Τι καταγγέλει περιοδικό για την ασφάλεια καταναλωτών
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Το μεγάλο πλεονέκτημα των φοιτητών του Χαροκοπείου Πανεπιστημίου: Στην πρώτη γραμμή προστασίας της Δημόσιας Υγείας
Οι ερευνητές συνέλεξαν συνολικά 190 δείγματα εδάφους και καρπών αβοκάντο από οκτώ βασικές παραγωγικές περιοχές της χώρας σε διάστημα εννέα μηνών μέσα στο 2025. Τα δείγματα αναλύθηκαν με εξειδικευμένες εργαστηριακές μεθόδους υψηλής ακρίβειας, ώστε να προσδιοριστούν οι συγκεντρώσεις των μετάλλων τόσο στο έδαφος όσο και στο βρώσιμο μέρος του καρπού. Τα αποτελέσματα έδειξαν ότι στο έδαφος των καλλιεργειών υπήρχε σαφής διαφοροποίηση μεταξύ περιοχών, με ορισμένες να εμφανίζουν αυξημένες συγκεντρώσεις αρσενικού, μολύβδου ή υδραργύρου. Ωστόσο, όταν εξετάστηκε το ίδιο το αβοκάντο, οι συγκεντρώσεις ήταν αισθητά χαμηλότερες. Το χρώμιο δεν ανιχνεύθηκε καθόλου στον καρπό, ενώ το κάδμιο και το νικέλιο βρέθηκαν μόνο σε ίχνη. Ο μόλυβδος και ο υδράργυρος ανιχνεύθηκαν συχνότερα, αλλά σε επίπεδα που θεωρούνται χαμηλά.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Αποσύρεται υγρό πιάτων που προκαλεί εγκαύματα, βλάβες στα μάτια και αλλεργικές αντιδράσεις
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ζυμαρικά: Το συνηθισμένο λάθος που κάνουμε στο μαγείρεμα και επιβαρύνουμε την υγεία μας
Η αξιολόγηση των κινδύνων για την ανθρώπινη υγεία βασίστηκε σε υπολογισμούς ημερήσιας πρόσληψης, λαμβάνοντας υπόψη ρεαλιστικά επίπεδα κατανάλωσης. Οι δείκτες μη καρκινογόνου κινδύνου βρέθηκαν σημαντικά κάτω από τα όρια ανησυχίας για όλες τις περιοχές. Αντίστοιχα, ο εκτιμώμενος καρκινογόνος κίνδυνος από κάδμιο και μόλυβδο κυμάνθηκε σε επίπεδα που χαρακτηρίζονται χαμηλά έως αποδεκτά σύμφωνα με τα διεθνή πρότυπα.
Ένα κρίσιμο εύρημα της μελέτης αφορά τη λεγόμενη βιοσυσσώρευση, δηλαδή το κατά πόσο τα μέταλλα μεταφέρονται από το έδαφος στον καρπό. Οι δείκτες έδειξαν ότι το αβοκάντο έχει περιορισμένη ικανότητα να μεταφέρει τα περισσότερα από αυτά τα στοιχεία στο βρώσιμο μέρος του, γεγονός που λειτουργεί προστατευτικά για τον καταναλωτή. Με απλά λόγια, ακόμα και όταν το έδαφος περιέχει μέταλλα, αυτά δεν περνούν εύκολα στον καρπό.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Το απογευματινό σνακ που αυξάνει τον κίνδυνο άνοιας
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Σοβαρός κίνδυνος τραυματισμού και εγκαυμάτων από κούπα που πωλείται σε μεγάλη αλυσίδα – Σπάει μόλις γεμίζει υγρά!
Παρότι ορισμένες περιοχές του Περού εμφάνισαν υψηλότερες τιμές σε σχέση με άλλες, τα συνολικά συμπεράσματα της μελέτης δείχνουν ότι η κατανάλωση περουβιανών αβοκάντο δεν συνιστά ουσιαστικό κίνδυνο για την υγεία. Ωστόσο, οι επιστήμονες επισημαίνουν την ανάγκη για συνεχή έλεγχο και παρακολούθηση, ιδιαίτερα σε περιοχές με έντονη μεταλλευτική ή αγροχημική δραστηριότητα.
Για χώρες όπως η Ελλάδα, που εισάγουν αβοκάντο από το Περού προκειμένου να καλύψουν την αυξημένη ζήτηση, τα ευρήματα αυτά έχουν άμεσο ενδιαφέρον. Υποδηλώνουν ότι το προϊόν που φτάνει στο ράφι είναι, κατά γενικό κανόνα, ασφαλές, χωρίς αυτό να αναιρεί την ανάγκη για ελέγχους στις εισαγωγές και συμμόρφωση με τα ευρωπαϊκά όρια ασφάλειας. Η μελέτη καταλήγει στο ότι η ασφάλεια των αβοκάντο εξαρτάται όχι μόνο από το έδαφος, αλλά και από τις πρακτικές καλλιέργειας και τη συστηματική εποπτεία της εφοδιαστικής αλυσίδας.
Για να διαβάσετε ολόκληρη την επιστημονική ανάλυση πατήστε στον σύνδεσμο https://pmc.ncbi.nlm.nih.gov/articles/PMC12785639/