Σχεδόν ένας στους τέσσερις εφήβους στις ΗΠΑ παραγγέλνει φαγητό μέσω διαδικτυακών υπηρεσιών διανομής κατά τη διάρκεια του σχολικού ωραρίου, δημιουργώντας ένα νέο ζήτημα για τις πολιτικές διατροφής στα σχολεία. Η εθνική έρευνα, στην οποία συμμετείχαν 1.027 μαθητές ηλικίας 13 έως 17 ετών, δείχνει ότι οι εφαρμογές διανομής έχουν πλέον διευρύνει σημαντικά την πρόσβαση των μαθητών σε τρόφιμα που βρίσκονται έξω από το σχολικό περιβάλλον.
Η μελέτη δημοσιεύθηκε στο Journal of Medical Internet Research και πραγματοποιήθηκε με διαδικτυακή έρευνα τον Ιούλιο και τον Αύγουστο του 2025. Περίπου 25% των εφήβων δήλωσαν ότι χρησιμοποιούν, συχνά ή περιστασιακά, υπηρεσίες διανομής φαγητού μέσα στο σχολικό ωράριο, ενώ το ποσοστό αυξάνεται στο 49% όταν εξετάζεται η χρήση μετά το σχολείο. Το 72% ανέφερε ότι το σχολείο του δεν επιτρέπει τέτοιες παραγγελίες, γεγονός που δείχνει ότι η πρακτική ήδη υπάρχει ακόμη και σε ένα περιβάλλον όπου συχνά απαγορεύεται.
Τι παραγγέλνουν οι μαθητές
Οι επιλογές που καταγράφονται στην έρευνα προκαλούν ενδιαφέρον από πλευράς δημόσιας υγείας, καθώς το γρήγορο φαγητό ήταν μακράν η συχνότερη κατηγορία παραγγελιών. Συνολικά, 58,8% των εφήβων δήλωσαν ότι παραγγέλνουν τέτοια τρόφιμα μέσω εφαρμογών, ενώ το 34,1% ανέφερε αναψυκτικά και άλλα ροφήματα με πρόσθετα σάκχαρα. Αντίθετα, πολύ λιγότερο συχνές ήταν οι παραγγελίες φαγητών όπως μπολ δημητριακών και άλλων σύνθετων γευμάτων, φρούτων, λαχανικών που δεν είναι τηγανητά και ροφημάτων χωρίς πρόσθετη ζάχαρη.
Οι ερευνητές επισημαίνουν ότι η αλλαγή δεν αφορά απλώς τον τρόπο με τον οποίο οι μαθητές αγοράζουν το γεύμα τους. Οι εφαρμογές μεταφέρουν ένα μέρος του διατροφικού περιβάλλοντος από τον φυσικό χώρο στον ψηφιακό, επιτρέποντας στους εφήβους να παρακάμπτουν σε μεγάλο βαθμό τις επιλογές που προσφέρει ή επιτρέπει το σχολείο. Οι πολιτικές για τα σχολικά γεύματα έχουν σχεδιαστεί κυρίως γύρω από το φαγητό που διατίθεται μέσα στο σχολείο, ενώ οι παραγγελίες από εξωτερικά καταστήματα μέσω εφαρμογών αποτελούν σχετικά νέο φαινόμενο.
Η χρήση δεν ήταν ίδια σε όλες τις κοινωνικές και γεωγραφικές ομάδες. Στις δυτικές πολιτείες των ΗΠΑ, το 34,5% των μαθητών δήλωσε ότι το σχολείο του επιτρέπει υπηρεσίες διανομής κατά τη διάρκεια του σχολικού ωραρίου, έναντι 22,1% στα βορειοανατολικά, 24,4% στις μεσοδυτικές πολιτείες και 24,9% στον Νότο. Παράλληλα, η χρήση ήταν συχνότερη μεταξύ μαθητών από νοικοκυριά με χαμηλότερο εισόδημα, ενώ αρκετοί μαθητές ανέφεραν το κόστος ως λόγο για τον οποίο δεν χρησιμοποιούν τις υπηρεσίες.
Το δίλημμα για τα σχολεία
Σχεδόν οι μισοί συμμετέχοντες, ποσοστό 47,4%, τάχθηκαν υπέρ της δυνατότητας παραγγελίας φαγητού στο σχολείο, ενώ 28,7% ήταν αντίθετοι και 23,9% δήλωσαν αναποφάσιστοι. Οι μαθητές που υποστήριξαν την πρακτική ανέφεραν μεταξύ άλλων την ανάγκη για περισσότερες επιλογές, αλλά και τη δυνατότητα κάλυψης ειδικών διατροφικών ή θρησκευτικών αναγκών. Άλλοι υποστήριξαν ότι το φαγητό του σχολείου είναι χαμηλής ποιότητας, ανθυγιεινό ή ανεπαρκές.
Την ίδια στιγμή, οι ίδιοι οι μαθητές αναγνώρισαν προβλήματα που μπορεί να δημιουργήσει η ανεξέλεγκτη διανομή φαγητού στο σχολείο. Η απόσπαση της προσοχής από το μάθημα και η αναστάτωση στο σχολικό περιβάλλον ήταν από τις συχνότερες ανησυχίες, ενώ αναφέρθηκαν επίσης ζητήματα ασφάλειας λόγω της εισόδου διανομέων στον σχολικό χώρο. Ορισμένοι μαθητές έθεσαν και το ζήτημα της κοινωνικής ανισότητας, καθώς η δυνατότητα συχνής παραγγελίας φαγητού μπορεί να δημιουργεί διαφορές ανάμεσα σε όσους έχουν οικονομική δυνατότητα και σε όσους δεν έχουν.
Οι συγγραφείς της μελέτης υποστηρίζουν ότι μια απλή απαγόρευση ενδέχεται να μην αρκεί, καθώς οι έφηβοι εξακολουθούν να αλληλεπιδρούν με ψηφιακά περιβάλλοντα τροφίμων και εκτός σχολείου. Προτείνουν να εξεταστεί η διατροφική εκπαίδευση γύρω από τις ηλεκτρονικές παραγγελίες και τις πληροφορίες διατροφής που συναντούν οι νέοι στο διαδίκτυο. Παράλληλα, επισημαίνουν ότι η συγκεκριμένη έρευνα βασίστηκε σε αυτοαναφερόμενα στοιχεία και δεν κατέγραψε πραγματικές παραγγελίες, κατανάλωση τροφίμων, σωματικό βάρος ή περιστατικά παχυσαρκίας, επομένως δεν μπορεί να αποδείξει ότι η χρήση των εφαρμογών προκαλεί από μόνη της χειρότερη διατροφή ή αύξηση βάρους.
Φωτογραφία Shutterstock
Το Cibum είναι εξειδικευμένο site ενημέρωσης για την ασφάλεια τροφίμων. Οι πληροφορίες του άρθρου έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα. Για περισσότερες λεπτομέρειες πατήστε ΕΔΩ.
