Η Υπηρεσία Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ (FDA) ενέκρινε τη χρήση ανενεργής μαγιάς αρτοποιίας εμπλουτισμένης με βιταμίνη D2 ως πρόσθετο τροφίμων, ανοίγοντας τον δρόμο για την αξιοποίησή της σε μια σειρά διαφορετικών προϊόντων. Η απόφαση τέθηκε σε ισχύ στις 25 Σεπτεμβρίου 2026 και αποτελεί τροποποίηση των αμερικανικών κανονισμών για τα πρόσθετα τροφίμων, έπειτα από αίτηση που είχε καταθέσει η εταιρεία Lallemand. Η συγκεκριμένη πρώτη ύλη βασίζεται στη μαγιά Saccharomyces cerevisiae, η οποία εκτίθεται αρχικά σε υπεριώδη ακτινοβολία. Η διαδικασία αυτή μετατρέπει την εργοστερόλη που περιέχεται φυσικά στη μαγιά σε εργοκαλσιφερόλη, δηλαδή βιταμίνη D2. Στη συνέχεια η μαγιά υποβάλλεται σε θερμική επεξεργασία ώστε να αδρανοποιηθεί. Η FDA διευκρινίζει ότι η ανενεργή μαγιά μπορεί να χρησιμοποιείται μόνη της ή σε συνδυασμό με συμβατική μαγιά αρτοποιίας.
Η αξιοποίηση της υπεριώδους ακτινοβολίας δεν σημαίνει ότι η τελική πρώτη ύλη περιέχει ενεργούς μικροοργανισμούς. Αντίθετα, η διαδικασία ολοκληρώνεται με θερμική αδρανοποίηση της μαγιάς. Η FDA αξιολόγησε ειδικά το ενδεχόμενο η έκθεση στην υπεριώδη ακτινοβολία να δημιουργεί νέες ουσίες που θα μπορούσαν να προκαλέσουν τοξικολογικές ανησυχίες και κατέληξε ότι δεν εντοπίστηκε τέτοιος κίνδυνος.
Η βιταμίνη D2, γνωστή και ως εργοκαλσιφερόλη, αποτελεί μία από τις δύο βασικές μορφές βιταμίνης D που χρησιμοποιούνται στη διατροφή, μαζί με τη βιταμίνη D3. Η βιταμίνη D συμβάλλει μεταξύ άλλων στη διατήρηση των επιπέδων ασβεστίου και φωσφόρου στο αίμα και στην απορρόφηση αυτών των μετάλλων από το λεπτό έντερο. Η FDA επισημαίνει παράλληλα ότι η υπερβολική πρόσληψη βιταμίνης D μπορεί να είναι επιβλαβής, γεγονός που εξηγεί γιατί η νέα χρήση εγκρίθηκε μόνο μέσα σε συγκεκριμένα όρια.
Η νέα έγκριση δεν αφορά επομένως μια γενική άδεια προσθήκης απεριόριστων ποσοτήτων της εμπλουτισμένης μαγιάς στα τρόφιμα. Η αμερικανική νομοθεσία καθορίζει ανώτατα επίπεδα βιταμίνης D2 για κάθε κατηγορία τροφίμου, ώστε η συνολική διατροφική έκθεση να παραμένει εντός των ορίων που θεωρούνται ασφαλή.
Ποια τρόφιμα μπορούν να εμπλουτιστούν
Η λίστα των εγκεκριμένων χρήσεων είναι αρκετά εκτεταμένη. Η ανενεργή μαγιά με βιταμίνη D2 μπορεί να χρησιμοποιείται σε δημητριακά πρωινού, προϊόντα δημητριακών και ζυμαρικά, αρτοσκευάσματα και μείγματα αρτοποιίας, αλλά και σε φυτικά προϊόντα που διατίθενται ως εναλλακτικά του γάλακτος ή του γιαουρτιού. Επιτρέπεται επίσης σε φυτικά ροφήματα σόγιας, προϊόντα φυτικής πρωτεΐνης και υποκατάστατα τυριού ή βουτύρου. Η έγκριση επεκτείνεται ακόμη σε χυμούς λαχανικών, ορισμένους εμπλουτισμένους χυμούς φρούτων, smoothies, σούπες και μείγματα για σούπες, καθώς και σε μπάρες και ροφήματα υποκατάστασης γεύματος. Για παράδειγμα, στα δημητριακά πρωινού το ανώτατο επίπεδο έχει καθοριστεί στα 350 διεθνείς μονάδες βιταμίνης D2 ανά 100 γραμμάρια, ενώ στα αρτοσκευάσματα που φουσκώνουν με μαγιά το όριο είναι 400 διεθνείς μονάδες ανά 100 γραμμάρια. Για τα φυτικά ροφήματα που διατίθενται ως εναλλακτικά του γάλακτος το όριο είναι 84 διεθνείς μονάδες ανά 100 γραμμάρια. Στα προϊόντα φυτικής πρωτεΐνης το όριο ανέρχεται σε 80 διεθνείς μονάδες ανά 85 γραμμάρια, ενώ στους χυμούς λαχανικών και στα smoothies μπορεί να φτάνει τις 100 διεθνείς μονάδες ανά 240 ml. Υπάρχουν επίσης ειδικοί περιορισμοί για ορισμένους χυμούς φρούτων, ανάλογα με την περιεκτικότητά τους σε ασβέστιο, καθώς και για τα υποκατάστατα γευμάτων. Η απόφαση προβλέπει παράλληλα συγκεκριμένες προδιαγραφές καθαρότητας και μικροβιολογικής ασφάλειας για την ίδια την πρώτη ύλη. Η ανενεργή μαγιά πρέπει να έχει υγρασία κάτω από 7%, να είναι απαλλαγμένη από Salmonella, Staphylococcus aureus, Escherichia coli και Pseudomonas aeruginosa, ενώ τίθενται και ανώτατα όρια για κολοβακτηριοειδή, συνολικό μικροβιακό φορτίο, ζύμες και μύκητες. Καθορίζονται επίσης μέγιστα επίπεδα για μόλυβδο, αρσενικό, κάδμιο και υδράργυρο.
Τι εξέτασε η FDA για την ασφάλεια
Η αμερικανική αρχή εξέτασε τόσο τη διαδικασία παραγωγής όσο και την αναμενόμενη διατροφική έκθεση στη βιταμίνη D2. Ένα βασικό στοιχείο της αξιολόγησης ήταν ότι η νέα χρήση έχει σχεδιαστεί ως εναλλακτική της ήδη εγκεκριμένης χρήσης σκόνης μανιταριών με βιταμίνη D2. Με βάση αυτή την προσέγγιση, η FDA εκτίμησε ότι η νέα έγκριση δεν αναμένεται να αυξήσει τη συνολική έκθεση του πληθυσμού στη βιταμίνη D2. Για τον αμερικανικό πληθυσμό ηλικίας ενός έτους και άνω, η εκτιμώμενη σωρευτική πρόσληψη βιταμίνης D από όλες τις πηγές, στο 90ό εκατοστημόριο, υπολογίστηκε στις 3.170 διεθνείς μονάδες την ημέρα. Για εφήβους και ενήλικες οι εκτιμήσεις κυμαίνονταν από 1.960 έως 3.930 διεθνείς μονάδες την ημέρα, ενώ για όλες τις πληθυσμιακές ομάδες με καθορισμένο ανώτατο ανεκτό επίπεδο πρόσληψης, η εκτιμώμενη έκθεση παρέμενε κάτω από τα αντίστοιχα όρια. Η FDA βασίστηκε μεταξύ άλλων στα ανώτατα ανεκτά επίπεδα πρόσληψης που είχε καθορίσει το Ινστιτούτο Ιατρικής, τα οποία ανέρχονται σε 4.000 διεθνείς μονάδες την ημέρα για εφήβους και ενήλικες, με χαμηλότερα όρια για τα μικρότερα παιδιά. Η υπηρεσία εξέτασε επίσης διαθέσιμη επιστημονική βιβλιογραφία για την ασφάλεια της βιταμίνης D και δεν εντόπισε νέα δεδομένα που να δημιουργούν ανησυχία για τις συγκεκριμένες χρήσεις.
Η τελική απόφαση της FDA είναι ότι, υπό τις προβλεπόμενες συνθήκες και στα εγκεκριμένα επίπεδα χρήσης, υπάρχει εύλογη βεβαιότητα ότι η ανενεργή μαγιά με βιταμίνη D2 δεν θα προκαλέσει βλάβη. Η απόφαση αφορά την αμερικανική νομοθεσία και δεν αποτελεί αυτόματα έγκριση για χρήση του συγκεκριμένου συστατικού στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η FDA δημοσίευσε την τελική κανονιστική πράξη στις 25 Σεπτεμβρίου 2026, με δυνατότητα υποβολής ενστάσεων έως τις 26 Οκτωβρίου.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Μόλυβδος στα ταμπόν: Ομαδική αγωγή κατά της Tampax για παραπλανητική ενημέρωση των καταναλωτών σχετικά με την ασφάλειά των προϊόντων
- Σχολικά κυλικεία: «Έπεσαν» τα πρώτα τσουχτερά πρόστιμα της Περιφέρειας για το «καπέλο» στο εμφιαλωμένο νερό – Πόσο πρέπει να πωλείται το νερό στα σχολεία;
- Ανακαλούνται κατεψυγμένα λαχανικά σε σακούλα – Εκτός από πατάτα, καρότο και αρακά περιέχουν και τοξικό φυτό
- Ηλεκτρονικό τσιγάρο: Συναγερμός για τις επιπτώσεις στους εφήβους – Εθισμός στη νικοτίνη, αναπνευστικές βλάβες, κακή ψυχική υγεία και αυτοκτονικός ιδεασμός
- «Σχεδόν έχασα το παιδί μου»: Η εφιαλτική περιπέτεια δύο οικογενειών από μολυσμένο γάλα – Οργή για την «ασυλία» στον παραγωγό (φωτογραφίες & video)
- Γιατί πρέπει να αποφεύγουμε τα γλυκά όταν παίρνουμε αντιβίωση – Μελέτη
