Το σπανάκι θεωρείται από τα πλέον θρεπτικά φυτικά τρόφιμα, όμως ένα φυσικό συστατικό του βρίσκεται στο επίκεντρο νέας έρευνας για τις φλεγμονώδεις νόσους του εντέρου. Μελέτη του University of North Carolina εξετάζει τα οξαλικά και τη σχέση τους με τη φλεγμονή σε ασθενείς με φλεγμονώδεις νόσοι του εντέρου (IBD), όπως η νόσος Crohn και η ελκώδης κολίτιδα.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μπρόκολο στο επίκεντρο επιδημίας σαλμονέλας – Ανακαλούνται 1.290 συσκευασίες έτοιμης σαλάτας
Τα οξαλικά είναι φυσικές ενώσεις που υπάρχουν σε όλες τις φυτικές τροφές, σε διαφορετικές συγκεντρώσεις. Το σπανάκι συγκαταλέγεται στα τρόφιμα που χρησιμοποιούνται ως χαρακτηριστικά παραδείγματα υψηλής περιεκτικότητας, μαζί με τα αμύγδαλα και τις γλυκοπατάτες. Η έρευνα, που δημοσιεύθηκε στο Cellular and Molecular Gastroenterology and Hepatology, εξέτασε τι συμβαίνει όταν τα οξαλικά φτάνουν στο έντερο ασθενών με IBD.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τυρί του τοστ: Τι είναι το πρόσθετο αννάτο που συναντάμε σε αρκετές μάρκες και τι λέει η επιστήμη για τις πιθανές παρενέργειες
Οι ερευνητές διαπίστωσαν ότι στους ασθενείς με νόσο Crohn και ελκώδη κολίτιδα λειτουργούν σε χαμηλότερα επίπεδα δύο πρωτεΐνες, οι SLC26A2 και SLC26A3, που βοηθούν το έντερο να διαχειρίζεται τα οξαλικά των τροφών. Έτσι, μικρότερη ποσότητα οξαλικών φαίνεται να απορροφάται και μεγαλύτερη να παραμένει στο έντερο, όπου μπορεί να ενισχύει την ήδη υπάρχουσα φλεγμονή.
Στους ασθενείς με Crohn καταγράφηκαν υψηλότερα επίπεδα οξαλικών στα κόπρανα, παρότι η συνήθης διατροφική πρόσληψή τους δεν παρουσίαζε διαφορά από εκείνη των ατόμων χωρίς IBD. Πρόσθετη ανάλυση της φυτικής διατροφής μέσω DNA metabarcoding έδειξε επίσης παρόμοια ποικιλία φυτικών τροφών στις δύο ομάδες. Τα ευρήματα δείχνουν πιθανή διαφοροποίηση στον τρόπο με τον οποίο ο οργανισμός διαχειρίζεται τα οξαλικά.
Τα πειράματα σε ζώα έδωσαν ισχυρότερες ενδείξεις για πιθανή αιτιώδη σχέση. Διατροφή εμπλουτισμένη με οξαλικά αύξησε τη σοβαρότητα πειραματικά προκαλούμενης κολίτιδας, ενώ σε δύο γενετικά ευαίσθητα μοντέλα ποντικών επιτάχυνε την έναρξη της νόσου και συνοδεύτηκε από μεγαλύτερη βλάβη του εντερικού φραγμού και αυξημένη ανοσολογική διήθηση.
Η επίδραση των οξαλικών μπορεί να είναι μεγαλύτερη όταν η νόσος βρίσκεται σε έξαρση. Σε ασθενείς με ελκώδη κολίτιδα, οι πρωτεΐνες που βοηθούν το έντερο να διαχειρίζεται τα οξαλικά βρέθηκαν σε ακόμη χαμηλότερα επίπεδα στις περιοχές με ενεργή φλεγμονή. Παράλληλα, στη νόσο Crohn, χαμηλά επίπεδα της πρωτεΐνης SLC26A6 συνδέθηκαν με τη στενωτική μορφή της νόσου, αν και το συγκεκριμένο εύρημα χρειάζεται επιβεβαίωση σε μεγαλύτερες μελέτες.
Η μελέτη, πάντως, δεν εξέτασε εάν η κατανάλωση σπανακιού προκαλεί έξαρση της Crohn ή της ελκώδους κολίτιδας. Οι συγγραφείς χαρακτηρίζουν τα ανθρώπινα δεδομένα κυρίως ως γενεσιουργά υπόθεσης, επισημαίνοντας το μικρό μέγεθος των σχετικών δειγμάτων. Παράλληλα, οι ποσότητες οξαλικών που χρησιμοποιήθηκαν στα πειράματα με ποντίκια μπορεί να μην αντιστοιχούν στη συνήθη ανθρώπινη διατροφική έκθεση.
Επομένως, τα δεδομένα δεν δικαιολογούν σύσταση προς τους ασθενείς με IBD να αποκλείσουν το σπανάκι ή άλλες φυτικές τροφές. Οι ερευνητές εξετάζουν ως πιθανές μελλοντικές επιλογές τη μείωση της συνολικής πρόσληψης οξαλικών και παρεμβάσεις στο μικροβίωμα. Πριν αλλάξουν οι διατροφικές οδηγίες χρειάζονται μεγαλύτερες, μακροχρόνιες μελέτες που θα συνδυάζουν διατροφή, οξαλικά κοπράνων, μοριακές αναλύσεις και μικροβίωμα.
- Οι Γαλλικές Αρχές Ασφάλειας Τροφίμων κατέστρεψαν φορτίο με φυστικοβούτυρο προέλευσης ΗΠΑ
- Είναι τελικά το γλυκαντικό ασπαρτάμη καρκινογόνο; Δημοσιεύτηκε η γνωμοδότηση της EFSA προκαλώντας αντιδράσεις
- Ανακαλούνται 7DAYS Bake Rolls μετά από καταγγελίες – Στο μικροσκόπιο η διαδικασία ελέγχου πριν από τη διάθεση στην αγορά
- Θάνατος Γιώργου Μαζωνάκη: Τι είναι η πλασμαφαίρεση και γιατί οι ειδικοί προειδοποιούν για τους κινδύνους
