Το σημαντικότερο, πάντως, μήνυμα των ειδικών είναι ότι οι αλλαγές δεν χρειάζεται να είναι ακραίες για να είναι αποτελεσματικές.
Στα 40 αρχίζει πραγματικά η μεγάλη συζήτηση με τον χρόνο. Το σώμα αλλάζει, ο μεταβολισμός επιβραδύνεται, η μυϊκή μάζα μειώνεται σταδιακά και οι συνήθειες που μέχρι χθες έμοιαζαν αθώες αρχίζουν να αφήνουν αποτύπωμα στην υγεία. Νέα δεδομένα από ειδικούς στη γήρανση και τη μακροζωία δείχνουν πως η δεκαετία των 40 ίσως είναι το πιο κρίσιμο σημείο για να αλλάξει κάποιος τη διατροφή του αν θέλει να αυξήσει όχι μόνο τα χρόνια ζωής του, αλλά και τα χρόνια καλής λειτουργικότητας.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Και στα ελληνικά ράφια το δημοφιλές ρύζι με τα ορυκτέλαια – «Aκατάλληλο για ανθρώπινη κατανάλωση» σύμφωνα με το RASFF (μάρκα και φωτό)
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Περιττώματα τρωκτικών σε αλυσίδα κολοσσό οδήγησαν σε απόφαση-σταθμό του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου – Δεν αρκούν οι διαδικασίες HACCP
Ο γηρίατρος και παθολόγος δρ Άμιτ Σαχ από τη Mayo Clinic επικαλείται μεγάλη μελέτη μοντελοποίησης που δημοσιεύθηκε στο επιστημονικό περιοδικό PLOS Medicine, σύμφωνα με την οποία ένας άνθρωπος 40 ετών μπορεί να αυξήσει σημαντικά το προσδόκιμο ζωής του αν εγκαταλείψει τη δυτικού τύπου διατροφή και στραφεί σε ένα πιο ποιοτικό μοντέλο διατροφής. Η αλλαγή αυτή, που περιλαμβάνει περισσότερα όσπρια, ξηρούς καρπούς και δημητριακά ολικής άλεσης και λιγότερο κόκκινο και επεξεργασμένο κρέας, συνδέθηκε με αύξηση του προσδόκιμου ζωής κατά περίπου δέκα χρόνια για τις γυναίκες και σχεδόν δώδεκα χρόνια για τους άνδρες.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Σάββας Καλαϊτζίδης – GOODY’S EVEREST: «Η δημιουργικότητα είναι αποτέλεσμα κουλτούρας με όραμα!»
Οι ειδικοί συμφωνούν ότι το σημαντικότερο χαρακτηριστικό των ανθρώπων που γερνούν υγιώς είναι η σταθερή προσήλωση σε μια κυρίως φυτική διατροφή με ελάχιστα επεξεργασμένα τρόφιμα. Αυτό δεν σημαίνει απαραίτητα πλήρη χορτοφαγία, αλλά μεγαλύτερη παρουσία λαχανικών, φρούτων, οσπρίων, δημητριακών ολικής άλεσης και καλών λιπαρών στην καθημερινότητα. Η υπερκατανάλωση κρέατος, ιδιαίτερα επεξεργασμένου, φαίνεται να σχετίζεται με αυξημένο κίνδυνο καρδιαγγειακών νοσημάτων, φλεγμονής και μεταβολικών διαταραχών.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μαζική ανάκληση σταφίδας από τα ράφια των σούπερ μάρκετ λόγω τοξικής ουσίας
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στους ξηρούς καρπούς, τους σπόρους και τα όσπρια. Ο καρδιολόγος και επιστήμονας δημόσιας υγείας δρ Ντάριους Μοζαφαριάν από το Πανεπιστήμιο Tufts περιγράφει τους ξηρούς καρπούς ως μία από τις πιο πυκνές σε θρεπτικά συστατικά τροφές. Περιέχουν καλά λιπαρά, φυτικές ίνες, αντιοξειδωτικές ουσίες και βιοδραστικά στοιχεία που προστατεύουν την καρδιά και μειώνουν τη φλεγμονή. Παράλληλα, τα όσπρια, όπως οι φακές, τα ρεβίθια και τα φασόλια, προσφέρουν φυτική πρωτεΐνη, χαμηλό γλυκαιμικό φορτίο και υψηλό κορεσμό, κάτι ιδιαίτερα σημαντικό μετά τα 40.
Οι ειδικοί τονίζουν επίσης ότι η πρωτεΐνη αποκτά διαφορετική σημασία όσο μεγαλώνουμε. Η δρ Λουσίντα Χάρις από τη Mayo Clinic επισημαίνει ότι πολλοί ενήλικες — κυρίως γυναίκες — δεν λαμβάνουν επαρκή ποσότητα πρωτεΐνης για να διατηρήσουν τη μυϊκή τους μάζα. Μετά τα 40, η απώλεια μυών επιταχύνεται φυσιολογικά και αυτό επηρεάζει τόσο τον μεταβολισμό όσο και την ισορροπία, τη δύναμη και την αυτονομία στην τρίτη ηλικία. Η επαρκής πρόσληψη πρωτεΐνης σε συνδυασμό με άσκηση βοηθά στην πρόληψη της ινσουλινοαντίστασης, της παχυσαρκίας και της λιπώδους νόσου του ήπατος, που αυξάνονται ανησυχητικά παγκοσμίως.
Ένα ακόμη στοιχείο που υπογραμμίζουν οι ειδικοί είναι η σημασία των ολόκληρων τροφών αντί των υπερεπεξεργασμένων επιλογών. Ο ογκολόγος δρ Ντέιβιντ Άγκους υποστηρίζει ότι το ανθρώπινο σώμα είναι σχεδιασμένο να μασά και όχι να καταναλώνει συνεχώς υγρές θερμίδες και επεξεργασμένα υποκατάστατα τροφής. Σύμφωνα με τον ίδιο, όσο περισσότερο επεξεργάζεται μια τροφή τόσο μειώνεται το διατροφικό της όφελος. Ένα πορτοκάλι, για παράδειγμα, προσφέρει φυτικές ίνες, διαφορετική απορρόφηση σακχάρων και μεγαλύτερο κορεσμό σε σχέση με έναν χυμό πορτοκαλιού.
Παρά τη σημασία της πειθαρχίας, οι ειδικοί δεν υποστηρίζουν μια αποστειρωμένη και στερητική σχέση με το φαγητό. Η δρ Χάρις σημειώνει ότι μικρές απολαύσεις, όπως λίγη μαύρη σοκολάτα, μπορούν να παραμείνουν σε ένα ισορροπημένο πρόγραμμα διατροφής. Το ζητούμενο δεν είναι η τελειότητα αλλά η συνέπεια.
Στην καθημερινή πρακτική τους, οι επιστήμονες παρατηρούν ότι οι ηλικιωμένοι που διατηρούν καλή υγεία και ποιότητα ζωής έχουν ορισμένα κοινά χαρακτηριστικά. Τείνουν να καταναλώνουν «πραγματικό φαγητό» αντί για βιομηχανοποιημένα προϊόντα, κινούνται καθημερινά χωρίς να αντιμετωπίζουν τη σωματική δραστηριότητα ως περιστασιακή υποχρέωση και συνήθως καταναλώνουν ελάχιστο ή καθόλου αλκοόλ. Παράλληλα, διατηρούν ένα ισορροπημένο βάρος, καθώς τόσο η παχυσαρκία όσο και η υπερβολική απώλεια βάρους μπορεί να γίνουν επικίνδυνες σε μεγαλύτερες ηλικίες.
Όσο για το ποιο διατροφικό μοντέλο θεωρείται σήμερα το πιο ισχυρό επιστημονικά, οι περισσότεροι ειδικοί συγκλίνουν στη Μεσογειακή διατροφή. Το συγκεκριμένο πρότυπο, που βασίζεται στο ελαιόλαδο, τα λαχανικά, τα όσπρια, τα ψάρια, τα φρούτα και τα δημητριακά ολικής άλεσης, έχει συνδεθεί επανειλημμένα με μικρότερο κίνδυνο καρδιαγγειακών παθήσεων, άνοιας και πρόωρου θανάτου.
Η μακροζωία φαίνεται να χτίζεται περισσότερο μέσα από καθημερινές σταθερές συνήθειες παρά από σύντομες περιόδους αυστηρής δίαιτας. Και ίσως τελικά το πιο ουσιαστικό βήμα μετά τα 40 να μην είναι η αναζήτηση της τέλειας διατροφής, αλλά η επιστροφή σε πιο απλό, αληθινό και σταθερό φαγητό.
Το Cibum είναι εξειδικευμένο site ενημέρωσης για την ασφάλεια τροφίμων. Οι πληροφορίες του άρθρου έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα. Για περισσότερες λεπτομέρειες πατήστε ΕΔΩ.
