Τα ζελεδάκια βιταμινών έχουν αποκτήσει ιδιαίτερη παρουσία στην αγορά των συμπληρωμάτων διατροφής, κυρίως επειδή προσφέρουν βιταμίνες και άλλα συστατικά σε μορφή που θυμίζει περισσότερο γλυκό παρά παραδοσιακό συμπλήρωμα. Η γεύση, η μαλακή υφή και η ευκολία κατανάλωσης τα κάνουν ιδιαίτερα ελκυστικά, όμως έλεγχος που πραγματοποιήθηκε στη Γερμανία σε 18 διαφορετικά προϊόντα έδειξε ότι η σύνθεσή τους μπορεί να περιλαμβάνει σημαντικές ποσότητες ζάχαρης. Από τα 18 προϊόντα που εξετάστηκαν, τα εννέα περιείχαν ζάχαρη, με την περιεκτικότητα να κυμαίνεται από 40% έως 60%. Στα προϊόντα που περιείχαν ζάχαρη, οι βασικές πηγές ήταν κυρίως σιρόπι γλυκόζης και σακχαρόζη, δηλαδή η κοινή επιτραπέζια ζάχαρη. Τα υπόλοιπα εννέα προϊόντα δεν περιείχαν ζάχαρη, αλλά χρησιμοποιούσαν διάφορα γλυκαντικά για να διατηρήσουν τη γλυκιά γεύση τους. Μεταξύ αυτών περιλαμβάνονταν η μαλτιτόλη, η ερυθριτόλη, η σορβιτόλη και οι γλυκοζίτες στεβιόλης. Η διαφορά αυτή σημαίνει ότι η ένδειξη ενός προϊόντος ως ζελεδάκι βιταμινών δεν αρκεί για να γίνει αντιληπτή η πραγματική διατροφική του σύσταση και ότι η λίστα των συστατικών παραμένει απαραίτητη για την αξιολόγηση του προϊόντος.
Όταν οι βιταμίνες μοιάζουν με γλυκό
Το βασικό ζήτημα που εξετάστηκε στον έλεγχο δεν ήταν μόνο η παρουσία ζάχαρης, αλλά και ο τρόπος με τον οποίο η μορφή των ζελεδακίων μπορεί να επηρεάσει την αντίληψη του καταναλωτή. Τα συμπληρώματα διατροφής ανήκουν νομικά στην κατηγορία των τροφίμων, έχουν όμως διαφορετικό σκοπό από τα συνηθισμένα τρόφιμα, καθώς προορίζονται να συμπληρώνουν τη διατροφή με συγκεκριμένες βιταμίνες, μέταλλα ή άλλες ουσίες. Η γλυκιά γεύση και η εμφάνιση ενός ζελεδακίου μπορεί να το κάνουν να μοιάζει με προϊόν που καταναλώνεται απλώς για ευχαρίστηση, παρότι η χρήση του πρέπει να ακολουθεί τη συνιστώμενη ημερήσια ποσότητα. Η ημερήσια δόση αποκτά έτσι ιδιαίτερη σημασία. Σε αντίθεση με ένα συνηθισμένο γλύκισμα, ένα ζελεδάκι βιταμινών μπορεί να περιέχει συμπυκνωμένες ποσότητες βιταμινών και άλλων δραστικών συστατικών. Η κατανάλωση περισσότερων τεμαχίων από την αναγραφόμενη ποσότητα δεν σημαίνει απλώς μεγαλύτερη πρόσληψη ζάχαρης. Μπορεί να οδηγήσει και σε υπερβολική πρόσληψη συγκεκριμένων θρεπτικών συστατικών, ιδιαίτερα όταν πρόκειται για ουσίες που αποθηκεύονται στον οργανισμό ή έχουν συγκεκριμένα ανώτατα επίπεδα πρόσληψης.
Ένα ακόμη σημείο που προέκυψε από τον έλεγχο αφορά την επισήμανση της ζάχαρης. Τα συμπληρώματα διατροφής δεν υπόκεινται στην ίδια υποχρέωση διατροφικής δήλωσης με τα συμβατικά τρόφιμα. Αυτό σημαίνει ότι η συσκευασία ενός ζελεδακίου βιταμινών μπορεί να αναγράφει αναλυτικά τις ποσότητες βιταμινών και μετάλλων, χωρίς να παρουσιάζει αντίστοιχα έναν πλήρη πίνακα με ενέργεια, υδατάνθρακες και σάκχαρα. Έτσι, ένας καταναλωτής μπορεί να γνωρίζει πόση βιταμίνη C περιέχει η ημερήσια δόση, αλλά να μην βλέπει εξίσου άμεσα πόση ζάχαρη καταναλώνει μαζί με αυτή.
Έως και 9 γραμμάρια ζάχαρης
Τα ευρήματα αποκτούν μεγαλύτερη σημασία όταν εξετάζεται η ποσότητα που καταναλώνεται σύμφωνα με την ημερήσια δόση. Τα ζελεδάκια που περιείχαν ζάχαρη είχαν μέσο βάρος περίπου 3 γραμμάρια το καθένα. Σε ένα προϊόν με περιεκτικότητα 50% σε ζάχαρη, για παράδειγμα, ημερήσια δόση δύο ζελακίων αντιστοιχεί περίπου σε 3 γραμμάρια ζάχαρης. Όταν όμως η συνιστώμενη ποσότητα φτάνει τα τρία, τέσσερα ή πέντε τεμάχια, η συνολική πρόσληψη αυξάνεται αντίστοιχα. Στο προϊόν με τη μεγαλύτερη περιεκτικότητα σε ζάχαρη, η ημερήσια δόση αποτελούνταν από πέντε ζελεδάκια και αντιστοιχούσε σε περίπου 9 γραμμάρια ζάχαρης, ποσότητα που ισοδυναμεί περίπου με τρεις κύβους ζάχαρης. Η συγκεκριμένη ποσότητα αντιστοιχεί σχεδόν στο 20% των 50 γραμμαρίων ελεύθερων σακχάρων που χρησιμοποιούνται ως σημείο αναφοράς για έναν ενήλικα με ημερήσια πρόσληψη 2.000 θερμίδων. Πρόκειται μόνο για τη ζάχαρη από το συμπλήρωμα και όχι για εκείνη που μπορεί να προσλαμβάνεται από τα υπόλοιπα τρόφιμα και ροφήματα μέσα στην ίδια ημέρα.
Στα ζελεδάκια βιταμινών χωρίς ζάχαρη, η γλυκιά γεύση επιτυγχάνεται συνήθως με τη χρήση ενός ή περισσότερων γλυκαντικών. Στον έλεγχο εντοπίστηκαν συνδυασμοί μαλτιτόλης, ερυθριτόλης, σορβιτόλης και γλυκοζιτών στεβιόλης, ενώ στη δομή των προϊόντων χρησιμοποιούνταν επίσης πηκτικές ουσίες, κιτρικό οξύ, κιτρικά άλατα και υλικά επικάλυψης. Επομένως, η ένδειξη «χωρίς ζάχαρη» δεν σημαίνει ότι το προϊόν δεν περιέχει γλυκαντικές ουσίες ή ότι έχει την ίδια σύσταση με ένα συμβατικό δισκίο βιταμινών.
Ο έλεγχος δημοσιεύθηκε στις 20 Αυγούστου 2026 από τις αρμόδιες γερμανικές υπηρεσίες ελέγχου τροφίμων και υγείας της Βάδης Βυρτεμβέργης.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Έλεγχοι τροφίμων: Νέα διαδικασία για τις ενστάσεις των μικρών επιχειρήσεων
- Διατροφικές οδηγίες στις ΗΠΑ: Στα δικαστήρια η νέα διατροφική πολιτική για κρέας και γαλακτοκομικά
- Κουνούπια στην Ευρώπη – 429 κρούσματα του ιού του Δυτικού Νείλου μέσα στο 2026
- Τι κερδίζει ο οργανισμός από την τακτική κατανάλωση εσπεριδοειδών
- Παράνομες εισαγωγές τροφίμων στην ΕΕ – Τι αποκάλυψε μεγάλη έρευνα στην Ιταλία
- Οι Ευρωπαίοι δείχνουν μεγαλύτερη εμπιστοσύνη στις νέες τεχνολογίες τροφίμων – Νέα ευρήματα