Η κολομβιανή βιομηχανία μπανάνας προειδοποιεί την ευρωπαϊκή αγορά ότι το σημερινό μοντέλο παραγωγής γίνεται ολοένα δυσκολότερο να διατηρηθεί, καθώς οι παραγωγοί καλούνται να αντιμετωπίσουν ταυτόχρονα τις επιπτώσεις της κλιματικής αλλαγής, την άνοδο του κόστους και την ανατίμηση του κολομβιανού πέσο. Οι δύο βασικές οργανώσεις του κλάδου, AUGURA και ASBAMA, ζητούν από ευρωπαϊκά σούπερ μάρκετ, εισαγωγείς και μεγάλους αγοραστές να συμμετάσχουν περισσότερο στη χρηματοδότηση των απαιτήσεων που συνδέονται με τη βιωσιμότητα, υποστηρίζοντας ότι διαφορετικά τίθενται σε κίνδυνο όχι μόνο τα περιθώρια των παραγωγών αλλά και η δυνατότητα διατήρησης ενός συστήματος που στηρίζεται στην επίσημη απασχόληση και στις υψηλότερες περιβαλλοντικές και κοινωνικές προδιαγραφές.
Πάνω από 4.200 εκτάρια έχουν υποστεί ζημιές
Το 2026 περισσότερο από 1.200 εκτάρια φυτειών μπανάνας στην Κολομβία επλήγησαν από πλημμύρες, ενώ επιπλέον 3.000 εκτάρια υπέστησαν ζημιές από ισχυρούς ανέμους. Οι δύο οργανώσεις εκτιμούν ότι, εξαιτίας των κλιματικών επιπτώσεων και άλλων παραγόντων, η παραγωγικότητα του κλάδου μπορεί να μειωθεί κατά περίπου 20% μέσα στη χρονιά. Παράλληλα, το Ινστιτούτο Υδρολογίας, Μετεωρολογίας και Περιβαλλοντικών Μελετών της Κολομβίας έχει αυξήσει στο 75% την πιθανότητα ενίσχυσης του φαινομένου El Niño, εξέλιξη που θα μπορούσε να επιδεινώσει την υδατική πίεση και να αυξήσει την αβεβαιότητα για τις καλλιέργειες.
Η παραγωγή πιέζεται την ίδια στιγμή από ένα δυσμενές οικονομικό περιβάλλον. Η ανατίμηση του πέσο έναντι του δολαρίου περιορίζει τα έσοδα των εξαγωγέων σε τοπικό νόμισμα, ενώ αυξάνονται οι τιμές των λιπασμάτων και άλλων εισροών. Στο κόστος προστίθεται και η αύξηση κατά περίπου 23% του εθνικού κατώτατου μισθού στην Κολομβία για το 2026, αλλά και οι επενδύσεις που απαιτούνται για διαχείριση νερού, φυτοϋγειονομική προστασία, προσαρμογή στις κλιματικές μεταβολές, υποδομές, ιχνηλασιμότητα και πιστοποιήσεις που ζητά η διεθνής αγορά.
Στο επίκεντρο οι 200.000 θέσεις εργασίας
Η οικονομική πίεση έχει ιδιαίτερη σημασία για την κολομβιανή κοινωνία, καθώς ο κλάδος της μπανάνας υποστηρίζει άμεσα περισσότερες από 200.000 θέσεις εργασίας. Σύμφωνα με τις οργανώσεις του κλάδου, εδώ και περισσότερα από 38 χρόνια παραγωγοί και εργαζόμενοι έχουν αναπτύξει ένα μοντέλο κοινωνικού διαλόγου και συλλογικών διαπραγματεύσεων που έχει συμβάλει στη διατήρηση της επίσημης απασχόλησης και στη βελτίωση των εργασιακών συνθηκών στις περιοχές παραγωγής.
Το επιχείρημα των παραγωγών προς την Ευρώπη δεν αφορά απλώς μια απαίτηση για υψηλότερη τιμή στη μπανάνα. Οι AUGURA και ASBAMA υποστηρίζουν ότι οι ευρωπαϊκές απαιτήσεις για μισθούς διαβίωσης, εργασιακά δικαιώματα, προστασία του περιβάλλοντος, ιχνηλασιμότητα, φυτοϋγειονομική ασφάλεια και πιστοποιήσεις συνεπάγονται πραγματικό κόστος, το οποίο σήμερα δεν κατανέμεται ισόρροπα σε όλη την αλυσίδα. Ζητούν επομένως μεγαλύτερη «συνυπευθυνότητα» από παραγωγούς, εμπορικές επιχειρήσεις, εισαγωγείς και λιανεμπόριο, ώστε η βιωσιμότητα να μην αποτελεί υποχρέωση που χρηματοδοτείται σχεδόν αποκλειστικά στην αρχή της αλυσίδας.
Η προειδοποίηση έρχεται λίγο πριν από τη Fruit Attraction στη Μαδρίτη, που θα πραγματοποιηθεί από 6 έως 8 Οκτωβρίου 2026, όπου οι κολομβιανοί φορείς του κλάδου θα επιδιώξουν να ανοίξουν τη συζήτηση με ευρωπαϊκές αλυσίδες λιανικής, εισαγωγείς και μεγάλους αγοραστές. Η Ευρωπαϊκή Ένωση αποτελεί ιδιαίτερα σημαντική αγορά για την κολομβιανή μπανάνα, ενώ συνολικά είναι ο μεγαλύτερος εισαγωγέας μπανάνας παγκοσμίως. Το 2021, περίπου 74% της συνολικής προσφοράς μπανάνας στην ΕΕ προερχόταν από τη Λατινική Αμερική, γεγονός που αναδεικνύει τον ρόλο της περιοχής στην τροφοδοσία της ευρωπαϊκής αγοράς.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Λουκέτο σε ιδιωτική κλινική στη Θεσσαλονίκη: Έκαναν χημειοθεραπείες σε ασθενείς χωρίς διάγνωση κακοήθειας – Τα ευρήματα της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας
- Πλαίσιο: Πρόστιμο 2.500 ευρώ για υπερτιμολόγηση στο ταμείο και ελλιπείς αναγραφές τιμών
- Κάρυ: Επικίνδυνα φυτοφάρμακα και απολυμαντικά στις περισσότερες μάρκες της αγοράς που εξετάστηκαν
- Μπλόκο σε καμπάνια κλινικής στα social που υποστήριζε ότι θεραπεύει τον αυτισμό στα παιδιά με βλαστοκύτταρα (βίντεο)
- Lidl: Τα προϊόντα που απαγορεύεται πλέον να πουλάει με δικαστική απόφαση – Ημερήσιο πρόστιμο 5.000 ευρώ