Τι πρέπει να γνωρίζετε πριν χρησιμοποιήσετε κολλύρια για ξηροφθαλμία
Η ξηροφθαλμία αποτελεί πρόβλημα καθ’ όλη τη διάρκεια του έτους. Το χειμώνα, η ξηρή θερμή ατμόσφαιρα λόγω θέρμανσης και οι χαμηλές εξωτερικές θερμοκρασίες αφαιρούν πολύτιμη υγρασία από τους βλεννογόνους των ματιών. Το καλοκαίρι, αντίθετα, η ζέστη και τα κλιματιστικά είναι οι βασικοί υπεύθυνοι για την αφυδάτωση των ματιών. Επιπλέον, η παρατεταμένη εργασία μπροστά σε οθόνες υπολογιστή μειώνει τη συχνότητα του ανοιγοκλεισίματος των βλεφάρων, με αποτέλεσμα η δακρυϊκή υγρότητα να εξατμίζεται γρηγορότερα.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πατάτες Αιγύπτου – Ευρωπαϊκός συναγερμός για θανατηφόρο φυτοφάρμακο
Πολλοί άνθρωποι πάσχουν μόνιμα από ξηροφθαλμία λόγω του συνδρόμου Sicca, μιας διαταραχής υγρασίας της επιφάνειας του ματιού, η οποία είναι μία από τις πιο συχνές οφθαλμολογικές παθήσεις παγκοσμίως. Σύμφωνα με τον καθηγητή Χορστ Χέλμπιχ, διευθυντή της Κλινικής και Πολυκλινικής Οφθαλμολογίας στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο του Ρέγκενσμπουργκ, το σύνδρομο Sicca εμφανίζεται σχεδόν σε όλους κατά τη διάρκεια της ζωής τους και προκαλείται είτε από μειωμένη παραγωγή δακρύων, είτε από κακή σύνθεση του δακρυϊκού φιλμ, είτε από χαλάρωση των ιστών. Το πότε θα εμφανιστεί το σύνδρομο εξαρτάται και από την ηλικία.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Σοβαρός κίνδυνος εγκαυμάτων και τραυματισμών από δημοφιλείς κατσαρόλες που πωλούνται και στην Ελλάδα (φωτογραφία)
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλούνται καφές, τσάι και ρόφημα σοκολάτας με απαγορευμένη ουσία – Έχει συνδεθεί με εμφάνιση καρδιακών επεισοδίων και εγκεφαλικού
Τα κολλύρια και τα τζελ για την αντικατάσταση των δακρύων προσφέρουν ανακούφιση από την ξηροφθαλμία και συνιστώνται τόσο για προσωρινά όσο και για χρόνια προβλήματα. Σε περιπτώσεις συνδρόμου Sicca, η χρήση τους μπορεί να είναι μόνιμη, καθώς πλήρης και διαρκής απαλλαγή από τα συμπτώματα συχνά δεν είναι εφικτή. Παρ’ όλα αυτά, προκύπτει η ερώτηση αν η μακροχρόνια χρήση αυτών των φαρμάκων μπορεί να δημιουργήσει εξάρτηση ή να μειώσει την παραγωγή δακρύων. Ο καθηγητής Χέλμπιχ καθησυχάζει: τα μη συνταγογραφούμενα κολλύρια που απλώς ενυδατώνουν το μάτι δεν προκαλούν εθισμό ούτε έχουν σημαντικές παρενέργειες. Ιδιαίτερα, τα κολλύρια χωρίς συντηρητικά είναι προτιμότερα για μακροχρόνια χρήση, καθώς τα συντηρητικά μπορεί να προκαλέσουν αλλεργικές αντιδράσεις, να επιδεινώσουν την ξηροφθαλμία ή ακόμη και να βλάψουν το μάτι.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ποιο κομμάτι κρέατος είναι πιο μολυσμένο; Συμπεράσματα νέας μελέτης σε βοοειδή, χοίρους και αιγοπρόβατα
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Θέρμανση έτοιμων γευμάτων στον φούρνο μικροκυμάτων: Έως και 534.000 μικροπλαστικά μεταναστεύουν στα τρόφιμα σε λίγα λεπτά
Παρά ταύτα, σε περιπτώσεις παρατεταμένης ή έντονης ξηροφθαλμίας, η επίσκεψη σε οφθαλμίατρο είναι απαραίτητη. Πίσω από τα συμπτώματα της ξηροφθαλμίας μπορεί να κρύβονται συστηματικά νοσήματα, όπως το σύνδρομο Sjögren, μια ρευματική αυτοάνοση νόσος που προσβάλλει κυρίως τους αδένες του σάλιου και των δακρύων.
Ποια κολλύρια προκαλούν εξάρτηση
Υπάρχουν ωστόσο κολλύρια που μπορούν να προκαλέσουν εξάρτηση ή προβλήματα με τη μακροχρόνια χρήση. Αυτά περιλαμβάνουν τα λεγόμενα «λευκαντικά» κολλύρια, κολλύρια με κορτιζόνη και τοπικά αναισθητικά. Τα λευκαντικά κολλύρια χρησιμοποιούνται συχνά για την αισθητική βελτίωση της εμφάνισης των ματιών, καθώς συστέλλουν τα αιμοφόρα αγγεία και μειώνουν την κοκκινίλα. Αν χρησιμοποιούνται για πολλές εβδομάδες ή μήνες, όμως, όταν σταματήσει η χρήση, τα μάτια εμφανίζονται πιο έντονα κοκκινισμένα. Η διαδικασία αυτή μοιάζει με την εξάρτηση από τα αποσυμφορητικά ρινικά σπρέι, καθώς τα αγγεία συστέλλονται τεχνητά και ο οργανισμός συνηθίζει στον παράγοντα.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Για πόσο ακόμη θα καταναλώνουμε τρόφιμα και ποτά από συσκευασίες που επηρεάζουν τις ορμόνες μας; – Οι προθεσμίες της ΕΕ
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ξηροφθαλμία: Μπορούν τα κολλύρια να προκαλέσουν εθισμό;
Τα κολλύρια με κορτιζόνη χρησιμοποιούνται για τη θεραπεία φλεγμονών, όπως η αλλεργική επιπεφυκίτιδα ή η φλεγμονή των βλεφάρων, και είναι μόνο για βραχυχρόνια χρήση. Αν χρησιμοποιηθούν μακροπρόθεσμα, μπορεί να εμφανιστεί εξάρτηση με αποτέλεσμα έντονες φλεγμονές μετά τη διακοπή, καθώς και άλλες σοβαρές παρενέργειες, όπως αυξημένη πίεση στο μάτι, έλκη στον κερατοειδή ή θόλωση του φακού. Ιδιαίτερα άτομα με χρόνια επιπεφυκίτιδα μπορεί να καταχρώνται την ποσότητα των σταγόνων, επιδεινώνοντας τα προβλήματα.
Τέλος, τα τοπικά αναισθητικά, που δεν διατίθενται ελεύθερα αλλά με συνταγή, μπορούν να προκαλέσουν εξάρτηση. Αυτά τα φάρμακα καταστέλλουν τον πόνο άμεσα, αλλά επιβραδύνουν την επούλωση, οδηγώντας σε συχνότερη χρήση και αυξημένο κίνδυνο μόνιμων βλαβών, όπως θόλωση του κερατοειδούς, έλκη και απώλεια όρασης.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Αυτή είναι η μεγάλη ελληνική εταιρεία χυμών που κατηγορείται για απάτη – Αναλυτικά τα στοιχεία της νοθείας
Συμπερασματικά, τα απλά ενυδατικά κολλύρια δεν προκαλούν εθισμό και είναι ασφαλή για μακροχρόνια χρήση, ενώ τα λευκαντικά, τα κορτιζονούχα και τα αναισθητικά κολλύρια χρειάζονται προσοχή και χρήση μόνο υπό ιατρική επίβλεψη για την αποφυγή εξάρτησης και σοβαρών επιπλοκών.
Φωτογραφία άρθρου Shutterstock
