Για πόσο ακόμη θα καταναλώνουμε τρόφιμα και ποτά από συσκευασίες που επηρεάζουν τις ορμόνες μας; – Οι προθεσμίες της ΕΕ

Οι ενδοκρινικοί διαταράκτες δεν φεύγουν αμέσως από τα ράφια

Από το 2025, η Ευρωπαϊκή Ένωση έχει απαγορεύσει τη χρήση της δισφαινόλης Α (BPA) σε υλικά που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα, αλλά τα προϊόντα παλαιότερης γενιάς θα παραμείνουν στα ράφια για μερικά ακόμη χρόνια. Από τις 20 Ιανουαρίου 2025 τέθηκε σε ισχύ ο Κανονισμός (ΕΕ) 2024/3190, ο οποίος απαγορεύει τη χρήση της BPA ως επίστρωμα σε κουτάκια αναψυκτικών, σε κονσέρβες ντομάτας, μπιζελιών και σε κουτιά τόνου. Πρόκειται για μια ιστορική απόφαση που στοχεύει στην εξάλειψη από τη διατροφή μας μιας χημικής ουσίας που θεωρείται επικίνδυνος ενδοκρινικός διαταράκτης, ικανός να μιμείται τα οιστρογόνα. Η συνεχής έκθεση έχει συνδεθεί με διαταραχές στη γονιμότητα, πρόωρη εφηβεία, αυξημένο κίνδυνο παχυσαρκίας, διαβήτη και πιθανές συσχετίσεις με ορμονοεξαρτώμενους όγκους. Ωστόσο, η πλήρης εξαφάνιση της BPA δεν ήταν άμεση, καθώς ο νομοθέτης καθόρισε διαφορετικά χρονοδιαγράμματα ανάλογα με το περιεχόμενο των κουτιών.

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πατάτες Αιγύπτου – Ευρωπαϊκός συναγερμός για θανατηφόρο φυτοφάρμακο

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Σοβαρός κίνδυνος εγκαυμάτων και τραυματισμών από δημοφιλείς κατσαρόλες που πωλούνται και στην Ελλάδα (φωτογραφία)

Η απαγόρευση τέθηκε σε ισχύ την 20ή Ιανουαρίου 2025, οπότε και απαγορεύτηκε η παραγωγή νέων υλικών που περιέχουν BPA για τρόφιμα. Η προθεσμία για την κυκλοφορία στην αγορά των περισσότερων μίας χρήσης περιεκτών, όπως τα κουτάκια αναψυκτικών και ενεργειακών ποτών, λήγει στις 20 Ιουλίου 2026. Μετά από αυτή την ημερομηνία, οι παραγωγοί δεν θα μπορούν να προμηθεύουν τα σούπερ μάρκετ με παρτίδες που περιέχουν BPA. Για πιο σύνθετα προϊόντα, όπως οι κονσέρβες ντομάτας, φρούτων, λαχανικών, τόνου και άλλων ψαριών, η προθεσμία επεκτείνεται έως τις 20 Ιανουαρίου 2028, λόγω της ανάγκης για πιο μακροχρόνιες δοκιμές στεγανότητας εξαιτίας της οξύτητας ή λιπαρότητας των τροφίμων. Παρά τις ημερομηνίες αυτές, τα προϊόντα που ήδη βρίσκονται στις αποθήκες των σούπερ μάρκετ μπορούν να πωληθούν έως ότου εξαντληθούν, πράγμα που σημαίνει ότι τα «παλαιά» κουτάκια θα υπάρχουν πιθανότατα μέχρι το 2026 και οι κονσέρβες μέχρι το 2029.

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ανακαλούνται καφές, τσάι και ρόφημα σοκολάτας με απαγορευμένη ουσία – Έχει συνδεθεί με εμφάνιση καρδιακών επεισοδίων και εγκεφαλικού

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Θέρμανση έτοιμων γευμάτων στον φούρνο μικροκυμάτων: Έως και 534.000 μικροπλαστικά μεταναστεύουν στα τρόφιμα σε λίγα λεπτά

Το πρόβλημα δεν είναι θεωρητικό. Σύμφωνα με έρευνα της Öko-Test σε 22 ενεργειακά ποτά, το 90% των δειγμάτων (20 στα 22) περιείχε ίχνη BPA από το εσωτερικό επίστρωμα εποξικής ρητίνης. Σε 14 προϊόντα, η συγκέντρωση της BPA ήταν τόσο υψηλή που ένας έφηβος 60 κιλών, καταναλώνοντας ένα μόνο κουτάκι 250 ml, ξεπερνούσε το 100% της ημερήσιας ανεκτής δόσης που έχει ορίσει η EFSA, η οποία είναι 0,2 νανογραμμάρια ανά κιλό σωματικού βάρους. Ενώ μάρκες όπως η Red Bull και η Hell Energy Drink βρέθηκαν χωρίς BPA, άλλοι κολοσσοί όπως η Monster είχαν τις υψηλότερες συγκεντρώσεις.

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ποιο κομμάτι κρέατος είναι πιο μολυσμένο; Συμπεράσματα νέας μελέτης σε βοοειδή, χοίρους και αιγοπρόβατα

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ξηροφθαλμία: Μπορούν τα κολλύρια να προκαλέσουν εθισμό;

Πώς να αναγνωρίσετε νέες συσκευασίες χωρίς BPA;

Προς το παρόν, δεν υπάρχει επίσημο ευρωπαϊκό υποχρεωτικό λογότυπο που να υποδεικνύει προϊόντα χωρίς BPA, γεγονός που δυσχεραίνει την επιλογή από τους καταναλωτές. Ωστόσο, υπάρχουν ορισμένα σημάδια που πρέπει να προσέξετε. Πολλές εταιρείες που έχουν ήδη συμμορφωθεί οικειοθελώς εμφανίζουν το ακρωνύμιο BPA-NI ( Bisphenol A Non-Intentional ), υποδεικνύοντας ότι η BPA δεν προστέθηκε σκόπιμα κατά την παραγωγή των βερνικιών τους. Ωστόσο, αυτό δεν είναι (ακόμα) υποχρεωτικό κανονιστικό σύμβολο με πιστοποιημένα πρότυπα και δεν εγγυάται την απόλυτη απουσία ιχνών. Οι νεότερες γενιές επιστρώσεων (συχνά με βάση τον πολυεστέρα ή το ακρυλικό) τείνουν να είναι λευκές, γκρι ή διαφανείς. Ορισμένοι οργανικοί ή υψηλής ποιότητας κατασκευαστές περιλαμβάνουν επίσης εικονίδια που αναγράφουν “BPA Free” ή “Bisphenol A Free”.

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Αυτή είναι η μεγάλη ελληνική εταιρεία χυμών που κατηγορείται για απάτη – Αναλυτικά τα στοιχεία της νοθείας

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Αγωγή κατά μεγάλης αλυσίδας σούπερ μάρκετ για τα ψητά κοτόπουλα – Κατηγορείται ότι τα προμηθεύεται από μονάδα με εκτεταμένη μόλυνση σαλμονέλας

Δεδομένου ότι η απαγόρευση των αναψυκτικών θα τεθεί σε ισχύ τον Ιούλιο του 2026, τα προϊόντα με ημερομηνία συσκευασίας μετά την ημερομηνία αυτή θα είναι υποχρεωτικά (με εξαίρεση τα κονσερβοποιημένα προϊόντα). Μετά την απαγόρευση της δισφαινόλης Α σε υλικά που έρχονται σε επαφή με τρόφιμα από την ΕΕ που αρχίζει το 2025, πολλές εταιρείες εργάζονται για την εξάλειψη της BPA από τις επενδύσεις των κουτιών.

Σε αυτή τη μεταβατική φάση, εάν δεν υπάρχει σαφής ένδειξη στο δοχείο, η ασφαλέστερη επιλογή για τη μείωση της έκθεσης σε ενδοκρινικούς διαταράκτες παραμένει το γυαλί, το οποίο δεν απαιτεί καμία εσωτερική επικάλυψη.

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Δηλητηριάστηκε από σάλτσα ντομάτας – Η συγκλονιστική μαρτυρία της γυναίκας που πέρασε 314 ημέρες στη ΜΕΘ, διασωληνωμένη και τετραπληγική

Φωτογραφία άρθρου MADE WITH CANVA

Το Cibum είναι εξειδικευμένο site ενημέρωσης για την ασφάλεια τροφίμων. Οι πληροφορίες του άρθρου έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα. Για περισσότερες λεπτομέρειες πατήστε ΕΔΩ.