Έρευνα σε βοοειδή, χοίρους και αιγοπρόβατα αποκαλύπτει σημαντικές διαφορές στην περιεκτικότητα διοξινών
Οι διοξίνες, ένας όρος-ομπρέλα που περιλαμβάνει τις πολυχλωριωμένες διβενζοδιοξίνες (PCDD), τα πολυχλωριωμένα διβενζοφουράνια (PCDF) και τα PCB, ανήκουν στους έμμονους οργανικούς ρύπους. Πρόκειται για εξαιρετικά σταθερές και λιπόφιλες ενώσεις που παράγονται τόσο από φυσικές διεργασίες καύσης όσο και από ανθρώπινες δραστηριότητες, όπως η αποτέφρωση αποβλήτων και διάφορες βιομηχανικές διαδικασίες. Η χημική τους ανθεκτικότητα επιτρέπει τη διάχυσή τους σε παγκόσμια κλίμακα και την παραμονή τους στο περιβάλλον για μεγάλα χρονικά διαστήματα, με αποτέλεσμα να εισέρχονται στην τροφική αλυσίδα και να βιοσυσσωρεύονται κυρίως στο λίπος και στο ήπαρ των ζώων.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τα ψάρια της Μεσογείου που βρέθηκαν με βαρέα μέταλλα και καρκινογόνα στοιχεία – Οι επιπτώσεις στην υγεία
Νέα ανησυχία για την παρουσία διοξινών στα τρόφιμα ζωικής προέλευσης προκαλεί ιταλοβρετανική έρευνα που δημοσιεύθηκε στο Environmental Research, η οποία ανέλυσε δείγματα από 189 εκτρεφόμενα ζώα σε Ιταλία και Ηνωμένο Βασίλειο. Το βασικό εύρημα είναι ότι στα βοοειδή και τα αιγοπρόβατα που εκτράφηκαν στην Ιταλία καταγράφηκαν υψηλότερες συγκεντρώσεις πολυχλωριωμένων διφαινυλίων (PCB), με την περιοχή του Τάραντα να ξεχωρίζει λόγω της γνωστής περιβαλλοντικής επιβάρυνσης από τη μεγάλη βιομηχανική δραστηριότητα, και ειδικά από το εργοστάσιο χάλυβα ILVA, ένα από τα μεγαλύτερα της Ευρώπης, το οποίο έχει ιστορικά προκαλέσει υψηλά επίπεδα ρύπανσης σε ατμοσφαιρικούς ρύπους, βαρέα μέταλλα, PCB και διοξίνες. Παράλληλα, η μελέτη επιβεβαιώνει ότι το ήπαρ αποτελεί τον ιστό με τη μεγαλύτερη συσσώρευση διοξινών σε σύγκριση με τον μυϊκό ιστό, ιδιαίτερα σε βοοειδή και χοίρους.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Χαρτί ψησίματος: Ανησυχία για συσσωρευτική έκθεση σε νευροτοξικές και καρκινογόνες ουσίες – Εργαστηριακό τεστ σε 16 μάρκες
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μπεσαμέλ σε μακαρόνια προκάλεσε δεκάδες τροφικές δηλητηριάσεις – Είχε μαγειρευτεί 4 ημέρες πριν καταναλωθεί
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Υψηλός κίνδυνος ηλεκτροπληξίας από μηχανή για γένια και μαλλιά, μάρκας που πωλείται και στην Ελλάδα (φωτογραφία)
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τι πρέπει να προσέχουμε όταν αγοράζουμε αυγά
Ποιo κομμάτι κρέατος έχει περισσότερες διοξίνες
Σύμφωνα με τα δεδομένα της έρευνας, οι συγκεντρώσεις PCDD και PCDF στους μυς βοοειδών και προβάτων εμφανίζονται παρόμοιες, ωστόσο τα επίπεδα PCB διαφοροποιούνται μεταξύ των ειδών και είναι υψηλότερα στα πρόβατα. Στο ήπαρ, οι συγκεντρώσεις PCB είναι συγκρίσιμες μεταξύ βοοειδών και προβάτων, αλλά παρατηρούνται διαφορές στο προφίλ των υπόλοιπων ρύπων, με τις διοξίνες να υπερισχύουν στα βοοειδή και ορισμένα φουράνια στα πρόβατα. Σε κάθε περίπτωση, το ήπαρ των βοοειδών και των χοίρων παρουσιάζει σαφώς μεγαλύτερη επιβάρυνση σε σχέση με τον μυϊκό ιστό, εύρημα που συνάδει με τον ρόλο του ως βασικού οργάνου μεταβολισμού και αποτοξίνωσης.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Φασόλια: Ανακαλούνται πάνω από 4 τόνοι λόγω φυτοφαρμάκου
Οι επιστήμονες επισημαίνουν ότι η περιεκτικότητα των ζωικών προϊόντων σε διοξίνες δεν είναι τυχαία αλλά επηρεάζεται από πολλαπλούς παράγοντες. Η διατροφή των ζώων παίζει καθοριστικό ρόλο, καθώς η κατανάλωση μολυσμένων ζωοτροφών, νερού ή βοσκής μπορεί να οδηγήσει σε αυξημένη συσσώρευση ρύπων. Η ηλικία αποτελεί επίσης κρίσιμο στοιχείο, δεδομένου ότι οι διοξίνες έχουν μεγάλη βιολογική ημιζωή και τείνουν να αυξάνονται με την πάροδο του χρόνου. Επιπλέον, εξετάζεται η συμβολή του ηπατικού ενζύμου CYP2A2, το οποίο εμπλέκεται στον μεταβολισμό ξένων χημικών ουσιών και φαίνεται να εκφράζεται διαφορετικά μεταξύ των ειδών, επηρεάζοντας την ικανότητα απομάκρυνσης των διοξινών από τον οργανισμό.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Pizza Hut: Εργαζόμενος κατήγγειλε αποθήκευση τροφίμων στο πάτωμα και χρήση ληγμένων υλικών και απολύθηκε
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τα «κουσούρια» που μπορεί να μας αφήσει μια τροφιμογενής νόσος για όλη μας τη ζωή
Ιδιαίτερη σημασία αποδίδεται στη γεωγραφική προέλευση, καθώς τα υψηλότερα επίπεδα PCB στα ιταλικά ζώα αποδίδονται στη χρόνια περιβαλλοντική ρύπανση συγκεκριμένων περιοχών. Η συσχέτιση αυτή ενισχύει την άποψη ότι η ποιότητα του περιβάλλοντος συνδέεται άμεσα με την ασφάλεια των τροφίμων, αναδεικνύοντας την ανάγκη για συνεχή περιβαλλοντική παρακολούθηση και ελέγχους στην πρωτογενή παραγωγή.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πλαστικά μαχαιροπίρουνα: Καταναλώτρια στρέφεται κατά μεγάλης αλυσίδας για παραπλανητικούς ισχυρισμούς σχετικά με την ανθεκτικότητα
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ενεργή επιδρομή τρωκτικών σε πολυτελές εστιατόριο – Αποκαλυπτικό φωτορεπορτάζ από την επιθεώρηση
Σε ευρωπαϊκό επίπεδο, τα όρια για τις διοξίνες και τα PCB στα τρόφιμα έχουν καθοριστεί μέσω του κανονισμού ΕΕ 2022/2002, ενώ η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων έχει θεσπίσει ανεκτή εβδομαδιαία πρόσληψη 2 pg TEQ ανά κιλό σωματικού βάρους. Οι ειδικοί υπενθυμίζουν ότι, παρότι οι συγκεντρώσεις στα τρόφιμα παρακολουθούνται συστηματικά, η χρόνια έκθεση σε χαμηλές δόσεις παραμένει ζήτημα δημόσιας υγείας. Για τον περιορισμό του κινδύνου συνιστάται ισορροπημένη και ποικίλη διατροφή, με μέτρο στην κατανάλωση ζωικών λιπών και προσοχή στην προέλευση των προϊόντων.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Βρέθηκε ολόκληρο γάντι μέσα σε βούτυρο – Δεν εντοπίστηκε στους ελέγχους της εταιρείας αν και προεξείχε της συσκευασίας (φωτογραφία)
Η μελέτη επαναφέρει στο προσκήνιο μια παλιά αλλά επίμονη περιβαλλοντική απειλή, υπογραμμίζοντας ότι η ασφάλεια των τροφίμων δεν εξαρτάται μόνο από τις πρακτικές εκτροφής, αλλά και από το οικοσύστημα μέσα στο οποίο αυτές αναπτύσσονται. Οι ερευνητές τονίζουν την ανάγκη για περαιτέρω έρευνες που θα καλύπτουν ολόκληρο τον κύκλο ζωής των ζώων, ώστε να κατανοηθεί πληρέστερα ο μηχανισμός συσσώρευσης των διοξινών και να ενισχυθούν οι στρατηγικές πρόληψης.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Πώς να χρησιμοποιείτε το γλυκαντικό σουκραλόζη ώστε να μην σχηματίζονται τοξικές και καρκινογόνες ενώσεις
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τι γίνεται στα ελληνικά σούπερ μάρκετ; Νέα πρόστιμα σε μεγάλες αλυσίδες για παραπλανητικές τιμές και κανόνες υγιεινής
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Καταγγελίες στο ΣΕΕ για διαφήμιση του JUMBO – Η απόφαση της Πρωτοβάθμιας Επιτροπής
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Ελαιόλαδο: Ο σωστότερος τρόπος φύλαξης για να διατηρηθεί η γεύση του
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Φριτέζα αέρα: Επεκτείνεται η ανάκληση της επικίνδυνης συσκευής που μολύνει τα τρόφιμα με χημικές ουσίες (φωτογραφία)
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Γιατί πρέπει να αλλάζουμε πιο συχνά τα σεντόνια μας τον χειμώνα;
Επιστημονική τεκμηρίωση:
Relative disposition of PCDD/Fs and PCBs in paired liver and muscle tissues from different species of farm animals and different contamination scenarios
Author: Alwyn R. Fernandes,Iain R. Lake,Gianfranco Diletti,Roberta Ceci,Giampiero Scortichini
Publication: Environmental Research https://doi.org/10.1016/j.envres.2026.123863
Publisher: Elsevier
Date: 1 March 2026
Φωτογραφία άρθρου Shutterstock
Το Cibum είναι εξειδικευμένο site ενημέρωσης για την ασφάλεια τροφίμων. Οι πληροφορίες του άρθρου έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα. Για περισσότερες λεπτομέρειες πατήστε ΕΔΩ.
