Τι πρέπει να προσέχουμε όταν αγοράζουμε αυγά

Πώς να διαβάζετε τη σήμανση στο κέλυφος και οι κανόνες ορθής υγιεινής στο σπίτι

Τα αυγά αποτελούν μία από τις πιο δημοφιλείς και θρεπτικές τροφές της καθημερινής διατροφής. Χρησιμοποιούνται αυτούσια, ενσωματώνονται σε γλυκές και αλμυρές παρασκευές και αποτελούν βασικό συστατικό στη βιομηχανία τροφίμων. Η ευρεία κατανάλωσή τους, ωστόσο, δεν αναιρεί το γεγονός ότι πρόκειται για προϊόν ζωικής προέλευσης με συγκεκριμένες απαιτήσεις υγιεινής, αποθήκευσης και ελέγχου. Η σωστή επιλογή και ο ορθός χειρισμός τους δεν είναι τυπική διαδικασία, αλλά προϋπόθεση ασφάλειας.

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Τα ψάρια της Μεσογείου που βρέθηκαν με βαρέα μέταλλα και καρκινογόνα στοιχεία – Οι επιπτώσεις στην υγεία

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | ΕΕ: Κλείνει το κανονιστικό κενό του 1169/2011 – Έρχεται εναρμονισμένο πλαίσιο για την Προληπτική Επισήμανση Αλλεργιογόνων (PAL)

Ο έλεγχος ξεκινά από τον κωδικό που είναι τυπωμένος επάνω στο ίδιο το αυγό και όχι μόνο από τις ενδείξεις της συσκευασίας. Ο πρώτος αριθμός δηλώνει τη μέθοδο εκτροφής. Το 0 αντιστοιχεί σε βιολογική παραγωγή, το 1 σε ελευθέρας βοσκής, το 2 σε αχυρώνα και το 3 σε κλωβοστοιχία. Όποιος δίνει βάρος στις συνθήκες εκτροφής και στην ποιότητα της πρώτης ύλης στρέφεται συνήθως στις κατηγορίες 0 ή 1. Τα γράμματα που ακολουθούν δείχνουν τη χώρα προέλευσης, όπως για παράδειγμα το EL για την Ελλάδα, και τα υπόλοιπα ψηφία ταυτοποιούν τη μονάδα παραγωγής.

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Επιθεωρήσεις Εστιατορίων: Μια υποτιμημένη πηγή πληροφοριών για την πρόληψη τροφικών δηλητηριάσεων

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Μολυσμένο γάλα: Η ΕΕ επιβάλλει αυστηρούς ελέγχους σε εισαγωγές πρώτης ύλης βρεφικών γαλάτων από την Κίνα

Η ημερομηνία ελάχιστης διατηρησιμότητας είναι κρίσιμο στοιχείο επιλογής. Αυγά που λήγουν σε δύο ή τρεις ημέρες έχουν νόημα μόνο αν πρόκειται να καταναλωθούν άμεσα. Για παρασκευές με ωμό ή ημίσκληρο αυγό, όσο μεγαλύτερο είναι το υπόλοιπο ζωής τόσο μειώνεται ο μικροβιολογικός κίνδυνος. Στην Ελλάδα τα αυγά κατηγορίας Α διατίθενται έως 28 ημέρες από την ωοτοκία, σύμφωνα με το ισχύον ενωσιακό πλαίσιο.

Η κατάσταση του κελύφους: Το κουτί πρέπει να ανοίγει πριν από την αγορά ώστε να διαπιστωθεί ότι δεν υπάρχουν ρωγμές, σπασίματα ή εμφανείς ρύποι. Μία ρωγμή αρκεί για να επιτρέψει τη διείσδυση μικροοργανισμών στο εσωτερικό. Αυγά με φθορές δεν αγοράζονται.

ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Υψηλός κίνδυνος ηλεκτροπληξίας από μηχανή για γένια και μαλλιά, μάρκας που πωλείται και στην Ελλάδα (φωτογραφία)

Η τοποθέτηση στο κατάστημα διαφέρει ανά χώρα. Στην Ελλάδα η πώληση εκτός ψυγείου είναι συνήθης και επιτρέπεται. Στο σπίτι, όμως, η αποθήκευση πρέπει να γίνεται σε ψυγείο με σταθερή θερμοκρασία. Δεν ενδείκνυται η φύλαξη στην πόρτα, όπου οι συνεχείς μεταβολές θερμοκρασίας ευνοούν τη συμπύκνωση υγρασίας και τη μικροβιακή ανάπτυξη.

Η ένδειξη μεγέθους αφορά το βάρος και επηρεάζει το αποτέλεσμα σε συνταγές που απαιτούν ακρίβεια. Οι κατηγορίες S, M, L και XL βασίζονται σε γραμμάρια ανά αυγό. Για οικιακή χρήση τα μεγέθη Μ ή L καλύπτουν τις περισσότερες ανάγκες, ενώ σε επαγγελματικές εφαρμογές η ομοιομορφία μεγέθους είναι απαραίτητη.

Η φρεσκάδα μπορεί να ελεγχθεί και στο σπίτι. Αν το αυγό βυθιστεί σε ποτήρι με νερό και παραμείνει οριζόντιο στον πυθμένα, είναι πολύ φρέσκο. Αν σταθεί ελαφρώς όρθιο, έχει χάσει μέρος της φρεσκάδας του αλλά καταναλώνεται μετά από καλό ψήσιμο. Αν επιπλέει, απορρίπτεται.

Ιδιαίτερη προσοχή απαιτείται όταν στο νοικοκυριό υπάρχουν μικρά παιδιά, έγκυες γυναίκες ή άτομα με εξασθενημένο ανοσοποιητικό σύστημα. Σε αυτές τις περιπτώσεις αποφεύγονται ωμά ή μελάτα αυγά και προτιμάται πλήρης θερμική επεξεργασία ή χρήση παστεριωμένου προϊόντος, καθώς ο κίνδυνος λοίμωξης από σαλμονέλα παραμένει υπαρκτός.

Σε ό,τι αφορά την υγιεινή χειρισμού, τα αυγά δεν πλένονται πριν από την αποθήκευση, επειδή το πλύσιμο αφαιρεί τη φυσική προστατευτική στοιβάδα του κελύφους και μπορεί να διευκολύνει τη διείσδυση μικροοργανισμών. Τα χέρια, αντίθετα, πρέπει να πλένονται με σαπούνι και νερό μετά την επαφή με ωμά αυγά ή το κέλυφός τους και πριν αγγιχθούν άλλα τρόφιμα ή επιφάνειες. Η αποφυγή διασταυρούμενης επιμόλυνσης στην κουζίνα είναι βασικός κανόνας ασφάλειας τροφίμων.

Το ισχύον πλαίσιο ελέγχου στην Ελλάδα ενισχύθηκε περαιτέρω με την επικαιροποιημένη εγκύκλιο της Διεύθυνσης Ασφάλειας Τροφίμων του ΕΦΕΤ με ημερομηνία 14 Οκτωβρίου 2025 και αριθμό πρωτοκόλλου 11894. Η εγκύκλιος εναρμονίζει τον επίσημο έλεγχο με τη νεότερη ενωσιακή νομοθεσία, καθιστά τη σήμανση στη μονάδα παραγωγής τον γενικό κανόνα και ενισχύει τις υποχρεώσεις ιχνηλασιμότητας σε παραγωγούς και κέντρα συσκευασίας. Η αυστηρότερη τεκμηρίωση κάθε παρτίδας και η σαφής αναγραφή στοιχείων στο κέλυφος και στη συσκευασία αποσκοπούν στη διασφάλιση διαφάνειας και ταχύτερης διαχείρισης σε περίπτωση ελέγχου ή ανάκλησης.