Η Δανική Αρχή Τροφίμων ανακοίνωσε την ανάκληση τροφίμων ιδιωτικής ετικέτας Freshona της Lidl, μετά από ανίχνευση νοροϊού. Όλες οι πληροφορίες για το προϊόν, τους κινδύνους, τα συμπτώματα και τα μέτρα προστασίας.
Η παρουσία νοροϊού σε τρόφιμα, αποτελεί την κυριότερη αιτία οξείας ιογενούς γαστρεντερίτιδας σε όλες τις ηλικιακές ομάδες, ευθύνεται για μεγάλο αριθμό τροφιμογενών επιδημιών παγκοσμίως και συνδέεται συχνά με κατεψυγμένα μούρα και ιδιαίτερα τις φράουλες. Για τον λόγο αυτό, η ανάκληση προϊόντων στα οποία ανιχνεύεται ο ιός αποτελεί κρίσιμο μέτρο προστασίας της δημόσιας υγείας, καθώς ακόμη και μικρή ποσότητα μολυσμένου τροφίμου μπορεί να προκαλέσει λοίμωξη. Σήμερα 29 Ιουνίου 2026, η Δανική Υπηρεσία Κτηνιατρικής και Τροφίμων (Danish Veterinary and Food Administration – Fødevarestyrelsen) ανακοίνωσε την ανάκληση κατεψυγμένων βιολογικών φραουλών ιδιωτικής ετικέτας της αλυσίδας σουπερμάρκετ Lidl, μετά από εργαστηριακή ανίχνευση νοροϊού κατά τη διάρκεια δειγματοληπτικού ελέγχου.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ | Αυξήθηκαν σε 12 τα κρούσματα λιστέριας από μολυσμένα τυριά – 10 νοσηλείες και ένας θάνατος
Το προϊόν που ανακαλείται είναι οι κατεψυγμένες βιολογικές φράουλες Freshona (Freshona Frozen Organic Strawberries), σε συσκευασία 300 γραμμαρίων (δείτε παρακάτω φωτογραφία). Οι ημερομηνίες ελάχιστης διατηρησιμότητας είναι 18 Αυγούστου 2027 και 19 Αυγούστου 2027. Το προϊόν διατέθηκε μέσω όλων των καταστημάτων Lidl στη Δανία. Την ανάκληση πραγματοποιεί η Lidl Danmark K/S, με έδρα την οδό Carl Blochs Gade 89, 8000 Aarhus C. Οι καταναλωτές κλήθηκαν να απορρίψουν το προϊόν ή να το επιστρέψουν στο κατάστημα από όπου το προμηθεύτηκαν, ενώ όσοι εμφανίσουν συμπτώματα μετά την κατανάλωσή του θα πρέπει να επικοινωνήσουν με τον θεράποντα ιατρό τους.
Ο νοροϊός αποτελεί τον συχνότερο αιτιολογικό παράγοντα οξείας ιογενούς γαστρεντερίτιδας παγκοσμίως. Ανήκει στην οικογένεια Caliciviridae και μεταδίδεται κυρίως μέσω της κοπρανοστοματικής οδού, είτε από άτομο σε άτομο είτε μέσω μολυσμένων τροφίμων, νερού ή επιφανειών. Εξαιρετικά μικρός αριθμός ιικών σωματιδίων αρκεί για να προκαλέσει λοίμωξη, γεγονός που εξηγεί γιατί οι επιδημίες εξαπλώνονται εύκολα. Τα κατεψυγμένα μούρα αποτελούν μία από τις σημαντικότερες κατηγορίες τροφίμων που σχετίζονται με τροφιμογενείς λοιμώξεις από νοροϊό. Σύμφωνα με την κοινή έκθεση FAO/ΠΟΥ του 2024 για την αξιολόγηση μικροβιολογικών κινδύνων, τα κατεψυγμένα μούρα που έχουν μολυνθεί με νοροϊό και ιό ηπατίτιδας Α αποτελούν το σημαντικότερο ζεύγος ιού-τροφίμου ως προς την επιβάρυνση της δημόσιας υγείας σε παγκόσμιο επίπεδο.
Η επιστημονική γνώση δείχνει ότι η μόλυνση των φραουλών μπορεί να συμβεί ήδη από το στάδιο της πρωτογενούς παραγωγής. Η χρήση μολυσμένου νερού άρδευσης, η παρουσία μολυσμένων εργαζομένων κατά τη συγκομιδή, ανεπαρκείς εγκαταστάσεις υγιεινής, καθώς και η διασταυρούμενη επιμόλυνση κατά τη διαλογή, την επεξεργασία ή τη συσκευασία αποτελούν τους σημαντικότερους μηχανισμούς εισαγωγής του ιού στην αλυσίδα παραγωγής. Ο νοροϊός δεν πολλαπλασιάζεται στα τρόφιμα, όμως μπορεί να παραμείνει μολυσματικός για μεγάλο χρονικό διάστημα, ακόμη και μετά από κατάψυξη, καθώς οι χαμηλές θερμοκρασίες δεν τον καταστρέφουν.
Η Ευρωπαϊκή Αρχή για την Ασφάλεια των Τροφίμων (EFSA) έχει επισημάνει ότι κάθε περιβάλλον καλλιέργειας μούρων παρουσιάζει διαφορετικούς παράγοντες κινδύνου και ότι η εφαρμογή Ορθών Γεωργικών Πρακτικών (GAP), Ορθών Πρακτικών Υγιεινής (GHP) και Ορθών Πρακτικών Παραγωγής (GMP) αποτελεί το σημαντικότερο μέτρο πρόληψης της επιμόλυνσης. Παράλληλα, η EFSA αναφέρει ότι τα περιστατικά νοροϊού που σχετίζονται με κατεψυγμένες φράουλες και σμέουρα αποτελούν αναδυόμενο πρόβλημα δημόσιας υγείας στην Ευρώπη. Αν και τα μικροβιολογικά κριτήρια για τον νοροϊό μπορούν να χρησιμοποιηθούν για την επαλήθευση των συστημάτων ασφάλειας τροφίμων και των διαδικασιών HACCP, τα διαθέσιμα επιστημονικά δεδομένα δεν επαρκούν ακόμη για τη θέσπιση ενιαίων ευρωπαϊκών ορίων.
Η επιστημονική βιβλιογραφία περιλαμβάνει αρκετές μεγάλες επιδημίες που σχετίζονται με κατεψυγμένες φράουλες. Ιδιαίτερα χαρακτηριστική είναι η πολυκρατική επιδημία στη Γερμανία το 2012, η οποία δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Eurosurveillance. Περισσότερα από 10.900 άτομα, κυρίως μαθητές και προσωπικό σχολείων και παιδικών σταθμών, νόσησαν μετά από κατανάλωση γευμάτων που περιείχαν κατεψυγμένες φράουλες. Επιδημιολογικές μελέτες σε διαφορετικές περιοχές κατέδειξαν σταθερά ότι τα επιδόρπια με φράουλες αποτελούσαν το όχημα μετάδοσης, ενώ ο εργαστηριακός έλεγχος επιβεβαίωσε την παρουσία νοροϊού σε αχρησιμοποίητη συσκευασία του ίδιου φορτίου κατεψυγμένων φραουλών. Η ταχεία ανάκληση απέτρεψε τη διάθεση περισσότερων από 11 τόνων προϊόντος και εκτιμήθηκε ότι απέτρεψε χιλιάδες επιπλέον κρούσματα. Οι ερευνητές επισήμαναν ότι η επιμόλυνση πιθανότατα προήλθε από μολυσμένο νερό που χρησιμοποιήθηκε κατά την παραγωγή και ότι το περιστατικό ανέδειξε τον κίνδυνο που δημιουργεί η παγκόσμια διακίνηση μεγάλων ποσοτήτων τροφίμων.
Στις Ηνωμένες Πολιτείες έχουν επίσης καταγραφεί επανειλημμένα επιδημίες εντερικών ιών που συνδέθηκαν με εισαγόμενα φρέσκα ή κατεψυγμένα μούρα από το 1997 έως και τα πρόσφατα περιστατικά ηπατίτιδας Α των ετών 2022 και 2023. Ο Οργανισμός Τροφίμων και Φαρμάκων των ΗΠΑ (FDA) έχει θέσει ως προτεραιότητα την ανάπτυξη νέων εργαστηριακών μεθόδων ανίχνευσης των εντερικών ιών, τη διερεύνηση της επιβίωσής τους στο γεωργικό και βιομηχανικό περιβάλλον και την καλύτερη κατανόηση των οδών επιμόλυνσης των μούρων.
Η λοίμωξη από νοροϊό εμφανίζεται συνήθως 12 έως 48 ώρες μετά την κατανάλωση μολυσμένου τροφίμου. Τα συχνότερα συμπτώματα είναι αιφνίδια ναυτία, έντονοι έμετοι, υδαρής διάρροια, κοιλιακό άλγος, πυρετός χαμηλής έντασης, κεφαλαλγία, μυαλγίες και έντονη αδυναμία. Στους περισσότερους ασθενείς η νόσος υποχωρεί μέσα σε μία έως τρεις ημέρες, όμως μπορεί να προκαλέσει σημαντική αφυδάτωση. Μεγαλύτερο κίνδυνο σοβαρών επιπλοκών αντιμετωπίζουν τα βρέφη, τα μικρά παιδιά, οι ηλικιωμένοι, οι έγκυες, οι ανοσοκατεσταλμένοι και τα άτομα με χρόνια νοσήματα. Άμεση ιατρική αξιολόγηση απαιτείται όταν εμφανίζονται σημεία σοβαρής αφυδάτωσης, επίμονοι έμετοι που δεν επιτρέπουν τη λήψη υγρών, υψηλός πυρετός, αιματηρή διάρροια, σύγχυση, έντονη υπνηλία ή σημαντική μείωση της διούρησης.
Η ασφαλής διαχείριση των κατεψυγμένων φραουλών αποτελεί σημαντικό μέτρο πρόληψης. Οι φρέσκες φράουλες πρέπει να πλένονται σχολαστικά κάτω από άφθονο τρεχούμενο νερό λίγο πριν από την κατανάλωση, χωρίς τη χρήση σαπουνιών ή απορρυπαντικών. Τα χαλασμένα ή χτυπημένα φρούτα πρέπει να απομακρύνονται. Οι κατεψυγμένες φράουλες πρέπει να διατηρούνται συνεχώς στους -18°C ή χαμηλότερα μέχρι τη χρήση τους και να μην επανακαταψύχονται μετά την απόψυξη. Όταν προορίζονται για κατανάλωση από μικρά παιδιά, ηλικιωμένους ή ανοσοκατεσταλμένα άτομα, συνιστάται η επαρκής θερμική επεξεργασία πριν από την κατανάλωση, καθώς η κατάψυξη δεν αδρανοποιεί τον νοροϊό. Είναι επίσης σημαντικό να αποφεύγεται η διασταυρούμενη επιμόλυνση μεταξύ ωμών και έτοιμων προς κατανάλωση τροφίμων, να πλένονται σχολαστικά τα χέρια με σαπούνι πριν και μετά τον χειρισμό τροφίμων, να καθαρίζονται τακτικά οι επιφάνειες εργασίας και τα σκεύη κουζίνας και να τηρούνται οι βασικοί κανόνες υγιεινής σε όλα τα στάδια προετοιμασίας των τροφίμων.
Η συγκεκριμένη ανάκληση δεν αποτελεί το πρώτο περιστατικό που αφορά προϊόντα της ιδιωτικής ετικέτας Freshona. Τον Φεβρουάριο του 2024, η Lidl Ιταλίας απέσυρε κατεψυγμένα αμερικανικά μύρτιλα Freshona (Freshona Mirtilli) συσκευασίας 550 γραμμαρίων, έπειτα από ανίχνευση νοροϊού, ενώ η ανάκληση ανακοινώθηκε τόσο από την εταιρεία όσο και από τις ιταλικές αρχές ασφάλειας τροφίμων. Τον Αύγουστο του 2024 ακολούθησε ανάκληση σαλάτας κόκκινου λάχανου Freshona λόγω αυξημένων επιπέδων μολύβδου, ενώ στις 29 Σεπτεμβρίου 2024 η Lidl France και οι γαλλικές αρχές απέσυραν συσκευασμένα αποφλοιωμένα κόκκινα παντζάρια Freshona, καθώς οι αναλύσεις έδειξαν συγκεντρώσεις υπερχλωρικών αλάτων πάνω από τα επιτρεπόμενα ευρωπαϊκά όρια. Επιπλέον, τον Οκτώβριο του 2025 η Lidl Suisse ανακοίνωσε την ανάκληση κατεψυγμένων σμέουρων Freshona (Freshona Framboises surgelées) με ημερομηνία ανάλωσης 11 Ιουλίου 2027, μετά από ανίχνευση καδμίου σε συγκέντρωση υψηλότερη από το νόμιμο όριο. Σε όλες τις περιπτώσεις οι καταναλωτές κλήθηκαν να μην καταναλώσουν τα προϊόντα και να τα επιστρέψουν στα καταστήματα για πλήρη επιστροφή χρημάτων. Η Freshona αποτελεί μία από τις βασικές ιδιωτικές ετικέτες του ομίλου Lidl για κατεψυγμένα φρούτα, λαχανικά και προϊόντα κονσέρβας.
Το Cibum είναι εξειδικευμένο site ενημέρωσης για την ασφάλεια τροφίμων. Οι πληροφορίες του άρθρου έχουν ενημερωτικό χαρακτήρα. Για περισσότερες λεπτομέρειες πατήστε ΕΔΩ.
ΔΕΙΤΕ ΕΠΙΣΗΣ
- Τσίπουρο: Ο κίνδυνος από το ethyl carbamate, οι επιπτώσεις στην υγεία και τα μέτρα πρόληψης
- Και στην Ελλάδα πιθανότατα τα επικίνδυνα κρουασάν – Συναγερμός σε 18 χώρες μετά από καταγγελία και ανάκληση άνω των 50 κωδικών
- Μπέικιν πάουντερ: Καταγγελίες κατά γνωστής μάρκας για αμφισβητούμενη αποτελεσματικότητα
- Κολοβακτηρίδια σε οικογενειακό παγωτό: Κορυφαία βιομηχανία προχωρά σε επείγουσα ανάκληση
- Νέα ανάκληση γαρίδων λόγω πιθανής επιμόλυνσης με ραδιενεργό Καίσιο-137 μετά την υπόθεση των 579 τόνων
- Τι είναι το «Σ» που βλέπουμε στο πίσω τζάμι σε ορισμένα αυτοκίνητα
- Διαδικτυακό σεμινάριο για την Προληπτική Επισήμανση Αλλεργιογόνων στα τρόφιμα (PAL) – TÜV NORD HELLAS & CibumLEARNING
